¹ Zo zegt de Heere: Ziet, Ik zal een verdervenden wind opwekken tegen Babel, en tegen degenen, die daar wonen in het hart van degenen, die tegen Mij opstaan.¹²

1. verdervenden wind opwekken tegen Babel, Versta, de Meden en Perzen en vergelijk boven Jer 4:11 .
2. hart van degenen, Gelijk wij ook in onze taal zeggen: In het hart van het land. Versta, de inwoners van Babel, die de hoofdstad was van Chaldea en als het midden des lands; zie Deu 4:11 .

² En Ik zal Babel wanners toeschikken, die haar wannen, en haar land uitledigen zullen; want zij zullen ten dage des kwaads van rondom tegen haar zijn.¹²³

1. wanners toeschikken, Anders, vreemdelingen toeschikken, die hen verstrooien zullen.
2. zullen ten dage Hebreeuws, zijn geweest. Profetischerwijze gesproken; dat is, zullen haar van alle kanten bestrijden.
3. kwaads Dat is, van haar ongeluk, ongeval, dat over haar bestemd is.

³ De schutter spanne zijn boog tegen dien, die spant, en tegen dien, die zich verheft in zijn pantsier; en verschoont haar jongelingen niet, verbant al haar heir;¹²³⁴⁵

1. schutter spanne zijn boog Hebreeuws, de treder trede; dat is, de spanner spanne; woorden Gods tot de schutters van de Meden en Perzen.
2. spant, Tegen de schutters van Babel.
3. pantsier; Zijnde zwaarder gewapend dan de schutters.
4. haar jongelingen niet, Van Babel.
5. verbant al haar heir; Zie Deu 2:34 , en boven Jer 50:21 .

⁴ Dat de verslagenen liggen in het land der Chaldeen, en de doorstokenen op haar straten.¹

1. liggen in het land der Chaldeën, Hebreeuws eigenlijk vallen; maar het Hebreeuwse woord wordt ook somtijds voor liggen genomen; zie boven Jer 9:22 , alzo onder vs.47, 49, enz.

⁵ Want Israël of Juda zal niet in weduwschap gelaten worden van zijn God, van den Heere der heirscharen (hoewel hunlieder land vol van schuld is), van den Heilige Israëls.¹²³⁴⁵

1. weduwschap gelaten worden van zijn God, Anders, geen weduwnaar, of gene weduwe gelaten worden. Het Hebreeuwse woord alman wordt alleen hier gevonden, betekenende iemand, die in den weduwlijken staat gesteld, of gelaten is, gelijk almana ene weduwe betekent. De manier van spreken ziet op het geestelijk huwelijk, dat God met zijn volk gemaakt had; alsof Hij zeide: Al is het dat mijn volk een tijdlang alzo gehandeld is alsof het niemand toebehoorde, of haar man en beschermer dood ware, en zij van hem en van ieder verstoten en verlaten ware, zo zal nochtans zulks niet altoos duren; Ik zal nog tonen dat zij mijne getrouwde is, en hare zaak ter hand nemen, en het ongelijk, dat haar gedaan is, wreken; vergelijk Joh 14:18 .
2. heirscharen Zie 1Ki 18:15 .
3. hunlieder land Te weten van Israël en Juda. Anders: dewijl hunlieder land; [te weten der Chaldeën], enz.
4. van schuld is Of, verwoesting, die zij met hunne zonde verschuldigd hebben. Anderen duiden dit op de Chaldeën aldus: Want hun [der Chaldeën] land is vol schuld tegen, of vanwege den Heilige Israëls; dat is, om de zonden, die de Chaldeën tegen God gedaan hebben, waarom Hij hen straffen zal; vergelijk boven Jer 50:19 .
5. Heilige Israëls Zie Psa 71:22 .

⁶ Vliedt uit het midden van Babel, en redt, een iegelijk zijn ziel; wordt niet uitgeroeid in haar ongerechtigheid; want dit is de tijd der wraak des Heeren, Die haar de verdienste betaalt.¹²

1. ongerechtigheid; Dat is, wacht u dat gij niet omkomt in de straf harer ongerechtigheid. Zie Lev 5:1 ; Psa 31:11 , en onder vs.45, en boven Jer 50:8 .
2. verdienste betaalt Alzo wordt het Hebreeuwse woord ook genomen Jdg 9:16 . Zie wijders 2Ch 20:11 .

⁷ Babel was een gouden beker in de hand des Heeren, die de ganse aarde dronken maakte; de volken hebben van haar wijn gedronken, daarom zijn de volken dol geworden.¹²³

1. beker in de hand des HEEREN, De zin dezer verbloemde manier van spreken is dat God Babel gebruikt heeft als zijn knecht en instrument om zijn rechtvaardige oordelen over de inwoners der aarde uit te voeren. Vergelijk boven Jer 25:9 met de aantekening; idem Jer 25:15 , enz., en Jer 49:12 , en onder vs.20,21, enz.
2. haar wijn gedronken, Van Babel.
3. dol geworden Van de plagen, die hun door de Babyloniërs van Gods hand zijn toegezonden. Vergelijk boven Jer 25:27 . Van het Hebreeuwse woord zie Psa 5:6 .

⁸ Schielijk is Babel gevallen en verbroken; huilt over haar, neemt balsem tot haar pijn, misschien zal zij genezen worden.¹

1. balsem tot haar pijn, Zie boven Jer 8:22 .

⁹ Wij hebben Babel gemeesterd, maar zij is niet genezen; verlaat haar dan, en laat ons een iegelijk in zijn land trekken; want haar oordeel reikt tot aan den hemel, en is verheven tot aan de bovenste wolken.¹²³⁴⁵

1. gemeesterd, Het Hebreeuwse woord betekent beide, meesteren, medicineren, geneesmiddelen gebruiken, en genezen of gezondmaken, beide betekenissen worden in vs.9 gebruikt, alsof zij zeiden: Wij hebben ons best gedaan om haar te helpen, maar tevergeefs.
2. laat ons een iegelijk in zijn land trekken; Gelijk boven Jer 46:16 . Dit zijn woorden van het gehuurde krijgsvolk der Babyloniërs.
3. oordeel reikt tot aan den hemel, Dat is, straf. Zie boven Jer 48:21 .
4. verheven Of, verheft zich.
5. bovenste wolken Of, dunste.

¹⁰ De Heere heeft onze gerechtigheden hervoor gebracht; komt en laat ons te Sion het werk des Heeren, onzes Gods, vertellen!¹²

1. De HEERE Woorden van Gods volk.
2. gerechtigheden hervoor gebracht; Dat is, de rechtvaardigheid onzer zaak tegen Babel. Want ofschoon God met recht zijn volk gestraft heeft, zo was Babel daarom niet onschuldig. Vergelijk Isa 10:7 ; Mic 7:9 , enz.

¹¹ Zuivert de pijlen, rust de schilden volkomenlijk toe; de Heere heeft den geest der koningen van Medië opgewekt; want Zijn voornemen is tegen Babel, dat Hij haar verderve; want dit is de wraak des Heeren, de wraak Zijns tempels.¹²³⁴

1. Zuivert de pijlen, Maakt ze schoon, spottenderwijze tot de Babyloniërs gesproken. Vergelijk boven Jer 46:4 , en hier vs.12.
2. rust de schilden volkomenlijk toe; Hebreeuws eigenlijk, vult, vervult; dat is, maakt ze ten volle gereed, of vat ze met volle hand, of (gelijk sommigen) verzamelt ze, breng ze te volle bijeen; idem, volmaakt ze, of er iets aan scheelde. Anders: vult de pijlkokers.
3. Medië opgewekt; Versta daarbij ook Perzië. Alzo onder vs.28.
4. tempels Zie boven Jer 50:28 .

¹² Verheft de banier op de muren van Babel, versterkt de wacht, stelt wachters, bereidt de lagen; want gelijk de Heere heeft voorgenomen, alzo heeft Hij gedaan, wat Hij over de inwoners van Babel gesproken heeft.¹²

1. lagen; Of, lagenleggers, loerder, die op den vijand mogen passen, en dien onvoorziens een voordeel afzien (gelijk men zeg): het zal altemaal niet helpen, wil de Heere zeggen, want gij zult met al uwe krijgsmaatregelen Gods voornemen en werk niet kunnen beletten.
2. voorgenomen, Hebreeuws, ook heeft de HEERE gedacht, of voorgenomen, ook heeft Hij gedaan, enz.; dat is, gelijk, alzo, enz.; of, Hij heeft het niet alleen voorgenomen, maar ook gedaan; dat is, zal het ook gewisselijk doen. Vergelijk onder vs.49.

¹³ Gij, die aan vele wateren woont , die machtig zijt van schatten! uw einde is gekomen, de maat uwer gierigheid.¹²³

1. wateren woont, Omdat de grote rivier Eufraat niet alleen aan Babel, maar ook daardoor liep, en rondom vele watergrachten waren. Vergelijk Rev 17:1 , Rev 17:15 .
2. einde is gekomen, Dat is, tijd van uwen ondergang, dien God over u bestemd heeft.
3. maat uwer gierigheid Hebreeuws, el, of maat. Versta hierdoor het perk, dat God hun onverzadelijke begeerlijkheid gesteld had, dat zij niet zouden kunnen overtreden, maar daarmede zou het uit en ten einde zijn.

¹⁴ De Heere der heirscharen heeft gezworen bij Zijn ziel: Ofschoon Ik u met mensen als met kevers vervuld heb, nochtans zullen zij elkander een vreugdegeschrei over u toeroepen!¹²³⁴⁵

1. bij Zijn ziel Menselijk van God gesproken, dat is, bij zichzelven, gelijk God spreekt boven Jer 22:24 , en Jer 49:13 . Zie Gen 22:16 .
2. Ofschoon Ik u Gelijk de Hebreeuwse woorden genomen zijn, boven Jer 2:22 , en Jer 37:10 , zie 1Sa 14:39 . Anders: zo Ik u [niet] vervulde, en zij, enz., verstaande het grote krijgsheir der Meden en Perzen, waarmede God hier zweren zou hen te zullen vervullen.
3. kevers vervuld heb, Een soort van ongedierte, hebbende in het Hebreeuws de naam [gelijk enigen menen] van het verderven der vruchten door lekking. Zie Psa 105:34 , onder vs.27; Joe 1:4 , en Joe 2:25 ; Nah 3:15-16 . Sommigen noemen ze kankerwormen, of kruidwormen.
4. vreugdegeschrei Zie hiervan boven Jer 25:30 , en versta dit van de vijanden, die Babel zouden overvallen.
5. over u toeroepen Triomferende over u, of tegen u, een veldgeschrei maken om elkander tot den aanval en overwinning van u te verwakkeren, al waar gij nog zo vol volk.

¹⁵ Die de aarde gemaakt heeft door Zijn kracht, Die de wereld bereid heeft door Zijn wijsheid, en den hemel uitgebreid door Zijn verstand;¹

1. Die de aarde gemaakt heeft door Zijn kracht, Zie boven Jer 10:12-16 , waar vast dezelfde woorden gevonden worden, die hier staan tot aan vs.20. Zie de aantekening aldaar.

¹⁶ Als Hij Zijn stem geeft, zo is er een gedruis van wateren in den hemel, en Hij doet de dampen opklimmen van het einde der aarde; Hij maakt de bliksemen met den regen, en doet den wind voortkomen uit Zijn schatkameren.

¹⁷ Een ieder mens is onvernuftig geworden, zodat hij geen wetenschap heeft; een ieder goudsmid is beschaamd van het gesneden beeld; want zijn gegoten beeld is leugen, en er is geen geest in hen.

¹⁸ Ijdelheid zijn zij, een werk van verleidingen; ten tijde hunner bezoeking zullen zij vergaan.

¹⁹ Jakobs deel is niet gelijk die; want Hij is de Formeerder van alles, en Israël is de roede Zijner erfenis; Heere der heirscharen is Zijn Naam.¹

1. Israël Dit is hier ingevoegd uit boven Jer 10:16 . Anders: en [Hij] [te weten God] is de roede zijner [te weten Jakobs] erfenis; dat is, die zichzelven zijn volk tot een erfdeel gegeven heeft.

²⁰ Gij zijt Mij een voorhamer, en krijgswapenen; en door u zal Ik volken in stukken slaan, en door u zal Ik koninkrijken verderven.¹²³⁴

1. Gij zijt Mij Gods woorden tot den Babyloniër. Anderen verstaan dit als een aanspraak aan den koning Cyrus, die de Babyloniërs zou overweldigen, en zetten (het) over vs.24:en ik zal, enz.
2. voorhamer, Of, drijfhamer; versta, zulk een hamer Gods, die alles, zelfs de rotsstenen, in stukken en te morzel slaat; vergelijk boven Jer 23:29 . De gelijkenis [gelijk blijkt uit het volgende], is genomen van de krijgslieden, bijzonderlijk van de curassiers, die hunne vuisthamers of heirhamers plegen te hebben, om de ijzeren wapens daarmede door te houwen en te verbreken, en den vijand neder te vellen.
3. krijgswapenen; Of, gereedschap, instrumenten; dat is, gij zult een instrument en roede zijn van mijn toorn en rechtvaardig oordeel over vele volken.
4. zal Ik volken in stukken slaan, Hier spreekt God met eigenlijke woorden, te weten in den toekomenden tijd, en niet in den verleden tijd, gelijk anderszins profetischerwijze in deze voorzegging veel geschiedt.

²¹ En door u zal Ik in stukken slaan het paard en zijn ruiter; en door u zal Ik in stukken slaan den wagen en zijn ruiter.¹

1. ruiter Of, die daarop rijdt. Van wagenruiters, die in die tijden van de wagens plachten te vechten; zie 2Sa 10:18 .

²² En door u zal Ik in stukken slaan den man en de vrouw; en door u zal Ik in stukken slaan den oude en den jonge; en door u zal Ik in stukken slaan den jongeling en de jonkvrouw.

²³ En door u zal Ik in stukken slaan den herder en zijn kudde; en door u zal Ik in stukken slaan den akkerman en zijn juk ossen; en door u zal Ik in stukken slaan landvoogden en overheden.¹

1. Juk- ossen; Of, koppel, paar ossen. Dat is, de ossen, die in het juk (koppel) samen gaan arbeiden.

²⁴ Maar Ik zal Babel en allen inwoneren van Chaldea vergelden al hun boosheid, die zij gedaan hebben aan Sion, voor ulieder ogen, spreekt de Heere.¹²³

1. Maar Ik zal Babel Alsof de Heere zeide: Als Ik de Babyloniërs in al de voorgemelde oordelen, als mijn instrument, zal gebruikt hebben, dan zal Ik niet nalaten te straffen de boosheid, die zij ondertussen daarin gepleegd en bedreven hebben, bijzonderlijk aan mijn volk; vergelijk boven vs.10.
2. Chaldea Dat is, van het land der Chaldeën, of van Chaldea; alzo vs.35.
3. ulieder ogen, Dit spreekt God tot zijn volk, voor welker ogen Hij dit oordeel over Babel wilde laten gaan.

²⁵ Ziet, Ik wil aan u, gij verdervende berg! spreekt de Heere, gij, die de ganse aarde verderft, en Ik zal Mijn hand tegen u uitstrekken, en u van de steenrotsen afwentelen, en zal u stellen tot een berg des brands.¹²³⁴⁵

1. wil aan u, Gelijk boven Jer 50:31 .
2. berg Alzo wordt Babel genoemd vanwege de koninklijke hoogheid en pracht en de gelijkheid, die zij had met een berg, vermits haar hoge dikke muren en hoge koninklijke gebouwen; vergelijk Rev 17:9 .
3. aarde verderft, Vergelijk Rev 11:18 , en Rev 13:14 .
4. steenrotsen afwentelen, Uit uw hoge vestingen nederstorten, dat gij daarheen zult tuimelen en rollen, gelijk een vat of iets anders, dat van een klip wordt afgewenteld, in stukken berst en als verbrijzeld wordt.
5. brands Daar alles als in de as zal liggen, en niets dan enkel as en verbrande steenhopen [gelijk in afgebrande plaatsen] overig zullen zijn; zie onder vs.58.

²⁶ En zij zullen uit u geen steen nemen tot een hoek, ook geen steen tot fondamenten; want gij zult tot eeuwige woestheden zijn, spreekt de Heere.¹²³

1. steen nemen tot een hoek, Dat is, gij zult niet weder gebouwd worden, of zo woest en verdorven zijn, dat men niet een steen onder uw overige steenhopen zal vinden, die bekwaam is tot een hoeksteen of grondsteen.
2. want gij zult Of, maar.
3. eeuwige woestheden zijn, Hebreeuws, woestheden, of verwoesting der eeuwigheid. Alzo onder vs.62.

²⁷ Verheft de banier in het land, blaast de bazuin onder de heidenen, heiligt de heidenen tegen haar, roept tegen haar bijeen de koninkrijken van Ararat, Minni en Askenaz; bestelt een krijgsoverste tegen haar, brengt paarden opwaarts, als ruige kevers!^12345678

1. heiligt de heidenen tegen haar, Dat is, zondert hen af, bereidt hen, rust toe, tot dit werk des Heeren tegen Babel; vergelijk boven Jer 6:4 , met de aantekening; alzo in vs.28.
2. roept tegen haar bijeen de koninkrijken Hebreeuws eigenlijk, doet, of laat horen; dat is somtijds, door uitroeping vergaderen.
3. Ararat, Groot-Armenië; zie Gen 8:4 .
4. Minni Klein-Armenië.
5. Askenaz; Zie Gen 10:3 . Welke landen men houdt dat Cyrus ingenomen had eer hij Babel veroverde; of dat zij ten dele zijne bondgenoten waren.
6. krijgsoverste tegen haar, Het Hebreeuwse woord wordt alleen hier en Nah 3:17 gevonden, betekenende [gelijk sommigen menen] zulk een kommandeur of overste, die de bevelen des konings ontvangt en aan het krijgsvolk overdraagt en verklaart. Anderen verstaan den koning Cyrus zelf, of Darius [naar hun gevoelen] zijn schoonvader.
7. ruige Of, ruwe, harige, die de haren overeind steken, alsof zij te berge stonden en ijselijk er uitzien; vergelijk Job 4:15 ; Psa 119:120 , waar hetzelfde woord gebruikt wordt. Hebreeuws, paard als kever, [die] ruig is.
8. kevers Paarden in menigte, als sprinkhanen; zie boven vs.14.

²⁸ Heiligt tegen haar de heidenen, de koningen van Medië, haar landvoogden en al haar overheden, ja, het ganse land harer heerschappij.¹²³

1. Medië, Gelijk boven vs.11.
2. haar landvoogden Versta, landvoogden of vorsten van Medië.
3. zijner heerschappij Hebreeuws, zijner; te weten een ieder koning, of de geslachten worden verwisseld, omdat het Hebreeuwse woord, dat een land en de aarde betekent, in beiderlei geslachten gebruikt wordt.

²⁹ Dan zal het land beven en pijn lijden; want elk een van des Heeren gedachten staat vast tegen Babel, om Babels land te stellen tot een verwoesting, dat er geen inwoner zij.¹

1. elk een van des HEEREN Hebreeuws, de gedachten des Heeren staan vast; dat is, elkeen zijner gedachten, dat is, al zijn voornemen.

³⁰ Babels helden hebben opgehouden te strijden, zij zijn gebleven in de vestingen, hun macht is bezweken, zij zijn tot wijven geworden; zij hebben hun woningen aangestoken, hun grendels zijn verbroken.¹²³⁴

1. gebleven in de vestingen, Zij zullen geen moed hebben om te veld en den vijand onder de ogen te trekken.
2. wijven geworden; Zie boven Jer 50:37 , en vergelijk Isa 3:12 .
3. zij hebben hun woningen aangestoken, De vijanden, Meden en Perzen.
4. grendels zijn verbroken Van huizen en kleine poorten, die bij menigte naar de rivier toe waren, Herodotus, lib.1.

³¹ De loper zal den loper tegemoet lopen, en de kondschapper den kondschapper tegemoet, om den koning van Babel bekend te maken, dat zijn stad van het einde is ingenomen;¹²

1. De loper zal den loper tegemoet lopen, Gelijk in een onvoorzienen of onverwachten inval en inbreuk des vijands placht te geschieden.
2. van alle einden is ingenomen; Waar de Perzen en Meden inbraken en de stad innamen, eer men het in het midden en op het andere einde van de stad [vermits hare grootheid] eens wist. Ditzelfde betuigt Herodotus even alzo geschied te zijn, gelijk hier geprofeteerd is.

³² En dat de veren ingenomen, en de rietpoelen met vuur verbrand zijn; en dat de krijgslieden verbaasd zijn.¹²

1. veren ingenomen, Dewijl Cyrus het water van den Eufraat had afgeleid, zodat het krijgsvolk daardoor in de stad ging. Anders: slechtelijk, passen, passagen.
2. rietpoelen met vuur verbrand zijn; Of, biezen, poelen, uit de rivier hier en daar afgeleid, die de vijand aanmerkelijk hinder hadden kunnen doen. Sommigen verstaan dat het slechtelijk van de waterpoelen bij gelijkenis gesproken is, dat zij uitgedroogd waren, alsof zij met vuur uitgebrand en verdroogd waren.

³³ Want zo zegt de Heere der heirscharen, de God Israëls: De dochter van Babel is als een dorsvloer, het is tijd, dat men ze trede; nog een weinig, dan zal haar de tijd des oogstes overkomen.¹²³⁴

1. De dochter van Babel Dat is, Babel, die een schone wellustige jonkvrouw gelijk is, zal nu behandeld worden als een dorsvloer en het koren daarop.
2. trede; Of, doe treden; dat is, effen, hard en gelijk make om het koren daarop te dorsen, of dat men ze dorse. Want de dorsende ossen of runderen treden het koren.
3. weinig, Te weten, tijd; het zal haast, niet lang uitblijven.
4. oogstes overkomen En vervolgens, de dorstijd; versta, den tijd van haar ongeval, door de Meden en Perzen, die haar als vertreden en uitdorsen zouden, gelijk zij Gods volk en anderen tevoren gedaan hebben. Zie Isa 21:10 .

³⁴ Nebukadrezar, de koning van Babel, heeft mij opgegeten, hij heeft mij verpletterd, hij heeft mij gesteld als een ledig vat, hij heeft mij verslonden als een draak, hij heeft zijn balg gevuld van mijn lekkernijen; hij heeft mij verdreven.¹²³⁴

1. Nebukadrezar, Dat is, een klacht van Gods volk gelijk vs.35 uitwijst.
2. opgegeten, Vergelijk Deu 31:17 , met de aantekening; idem Isa 30:14 , en boven Jer 19:11 , en Jer 50:7 .
3. balg gevuld Of, pens, ingewand. Het Hebreeuwse woord wordt alleenlijk hier gevonden.
4. verdreven Uit mijn land; of hij heeft mij weggespoeld, in eenen zin.

³⁵ Het geweld, dat mij en mijn vlees is aangedaan, zij op Babel! zegge de inwoneres van Sion; en mijn bloed zij op de inwoners van Chaldea! zegge Jeruzalem.¹²³⁴⁵⁶

1. dat mij en mijn Hebreeuws, mijn geweld en van mijn vlees; dat is, het geweld, dat mij en mijn vlees is aangedaan; vergelijk boven Jer 2:2 ; Jdg 9:24 ; Oba 1:10 .
2. vlees is aangedaan, Dat is, mijnen broeders en bloedverwanten. Vergelijk Rom 11:14 , en Lev 18:6 .
3. zij op Babel Of, is; dat is, ligt; zie Jdg 9:24 .
4. de inwoneres van Sion; Het volk, dat te Jeruzalem tehuis behoort, of Gods kerk.
5. bloed zij op de inwoners Vergelijk Mat 27:25 .
6. Chaldea Dat is, van Chaldea, gelijk boven vs.24.

³⁶ Daarom, zo zegt de Heere: Ziet, Ik zal uw twist twisten, en uw wraak wreken; en Ik zal haar zee droog maken, en haar springader opdrogen.¹²³⁴

1. Ziet, Gods antwoord op de voorgaande woorden van zijn volk.
2. twist twisten, Zie boven Jer 50:34 .
3. zee droog maken, De wateren van den Eufraat, die rondom en in haar midden zijn. Zie van het gebruik van het woord zee, Gen 1:10 , en vergelijk boven Jer 50:38 , met de aantekening.
4. springader opdrogen Dat is, de rivier, die uit haar springader voortkomt.

³⁷ En Babel zal worden tot steen hopen, een woning der draken, een ontzetting en aanfluiting, dat er geen inwoner zij.¹

1. aanfluiting, Zie 1Ki 9:8 , boven Jer 18:16 .

³⁸ Zij zullen te zamen brullen als jonge leeuwen, briesen als leeuwenwelpen.¹²

1. Zij zullen te zamen brullen als jonge leeuwen, De Babyloniërs zullen in hun feestbanket juichen, razen en tieren, als dartele jonge wilde leeuwen; waarop vs.39 past. Of, [gelijk sommigen] zij zullen als verhongerde jonge leeuwen brullen en briesen, omdat hun de roof benomen is. Anderen verstaan het van de Perzen en Meden, die over den roof van Babel als leeuwen zouden brullen.
2. briesen als leeuwenwelpen Of, ruchelen; dat is een onvolkomen gebrul voortbrengen, dat aan het geluid der ezels gelijk is. Anderen: zich uitschudden, of het haar verschudden; vergelijk Jdg 16:20 , met de aantekening.

³⁹ Als zij verhit zijn, zal Ik hun drank opzetten, en zal hen dronken maken, opdat zij opspringen; maar zij zullen een eeuwigen slaap slapen, en niet opwaken, spreekt de Heere.¹²³⁴

1. verhit zijn, Van dronkenschap in hun goddeloos banket. Dan zal Ik hun een anderen drank opzetten. Zie de vervulling, naar sommiger gevoelen, Dan 5 .
2. drank opzetten, Hebreeuws, drinkingen, of dronken, elkeen zijn drank, dien Ik een ieder in mijn beker des toorn bereid heb en hun zal doen drinken.
3. opspringen; Doch niet van vreugde, maar van schrik en siddering.
4. eeuwigen slaap slapen, Hebreeuws, slaap der eeuwigheid; dat is den langen slaap, den dood sterven, omgebracht worden, en op aarde of in dit leven niet wederkeren. Vergelijk Psa 76:6 , en Ecc 12:5 , met de aantekening en onder vs.57, idem Psa 13:4 .

⁴⁰ Ik zal hen afvoeren als lammeren om te slachten, als rammen met bokken.¹²

1. slachten, Dat is, ter slachting, tot de slachtbank, om geslacht te worden, gelijk boven Jer 11:19 , en Jer 25:34 , en Jer 48:15 , en Jer 50:27 .
2. met bokken Dat is, en als bokken.

⁴¹ Hoe is Sesach zo veroverd, en de roem der ganse aarde ingenomen! Hoe is Babel geworden tot een ontzetting onder de heidenen!¹²³⁴

1. Hoe is Gelijk boven Jer 50:23 .
2. Sesach zo veroverd, Zie boven Jer 25:26 .
3. roem der ganse aarde ingenomen Dat is, beroemd door de ganse wereld. Vergelijk boven Jer 49:25 , en Isa 13:19 .
4. ontzetting onder de heidenen Dat zich een ieder daarover verwondert en ontzet, gelijk boven vs.37, en dikwijls in het voorgaande.

⁴² Een zee is over Babel gerezen, door de veelheid harer golven is zij bedekt.¹

1. Een zee is over Babel gerezen, Antwoord op de voorgaande vraag, waarvan de zin is, dat Babel, hetwelk onoverwinnelijk scheen te zijn, door een onwederstaanlijk geweld zou worden overrompeld, te weten door het grote heirleger der Meden en Perzen, zijnde aangevoerd en gesterkt door Gods machtige Hand.

⁴³ Haar steden zijn geworden tot verwoesting, een dor land en wildernis; een land, waarin niemand woont, en waar geen mensenkind doorgaat.¹²

1. waarin Hebreeuws, in welks, of in deszelfs [steden].
2. niemand woont, Hebreeuws, niet alle man; dat is, niemand, niet een mens.

⁴⁴ En Ik zal bezoeking doen over Bel te Babel, en Ik zal uit zijn muil uithalen, wat hij verslonden heeft; en de heidenen zullen niet meer tot hem toevloeien, want ook Babels muur is gevallen.¹²³⁴

1. Bel te Babel, Zie boven Jer 50:2 .
2. verslonden heeft; Hebreeuws, zijne verslinding. Sommigen duiden dit op de offeranden, die men dezen afgod moest doen, waarvan men mag lezen de apocriefe stukken van Daniël en Herodotus. Anderen verstaan den roof en de ondergebrachte landen, van welker overwinning zij dezen afgod de eer gaven. Vergelijk boven Jer 49:1 ; Jdg 11:24 .
3. toevloeien, Als waterstromen, waarvan het Hebreeuwse woord komt. Vergelijk Psa 34:6 , met de aantekening.
4. gevallen Dat is, zal zekerlijk vallen, niettegenstaande dat men het houdt voor een eeuwig en onverbrekelijk werk. Zie onder vs.58.