Chapter 2
1 Sinabi ko sa aking puso: Pumarito ka ngayon, Susubukin kitang may kasayahan; kaya't magsawa ka sa kalayawan: at narito, ito rin ay walang kabuluhan.
אָמַ֤רְתִּֽיאמ֤רתיאָמַרְתִּֽיאמרתי'a.Mar.tiI saidH0559HVqp1cs אֲנִי֙אני֙אֲנִיאני'a.NiIH0589HPp1bs בְּ/לִבִּ֔/יב/לב֔/יבְּ/לִבִּ/יב/לב/יbe./li.B/iin/ heart/ myH9003H3820AH9020HR+Ncmsc+Sp1bs נָּ֛אנ֛אנָּאנאna'pleaseH4994HTj אֲנַסְּ/כָ֛האנס/כ֛האֲנַסְּ/כָהאנס/כה'a.na.se./Khahlet me put to [the] test/ youH5254GH9031HVpi1cs+Sp2ms בְ/שִׂמְחָ֖הב/שמח֖הבְ/שִׂמְחָהב/שמחהve./sim.Chahwith/ pleasureH9003H8057HR+Ncfsa וּ/רְאֵ֣הו/רא֣הוּ/רְאֵהו/ראהu./re.'Ehand/ lookH9002H7200KHC+Vqv2ms בְ/ט֑וֹבב/ט֑ובבְ/טוֹבב/טובve./Tovon/ goodH9003H2896BHR+Aamsa וְ/הִנֵּ֥הו/הנ֥הוְ/הִנֵּהו/הנהve./hi.Nehand/ there!H9002H2009HC+Tj ה֖וּאה֖ואהוּאהואhu'itH1931HPp3ms הָֽבֶל\׃הבל\הָֽבֶל\׃הבל\Ha.vel[was] futilityH1892\H9016HNcmsa 2 Aking sinabi tungkol sa tawa, Ito'y ulol: at sa kasayahan, Anong ginagawa nito?
לִ/שְׂח֖וֹקל/שח֖וקלִ/שְׂחוֹקל/שחוקli/s.Chokof/ laughterH9005H7814HR+Ncmsa אָמַ֣רְתִּיאמ֣רתיאָמַרְתִּיאמרתי'a.Mar.tiI saidH0559HVqp1cs מְהוֹלָ֑למהול֑למְהוֹלָלמהוללme.ho.Lal[it is] follyH1984IHVPsmsa וּ/לְ/שִׂמְחָ֖הו/ל/שמח֖הוּ/לְ/שִׂמְחָהו/ל/שמחהu./le./sim.Chahand/ of/ pleasureH9002H9005H8057HC+R+Ncfsa זֹּ֥הז֥הזֹּהזהzohthisH2090HTm עֹשָֽׂה\׃עשה\עֹשָֽׂה\׃עשה\'o.Sah[is it] doingH6213A\H9016HVqrfsa 3 Aking siniyasat sa aking puso na kung paanong masasayahan ang aking katawan sa pamamagitan ng alak, pinapatnubayan pa ng karunungan ang aking puso at kung paanong hahawak sa kamangmangan, hanggang sa aking makita kung ano ang mabuti sa mga anak ng mga tao na marapat nilang gawin sa silong ng langit sa lahat ng mga kaarawan ng kanilang buhay.
תַּ֣רְתִּית֣רתיתַּרְתִּיתרתיTar.tiI searchedH8446HVqp1cs בְ/לִבִּ֔/יב/לב֔/יבְ/לִבִּ/יב/לב/יve./li.B/iin/ heart/ myH9003H3820AH9020HR+Ncmsc+Sp1bs לִ/מְשׁ֥וֹךְל/מש֥וךלִ/מְשׁוֹךְל/משוךli/m.Shokhto/ gratifyH9005H4900HR+Vqcc בַּ/יַּ֖יִןב/י֖יןבַּ/יַּיִןב/ייןba/i.Ya.yinwith <the>/ wineH9003H3196HRd+Ncmsa בְּשָׂרִ֑/יבשר֑/יבְּשָׂרִ/יבשר/יbe.sa.R/iflesh/ myH1320H9020HNcmsc+Sp1bs וְ/לִבִּ֞/יו/לב֞/יוְ/לִבִּ/יו/לב/יve./li.B/iand/ heart/ myH9002H3820AH9020HC+Ncmsc+Sp1bs נֹהֵ֤גנה֤גנֹהֵגנהגno.Heg[was] guidingH5090AHVqrmsa בַּֽ/חָכְמָה֙ב/חכמה֙בַּֽ/חָכְמָהב/חכמהba./cha.khe.Mahwith <the>/ wisdomH9003H2451HRd+Ncfsa וְ/לֶ/אֱחֹ֣זו/ל/אח֣זוְ/לֶ/אֱחֹזו/ל/אחזve./le./'e.Chozand/ to/ take holdH9002H9005H0270HC+R+Vqcc בְּ/סִכְל֔וּתב/סכל֔ותבְּ/סִכְלוּתב/סכלותbe./sikh.Luton/ follyH9003H5531BHR+Ncfsa עַ֣דע֣דעַדעד'aduntilH5704HR אֶרְאֶ֗הארא֗האֶרְאֶהאראה'er.'EhI sawH7200GHVqi1cs זֶ֨הז֨הזֶהזהzehthisH2088HTm ט֜וֹבט֜ובטוֹבטובTov[is] goodH2896AHAamsa לִ/בְנֵ֤יל/בנ֤ילִ/בְנֵיל/בניli/v.Neifor/ [the] children ofH9005H1121AHR+Ncmpc הָ/אָדָם֙ה/אדם֙הָ/אָדָםה/אדםha./'a.Dam<the>/ humankindH9009H0120GHTd+Ncmsa אֲשֶׁ֤ראש֤ראֲשֶׁראשר'a.SherwhichH0834AHTr יַעֲשׂוּ֙יעשו֙יַעֲשׂוּיעשוya.'a.Suthey will doH6213AHVqi3mp תַּ֣חַתת֣חתתַּחַתתחתTa.chatunderH8478GHNcmsc הַ/שָּׁמַ֔יִםה/שמ֔יםהַ/שָּׁמַיִםה/שמיםha./sha.Ma.yimthe/ heavensH9009H8064HTd+Ncmpa מִסְפַּ֖רמספ֖רמִסְפַּרמספרmis.Par[the] number ofH4557HNcmsc יְמֵ֥יימ֥ייְמֵיימיye.Mei[the] days ofH3117GHNcmpc חַיֵּי/הֶֽם\׃חיי/הם\חַיֵּי/הֶֽם\׃חיי/הם\chai.yei./Hemlives/ theirH2416EH9028\H9016HNcmpc+Sp3mp 4 Gumawa ako sa ganang akin ng mga malaking gawa; nagtayo ako sa ganang akin ng mga bahay; nagtanim ako sa ganang akin ng mga ubasan;
הִגְדַּ֖לְתִּיהגד֖לתיהִגְדַּלְתִּיהגדלתיhig.Dal.tiI made greatH1431HVhp1cs מַעֲשָׂ֑/ימעש֑/ימַעֲשָׂ/ימעש/יma.'a.Sa/iworks/ myH4639GH9020HNcmpc+Sp1bs בָּנִ֤יתִיבנ֤יתיבָּנִיתִיבניתיba.Ni.tiI builtH1129HVqp1cs לִ/י֙ל/י֙לִ/יל/יl/ifor <the>/ myselfH9005H9030HRd+Sp1bs בָּתִּ֔יםבת֔יםבָּתִּיםבתיםba.TimhousesH1004BHNcmpa נָטַ֥עְתִּינט֥עתינָטַעְתִּינטעתיna.Ta'.tiI plantedH5193HVqp1cs לִ֖/יל֖/ילִ/יל/יl/ifor <the>/ myselfH9005H9030HRd+Sp1bs כְּרָמִֽים\׃כרמים\כְּרָמִֽים\׃כרמים\ke.ra.MimvineyardsH3754\H9016HNcmpa 5 Gumawa ako sa ganang akin ng mga halamanan at mga liwasan, at aking tinamnan ng mga sarisaring puno ng kahoy na nagkakabunga:
עָשִׂ֣יתִיעש֣יתיעָשִׂיתִיעשיתי'a.Si.tiI madeH6213HHVqp1cs לִ֔/יל֔/ילִ/יל/יL/ifor <the>/ myselfH9005H9030HRd+Sp1bs גַּנּ֖וֹתגנ֖ותגַּנּוֹתגנותga.NotgardensH1593HNcfpa וּ/פַרְדֵּסִ֑יםו/פרדס֑יםוּ/פַרְדֵּסִיםו/פרדסיםu./far.de.Simand/ parksH9002H6508HC+Ncmpa וְ/נָטַ֥עְתִּיו/נט֥עתיוְ/נָטַעְתִּיו/נטעתיve./na.Ta'.tiand/ I plantedH9001H5193Hc+Vqq1cs בָ/הֶ֖םב/ה֖םבָ/הֶםב/הםva./Hemin <the>/ themH9003H9038HRd+Sp3mp עֵ֥ץע֥ץעֵץעץ'etztree[s] ofH6086HHNcmsc 6 Gumawa ako sa ganang akin ng mga tipunan ng tubig, upang dumilig ng gubat na pagtatamnan ng mga puno ng kahoy:
עָשִׂ֥יתִיעש֥יתיעָשִׂיתִיעשיתי'a.Si.tiI madeH6213HHVqp1cs לִ֖/יל֖/ילִ/יל/יl/ifor <the>/ myselfH9005H9030HRd+Sp1bs בְּרֵכ֣וֹתברכ֣ותבְּרֵכוֹתברכותbe.re.Khotpools ofH1295HHNcfpc מָ֑יִםמ֑יםמָיִםמיםMa.yimwaterH4325GHNcmpa לְ/הַשְׁק֣וֹתל/השק֣ותלְ/הַשְׁקוֹתל/השקותle./hash.Kotto/ waterH9005H8248GHR+Vhcc מֵ/הֶ֔םמ/ה֔םמֵ/הֶםמ/הםme./Hemfrom <the>/ themH9006H9038HRd+Sp3mp יַ֖עַרי֖עריַעַריערYa.'ara forestH3293AHNcmsc צוֹמֵ֥חַצומ֥חצוֹמֵחַצומחtzo.Me.achsprouting ofH6779HVqrmsc 7 Ako'y bumili ng mga aliping lalake at babae, at nagkaroon ako ng mga aliping ipinanganak sa aking bahay; nagkaroon din naman ako ng mga malaking pag-aari na mga bakahan at mga kawan, ng higit kay sa lahat na nauna sa akin sa Jerusalem:
קָנִ֙יתִי֙קנ֙יתי֙קָנִיתִיקניתיka.Ni.tiI acquiredH7069HVqp1cs עֲבָדִ֣יםעבד֣יםעֲבָדִיםעבדים'a.va.Dim[male] slavesH5650HNcmpa וּ/שְׁפָח֔וֹתו/שפח֔ותוּ/שְׁפָחוֹתו/שפחותu./she.fa.Chotand/ female slavesH9002H8198HC+Ncfpa בַ֖יִתב֖יתבַיִתביתVa.yithouseH1004BHNcmsa הָ֣יָהה֣יההָיָההיהHa.yahhe belongedH1961HVqp3ms לִ֑/יל֑/ילִ/יל/יL/ito <the>/ meH9005H9030HRd+Sp1bs גַּ֣םג֣םגַּםגםgamalsoH1571HD מִקְנֶה֩מקנה֩מִקְנֶהמקנהmik.NehlivestockH4735HNcmsa בָקָ֨רבק֨רבָקָרבקרva.Karherd[s]H1241HNcbsa וָ/צֹ֤אןו/צ֤אןוָ/צֹאןו/צאןva./Tzonand/ flock[s]H9002H6629GHC+Ncbsa הַרְבֵּה֙הרבה֙הַרְבֵּההרבהhar.Beh[surely] a multitudeH7235AHVhaa הָ֣יָהה֣יההָיָההיהHa.yah<it> belongedH1961HVqp3ms לִ֔/יל֔/ילִ/יל/יL/ito <the>/ meH9005H9030HRd+Sp1bs מִ/כֹּ֛למ/כ֛למִ/כֹּלמ/כלmi./Kolmore than/ allH9006H3605HR+Ncmsa שֶֽׁ/הָי֥וּש/הי֥ושֶֽׁ/הָיוּש/היוshe./ha.Yuwho/ <they> wereH9007H1961HTr+Vqp3cp לְ/פָנַ֖/יל/פנ֖/ילְ/פָנַ/יל/פנ/יle./fa.Na/i<to>/ before/ meH9005H6440GH9020HR+Ncmpc+Sp1bs בִּ/ירוּשָׁלִָֽם\׃ב/ירושלם\בִּ/ירוּשָׁלִָֽם\׃ב/ירושלם\bi./ru.sha.Limin/ JerusalemH9003H3389\H9016HR+Npl 8 Nagtipon din ako sa ganang akin ng pilak at ginto, at ng tanging kayamanan ng mga hari at ng mga lalawigan: nagtatangkilik ako sa akin ng mga lalaking mangaawit at mga babaing mangaawit, at ng mga kalayawan ng mga anak ng mga tao, mga sarisaring instrumento ng musiko iya'y totoong marami.
כָּנַ֤סְתִּיכנ֤סתיכָּנַסְתִּיכנסתיka.Nas.tiI gatheredH3664HVqp1cs לִ/י֙ל/י֙לִ/יל/יl/ifor <the>/ myselfH9005H9030HRd+Sp1bs כֶּ֣סֶףכ֣סףכֶּסֶףכסףKe.sefsilverH3701GHNcmsa וְ/זָהָ֔בו/זה֔בוְ/זָהָבו/זהבve./za.Havand/ goldH9002H2091HC+Ncmsa וּ/סְגֻלַּ֥תו/סגל֥תוּ/סְגֻלַּתו/סגלתu./se.gu.Latand/ treasure ofH9002H5459HC+Ncfsc מְלָכִ֖יםמלכ֖יםמְלָכִיםמלכיםme.la.KhimkingsH4428GHNcmpa וְ/הַ/מְּדִינ֑וֹתו/ה/מדינ֑ותוְ/הַ/מְּדִינוֹתו/ה/מדינותve./ha./me.di.Notand/ <the>/ provincesH9002H9009H4082HC+Td+Ncfpa עָשִׂ֨יתִיעש֨יתיעָשִׂיתִיעשיתי'a.Si.tiI acquiredH6213IHVqp1cs לִ֜/יל֜/ילִ/יל/יl/ifor <the>/ myselfH9005H9030HRd+Sp1bs שָׁרִ֣יםשר֣יםשָׁרִיםשריםsha.Rimmale singersH7891HVqrmpa וְ/שָׁר֗וֹתו/שר֗ותוְ/שָׁרוֹתו/שרותve./sha.Rotand/ female singersH9002H7891HC+Vqrfpa וְ/תַעֲנוּגֹ֛תו/תענוג֛תוְ/תַעֲנוּגֹתו/תענוגתve./ta.'a.nu.Gotand/ [the] delights ofH9002H8588HC+Ncfpc בְּנֵ֥יבנ֥יבְּנֵיבניbe.Nei[the] children ofH1121AHNcmpc הָ/אָדָ֖םה/אד֖םהָ/אָדָםה/אדםha./'a.Dam<the>/ humankindH9009H0120GHTd+Ncmsa שִׁדָּ֥השד֥השִׁדָּהשדהshi.DahbreastH7705HNcfsa וְ/שִׁדּֽוֹת\׃ו/שדות\וְ/שִׁדּֽוֹת\׃ו/שדות\ve./shi.Dotand/ breastsH9002H7705\H9016HC+Ncfpa 9 Sa gayo'y naging dakila ako, at lumago ako ng higit kay sa lahat na nauna sa akin sa Jerusalem: ang akin namang karunungan ay namamalagi sa akin.
וְ/גָדַ֣לְתִּיו/גד֣לתיוְ/גָדַלְתִּיו/גדלתיve./ga.Dal.tiand/ I became greatH9001H1431Hc+Vqq1cs וְ/הוֹסַ֔פְתִּיו/הוס֔פתיוְ/הוֹסַפְתִּיו/הוספתיve./ho.Saf.tiand/ I increasedH9001H3254HHc+Vhq1cs מִ/כֹּ֛למ/כ֛למִ/כֹּלמ/כלmi./Kolmore than/ anyH9006H3605HR+Ncmsa שֶׁ/הָיָ֥הש/הי֥השֶׁ/הָיָהש/היהshe./ha.Yahwho/ <he> wasH9007H1961HTr+Vqp3ms לְ/פָנַ֖/יל/פנ֖/ילְ/פָנַ/יל/פנ/יle./fa.Na/i<to>/ before/ meH9005H6440GH9020HR+Ncmpc+Sp1bs בִּ/ירוּשָׁלִָ֑םב/ירושל֑םבִּ/ירוּשָׁלִָםב/ירושלםbi./ru.sha.Limin/ JerusalemH9003H3389HR+Npl אַ֥ףא֥ףאַףאף'afalsoH0637HTj חָכְמָתִ֖/יחכמת֖/יחָכְמָתִ/יחכמת/יcha.khe.ma.T/iwisdom/ myH2451H9020HNcfsc+Sp1bs עָ֥מְדָהע֥מדהעָמְדָהעמדה'A.me.dahit remainedH5975GHVqp3fs 10 At anomang ninasa ng aking mga mata ay hindi ko ipinagkait: hindi ko pinigil ang aking puso sa anomang kagalakan, sapagka't nagagalak ang aking puso dahil sa lahat kong gawain; at ito ang aking bahagi na mula sa lahat kong gawain.
וְ/כֹל֙ו/כל֙וְ/כֹלו/כלve./Kholand/ allH9002H3605HC+Ncmsa אֲשֶׁ֣ראש֣ראֲשֶׁראשר'a.SherthatH0834AHTr שָֽׁאֲל֣וּשאל֣ושָֽׁאֲלוּשאלוsha.'a.Luthey askedH7592HVqp3cp עֵינַ֔/יעינ֔/יעֵינַ/יעינ/י'ei.Na/ieyes/ myH5869AH9020HNcfdc+Sp1bs לֹ֥אל֥אלֹאלאlo'notH3808HTn אָצַ֖לְתִּיאצ֖לתיאָצַלְתִּיאצלתי'a.Tzal.tiI withheldH0680HVqp1cs מֵ/הֶ֑םמ/ה֑םמֵ/הֶםמ/הםme./Hemfrom <the>/ themH9006H9038HRd+Sp3mp מָנַ֨עְתִּימנ֨עתימָנַעְתִּימנעתיma.Na'.tiI restrainedH4513HVqp1cs לִבִּ֜/ילב֜/ילִבִּ/ילב/יli.B/iheart/ myH3820AH9020HNcmsc+Sp1bs שִׂמְחָ֗השמח֗השִׂמְחָהשמחהsim.ChahpleasureH8057HNcfsa לִבִּ֤/ילב֤/ילִבִּ/ילב/יli.B/iheart/ myH3820AH9020HNcmsc+Sp1bs שָׂמֵ֙חַ֙שמ֙ח֙שָׂמֵחַשמחsa.Me.ach[was] joyfulH8056HAamsa עֲמָלִ֔/יעמל֔/יעֲמָלִ/יעמל/י'a.ma.L/itoil/ myH5999H9020HNcbsc+Sp1bs הָיָ֥ההי֥ההָיָההיהha.Yahit wasH1961HVqp3ms חֶלְקִ֖/יחלק֖/יחֶלְקִ/יחלק/יchel.K/ireward/ myH2506AH9020HNcmsc+Sp1bs 11 Nang magkagayo'y minasdan ko ang lahat ng mga gawa, na ginawa ng aking mga kamay, at ang gawain na aking pinagsikapang gawin; at, narito, lahat ay walang kabuluhan at nauuwi sa wala, at walang pakinabang sa ilalim ng araw.
וּ/פָנִ֣יתִֽיו/פנ֣יתיוּ/פָנִיתִֽיו/פניתיu./fa.Ni.tiand/ I turnedH9001H6437GHc+Vqq1cs אֲנִ֗יאנ֗יאֲנִיאני'a.NiIH0589HPp1bs מַעֲשַׂ/י֙מעש/י֙מַעֲשַׂ/ימעש/יma.'a.Sa/iworks/ myH4639GH9020HNcmpc+Sp1bs שֶֽׁ/עָשׂ֣וּש/עש֣ושֶֽׁ/עָשׂוּש/עשוshe./'a.Suthat/ <they> had doneH9007H6213AHTr+Vqp3cp יָדַ֔/ייד֔/ייָדַ/ייד/יya.Da/ihands/ myH3027GH9020HNcbdc+Sp1bs וּ/בֶֽ/עָמָ֖לו/ב/עמ֖לוּ/בֶֽ/עָמָלו/ב/עמלu./ve./'a.Maland/ on the/ toilH9002H9003H5999HC+Rd+Ncbsa שֶׁ/עָמַ֣לְתִּיש/עמ֣לתישֶׁ/עָמַלְתִּיש/עמלתיshe./'a.Mal.tithat/ I had toiledH9007H5998HTr+Vqp1cs לַ/עֲשׂ֑וֹתל/עש֑ותלַ/עֲשׂוֹתל/עשותla./'a.Sotto/ doH9005H6213AHR+Vqcc וְ/הִנֵּ֨הו/הנ֨הוְ/הִנֵּהו/הנהve./hi.Nehand/ there!H9002H2009HC+Tj הַ/כֹּ֥לה/כ֥להַ/כֹּלה/כלha./Kol<the>/ everythingH9009H3605HTd+Ncmsa הֶ֙בֶל֙ה֙בל֙הֶבֶלהבלhe.vel[was] futilityH1892HNcmsa וּ/רְע֣וּתו/רע֣ותוּ/רְעוּתו/רעותu./re.'Utand/ striving ofH9002H7469HC+Ncfsc ר֔וּחַר֔וחרוּחַרוחRu.achwindH7307HHNcfsa וְ/אֵ֥יןו/א֥יןוְ/אֵיןו/איןve./'Einand/ there notH9002H0369HC+Ncmsc יִתְר֖וֹןיתר֖וןיִתְרוֹןיתרוןyit.Ron[was] profitH3504HNcmsa תַּ֥חַתת֥חתתַּחַתתחתTa.chatunderH8478GHNcmsc הַ/שָּֽׁמֶשׁ\׃ה/שמש\הַ/שָּֽׁמֶשׁ\׃ה/שמש\ha./Sha.meshthe/ sunH9009H8121\H9016HTd+Ncbsa 12 At ako'y pumihit upang masdan ang karunungan, at ang kaululan at ang kamangmangan; sapagka't ano ang magagawa ng tao na sumusunod sa hari? samakatuwid baga'y ang nagawa na laong panahon ng nakaraan.
וּ/פָנִ֤יתִֽיו/פנ֤יתיוּ/פָנִיתִֽיו/פניתיu./fa.Ni.tiand/ I turnedH9001H6437GHc+Vqq1cs אֲנִי֙אני֙אֲנִיאני'a.NiIH0589HPp1bs לִ/רְא֣וֹתל/רא֣ותלִ/רְאוֹתל/ראותli/r.'otto/ considerH9005H7200HHR+Vqcc חָכְמָ֔החכמ֔החָכְמָהחכמהchokh.mahwisdomH2451HNcfsa וְ/הוֹלֵל֖וֹתו/הולל֖ותוְ/הוֹלֵלוֹתו/הוללותve./ho.le.Lotand/ madnessH9002H1947HC+Ncfpa וְ/סִכְל֑וּתו/סכל֑ותוְ/סִכְלוּתו/סכלותve./sikh.Lutand/ follyH9002H5531BHC+Ncfsa מֶ֣המ֣המֶהמהmehwhat?H4100HPi הָ/אָדָ֗םה/אד֗םהָ/אָדָםה/אדםha./'a.Dam[is] the/ personH9009H0120GHTd+Ncmsa שֶׁ/יָּבוֹא֙ש/יבוא֙שֶׁ/יָּבוֹאש/יבואshei./ya.Vo'who/ <he >will comeH9007H0935GHTr+Vqi3ms אַחֲרֵ֣יאחר֣יאַחֲרֵיאחרי'a.cha.ReiafterH0310AHAcmpc הַ/מֶּ֔לֶךְה/מ֔לךהַ/מֶּלֶךְה/מלךha./Me.lekhthe/ kingH9009H4428GHTd+Ncmsa אֵ֥תא֥תאֵתאת'et<obj.>H0853HTo כְּבָ֖רכב֖רכְּבָרכברke.VaralreadyH3528HNcmsa עָשֽׂוּ/הוּ\׃עשו/הו\עָשֽׂוּ/הוּ\׃עשו/הו\'a.Su./hupeople have done/ itH6213AH9033\H9016HVqp3cp+Sp3ms 13 Nang magkagayo'y aking nakita, na ang karunungan ay humihigit sa kamangmangan, na gaya ng liwanag na humihigit sa dilim.
וְ/רָאִ֣יתִיו/רא֣יתיוְ/רָאִיתִיו/ראיתיve./ra.'I.tiand/ I sawH9002H7200GHC+Vqp1cs אָ֔נִיא֔ניאָנִיאני'A.niIH0589HPp1bs שֶׁ/יֵּ֥שׁש/י֥ששֶׁ/יֵּשׁש/ישshei./Yeshthat/ thereH9007H3426HTr+Acbsc יִתְר֛וֹןיתר֛וןיִתְרוֹןיתרוןyit.Ron[is] advantageH3504HNcmsa לַֽ/חָכְמָ֖הל/חכמ֖הלַֽ/חָכְמָהל/חכמהla./cha.khe.Mahof <the>/ wisdomH9005H2451HRd+Ncfsa הַ/סִּכְל֑וּתה/סכל֑ותהַ/סִּכְלוּתה/סכלותha./sikh.Lut<the>/ follyH9009H5531BHTd+Ncfsa כִּֽ/יתְר֥וֹןכ/יתר֥וןכִּֽ/יתְרוֹןכ/יתרוןki/t.Ronlike/ [the] advantage ofH9004H3504HR+Ncmsc הָ/א֖וֹרה/א֖ורהָ/אוֹרה/אורha./'Or<the>/ lightH9009H0216HTd+Ncfsa הַ/חֹֽשֶׁךְ\׃ה/חשך\הַ/חֹֽשֶׁךְ\׃ה/חשך\ha./Cho.shekh<the>/ darknessH9009H2822\H9016HTd+Ncmsa 14 Ang mga mata ng pantas ay na sa kaniyang ulo, at ang mangmang ay lumalakad sa kadiliman: at gayon ma'y aking namalas na isang pangyayari ang nangyari sa kanilang lahat.
הֶֽ/חָכָם֙ה/חכם֙הֶֽ/חָכָםה/חכםhe./cha.Khamthe/ wise [person]H9009H2450HTd+Aamsa עֵינָ֣י/ועינ֣י/ועֵינָי/ועיני/ו'ei.Na/veyes/ hisH5869AH9023HNcfdc+Sp3ms בְּ/רֹאשׁ֔/וֹב/ראש֔/ובְּ/רֹאשׁ/וֹב/ראש/וbe./ro.Sh/o[are] in/ head/ hisH9003H7218AH9023HR+Ncmsc+Sp3ms וְ/הַ/כְּסִ֖ילו/ה/כס֖ילוְ/הַ/כְּסִילו/ה/כסילve./ha./ke.Siland/ the/ foolH9002H9009H3684HC+Td+Aamsa בַּ/חֹ֣שֶׁךְב/ח֣שךבַּ/חֹשֶׁךְב/חשךba./Cho.shekhin <the>/ darknessH9003H2822HRd+Ncmsa הוֹלֵ֑ךְהול֑ךהוֹלֵךְהולךho.Lekh[is] walkingH1980IHVqrmsa וְ/יָדַ֣עְתִּיו/יד֣עתיוְ/יָדַעְתִּיו/ידעתיve./ya.Da'.tiand/ I knewH9001H3045Hc+Vqq1cs אָ֔נִיא֔ניאָנִיאני'A.niIH0589HPp1bs שֶׁ/מִּקְרֶ֥הש/מקר֥השֶׁ/מִּקְרֶהש/מקרהshe./mik.Rehthat/ fateH9007H4745HTr+Ncmsa אֶחָ֖דאח֖דאֶחָדאחד'e.ChadoneH0259HAcfsa יִקְרֶ֥היקר֥היִקְרֶהיקרהyik.Rehit will happen toH7136AHVqi3ms 15 Nang magkagayo'y sinabi ko sa puso ko, Kung ano ang nangyari sa mangmang gayon ang mangyayari sa akin; at bakit pa nga ako naging lalong pantas? Nang magkagayo'y sinabi ko sa puso ko, na ito man ay walang kabuluhan.
וְ/אָמַ֨רְתִּֽיו/אמ֨רתיוְ/אָמַרְתִּֽיו/אמרתיve./'a.Mar.tiand/ I saidH9001H0559Hc+Vqq1cs אֲנִ֜יאנ֜יאֲנִיאני'a.NiIH0589HPp1bs בְּ/לִבִּ֗/יב/לב֗/יבְּ/לִבִּ/יב/לב/יbe./li.B/iin/ heart/ myH9003H3820AH9020HR+Ncmsc+Sp1bs כְּ/מִקְרֵ֤הכ/מקר֤הכְּ/מִקְרֵהכ/מקרהke./mik.Rehlike/ [the] fate ofH9004H4745HR+Ncmsc הַ/כְּסִיל֙ה/כסיל֙הַ/כְּסִילה/כסילha./ke.Silthe/ foolH9009H3684HTd+Aamsa אֲנִ֣יאנ֣יאֲנִיאני'a.NimeH0589HPp1bs יִקְרֵ֔/נִייקר֔/נייִקְרֵ/נִייקר/ניyik.Re./niit will happen to/ meH7136AH9030HVqi3ms+Sp1bs וְ/לָ֧/מָּהו/ל֧/מהוְ/לָ/מָּהו/ל/מהve./La./mahand/ <to>/ why?H9002H9005H4100HC+R+Pi חָכַ֛מְתִּיחכ֛מתיחָכַמְתִּיחכמתיcha.Kham.tihave I become wiseH2449HVqp1cs אֲנִ֖יאנ֖יאֲנִיאני'a.NiIH0589HPp1bs יוֹתֵ֑ריות֑ריוֹתֵריותרyo.TerexcessivelyH3148HNcmsa וְ/דִבַּ֣רְתִּיו/דב֣רתיוְ/דִבַּרְתִּיו/דברתיve./di.Bar.tiand/ I saidH9001H1696GHc+Vpq1cs בְ/לִבִּ֔/יב/לב֔/יבְ/לִבִּ/יב/לב/יve./li.B/iin/ heart/ myH9003H3820AH9020HR+Ncmsc+Sp1bs זֶ֖הז֖הזֶהזהzehthisH2088HTm הָֽבֶל\׃הבל\הָֽבֶל\׃הבל\Ha.vel[is] futilityH1892\H9016HNcmsa 16 Sapagka't kung paano sa pantas ay gayon din sa mangmang, walang alaala magpakailan man; dangang sa mga araw na darating ay malilimutang lahat na. At kung paanong ang pantas ay namamatay ay gayon ang mangmang!
אֵ֨יןא֨יןאֵיןאין'einthere notH0369HNcmsc זִכְר֧וֹןזכר֧וןזִכְרוֹןזכרוןzikh.Ron[is] remembranceH2146HNcmsc לֶ/חָכָ֛םל/חכ֛םלֶ/חָכָםל/חכםle./cha.Khamof the/ wise manH9005H2450HRd+Aamsa הַ/כְּסִ֖ילה/כס֖ילהַ/כְּסִילה/כסילha./ke.Silthe/ foolH9009H3684HTd+Aamsa לְ/עוֹלָ֑םל/עול֑םלְ/עוֹלָםל/עולםle./'o.Lamfor/ a long timeH9005H5769GHR+Ncmsa בְּ/שֶׁ/כְּבָ֞רב/ש/כב֞רבְּ/שֶׁ/כְּבָרב/ש/כברbe./she./ke.Varin/ that/ alreadyH9003H9007H3528HR+Tr+Ncmsa הַ/יָּמִ֤יםה/ימ֤יםהַ/יָּמִיםה/ימיםhai./ya.Mimthe/ daysH9009H3117GHTd+Ncmpa הַ/בָּאִים֙ה/באים֙הַ/בָּאִיםה/באיםha./ba.'Im<the>/ comingH9009H0935GHTd+Vqrmpa הַ/כֹּ֣לה/כ֣להַ/כֹּלה/כלha./Kol<the>/ everythingH9009H3605HTd+Ncmsa נִשְׁכָּ֔חנשכ֔חנִשְׁכָּחנשכחnish.Kachit has been forgottenH7911HVNp3ms וְ/אֵ֛יךְו/א֛יךוְ/אֵיךְו/איךve./'Eikhand/ how!H9002H0349AHC+Ti יָמ֥וּתימ֥ותיָמוּתימותya.Muthe will dieH4191HVqi3ms הֶ/חָכָ֖םה/חכ֖םהֶ/חָכָםה/חכםhe./cha.Khamthe/ wise [person]H9009H2450HTd+Aamsa הַ/כְּסִֽיל\׃ה/כסיל\הַ/כְּסִֽיל\׃ה/כסיל\ha./ke.Silthe/ foolH9009H3684\H9016HTd+Aamsa 17 Sa gayo'y ipinagtanim ko ang buhay; sapagka't ang gawa na ginawa sa ilalim ng araw ay mapanglaw sa akin: sapagka't lahat ay walang kabuluhan at nauuwi sa wala.
וְ/שָׂנֵ֙אתִי֙ו/שנ֙אתי֙וְ/שָׂנֵאתִיו/שנאתיve./sa.Ne.tiand/ I hatedH9001H8130Hc+Vqq1cs הַ֣/חַיִּ֔יםה֣/חי֔יםהַ/חַיִּיםה/חייםha./chai.Yim<the>/ lifeH9009H2416EHTd+Ncmpa רַ֤ער֤ערַערעra'[was] evilH7451AHAamsa עָלַ/י֙על/י֙עָלַ/יעל/י'a.La/ion/ meH5921AH9030HRd+Sp1bs הַֽ/מַּעֲשֶׂ֔הה/מעש֔ההַֽ/מַּעֲשֶׂהה/מעשהha./ma.'a.Sehthe/ workH9009H4639GHTd+Ncmsa שֶׁ/נַּעֲשָׂ֖הש/נעש֖השֶׁ/נַּעֲשָׂהש/נעשהshe./na.'a.Sahthat/ <it> was doneH9007H6213AHTr+VNp3ms תַּ֣חַתת֣חתתַּחַתתחתTa.chatunderH8478GHNcmsc הַ/שָּׁ֑מֶשׁה/ש֑משהַ/שָּׁמֶשׁה/שמשha./Sha.meshthe/ sunH9009H8121HTd+Ncbsa הַ/כֹּ֥לה/כ֥להַ/כֹּלה/כלha./Kol<the>/ everythingH9009H3605HTd+Ncmsa הֶ֖בֶלה֖בלהֶבֶלהבלHe.vel[is] futilityH1892HNcmsa וּ/רְע֥וּתו/רע֥ותוּ/רְעוּתו/רעותu./re.'Utand/ striving ofH9002H7469HC+Ncfsc 18 At ipinagtanim ko ang lahat kong gawa na aking ginawa sa ilalim ng araw: yamang marapat kong iwan sa tao na susunod sa akin.
וְ/שָׂנֵ֤אתִֽיו/שנ֤אתיוְ/שָׂנֵאתִֽיו/שנאתיve./sa.Ne.tiand/ I hatedH9001H8130Hc+Vqq1cs אֲנִי֙אני֙אֲנִיאני'a.NiIH0589HPp1bs עֲמָלִ֔/יעמל֔/יעֲמָלִ/יעמל/י'a.ma.L/itoil/ myH5999H9020HNcbsc+Sp1bs שֶׁ/אֲנִ֥יש/אנ֥ישֶׁ/אֲנִיש/אניshe./'a.Nithat/ IH9007H0589HTr+Pp1bs עָמֵ֖לעמ֖לעָמֵלעמל'a.Mel[was] a laborerH6001BHAamsa תַּ֣חַתת֣חתתַּחַתתחתTa.chatunderH8478GHNcmsc הַ/שָּׁ֑מֶשׁה/ש֑משהַ/שָּׁמֶשׁה/שמשha./Sha.meshthe/ sunH9009H8121HTd+Ncbsa שֶׁ֣/אַנִּיחֶ֔/נּוּש֣/אניח֔/נושֶׁ/אַנִּיחֶ/נּוּש/אניח/נוshe./'an.ni.Che./nuthat/ I will leave/ itH9007H5117H9033HTr+Vhi1cs+Sp3ms לָ/אָדָ֖םל/אד֖םלָ/אָדָםל/אדםla./'a.Damto the/ personH9005H0120GHRd+Ncmsa שֶׁ/יִּהְיֶ֥הש/יהי֥השֶׁ/יִּהְיֶהש/יהיהshei./yih.Yehwho/ <he> will beH9007H1961HTr+Vqi3ms 19 At sinong nakakaalam kung siya'y magiging isang pantas o isang mangmang? gayon ma'y magpupuno siya sa lahat ng aking gawa, na aking ginawa, at sa aking pinagpakitaan ng karunungan sa ilalim ng araw. Ito man ay walang kabuluhan.
וּ/מִ֣יו/מ֣יוּ/מִיו/מיu./Miand/ who?H9002H4310HC+Pi יוֹדֵ֗עַיוד֗עיוֹדֵעַיודעyo.De.a'[is] knowingH3045HVqrmsa הֶֽ/חָכָ֤םה/חכ֤םהֶֽ/חָכָםה/חכםhe./cha.Kham¿/ a wise [person]H9008H2450HTi+Aamsa יִהְיֶה֙יהיה֙יִהְיֶהיהיהyih.Yehwill he beH1961HVqi3ms סָכָ֔לסכ֔לסָכָלסכלsa.Khala foolH5530HAamsa וְ/יִשְׁלַט֙ו/ישלט֙וְ/יִשְׁלַטו/ישלטve./yish.Latso/ he may have powerH9002H7980HC+Vqu3ms עֲמָלִ֔/יעמל֔/יעֲמָלִ/יעמל/י'a.ma.L/itoil/ myH5999H9020HNcbsc+Sp1bs שֶֽׁ/עָמַ֥לְתִּיש/עמ֥לתישֶֽׁ/עָמַלְתִּיש/עמלתיshe./'a.Mal.tithat/ I have toiledH9007H5998HTr+Vqp1cs וְ/שֶׁ/חָכַ֖מְתִּיו/ש/חכ֖מתיוְ/שֶׁ/חָכַמְתִּיו/ש/חכמתיve./she./cha.Kham.tiand/ that/ I worked skillfullyH9002H9007H2449HC+Tr+Vqp1cs תַּ֣חַתת֣חתתַּחַתתחתTa.chatunderH8478GHNcmsc הַ/שָּׁ֑מֶשׁה/ש֑משהַ/שָּׁמֶשׁה/שמשha./Sha.meshthe/ sunH9009H8121HTd+Ncbsa זֶ֖הז֖הזֶהזהzehthisH2088HTm הָֽבֶל\׃הבל\הָֽבֶל\׃הבל\Ha.vel[is] futilityH1892\H9016HNcmsa 20 Kaya't ako'y bumalik upang aking alisan ng pagasa ang aking puso tungkol sa lahat na gawa na aking ginawa sa ilalim ng araw.
וְ/סַבּ֥וֹתִֽיו/סב֥ותיוְ/סַבּוֹתִֽיו/סבותיve./sa.Bo.tiand/ I turnedH9001H5437GHc+Vqq1cs אֲנִ֖יאנ֖יאֲנִיאני'a.NiIH0589HPp1bs לְ/יַאֵ֣שׁל/יא֣שלְ/יַאֵשׁל/יאשle./ya.'Eshto/ make despairH9005H2976HR+Vpcc לִבִּ֑/ילב֑/ילִבִּ/ילב/יli.B/iheart/ myH3820AH9020HNcmsc+Sp1bs הֶ֣/עָמָ֔לה֣/עמ֔להֶ/עָמָלה/עמלhe./'a.Malthe/ toilH9009H5999HTd+Ncbsa שֶׁ/עָמַ֖לְתִּיש/עמ֖לתישֶׁ/עָמַלְתִּיש/עמלתיshe./'a.Mal.tithat/ I have toiledH9007H5998HTr+Vqp1cs תַּ֥חַתת֥חתתַּחַתתחתTa.chatunderH8478GHNcmsc הַ/שָּֽׁמֶשׁ\׃ה/שמש\הַ/שָּֽׁמֶשׁ\׃ה/שמש\ha./Sha.meshthe/ sunH9009H8121\H9016HTd+Ncbsa 21 Sapagka't may tao, na ang gawa ay sa pamamagitan ng karunungan, at ng kaalaman, at ng kabihasnan; gayon ma'y sa tao na hindi gumawa niyaon ay iiwan niya na pinakabahagi niyaon. Ito man ay walang kabuluhan at malaking kasamaan.
יֵ֣שׁי֣שיֵשׁישyeshthereH3426HAcbsa אָדָ֗םאד֗םאָדָםאדם'a.Dam[was] a personH0120GHNcmsa שֶׁ/עֲמָל֛/וֹש/עמל֛/ושֶׁ/עֲמָל/וֹש/עמל/וshe./'a.ma.L/owho/ toil/ hisH9007H5999H9023HTr+Ncbsc+Sp3ms בְּ/חָכְמָ֥הב/חכמ֥הבְּ/חָכְמָהב/חכמהbe./cha.khe.Mah[was] with/ wisdomH9003H2451HR+Ncfsa וּ/בְ/דַ֖עַתו/ב/ד֖עתוּ/בְ/דַעַתו/ב/דעתu./ve./Da.'atand/ with/ knowledgeH9002H9003H1847HC+R+Ncfsa וּ/בְ/כִשְׁר֑וֹןו/ב/כשר֑וןוּ/בְ/כִשְׁרוֹןו/ב/כשרוןu./ve./khish.Ronand/ with/ skillH9002H9003H3788HC+R+Ncmsa וּ/לְ/אָדָ֞םו/ל/אד֞םוּ/לְ/אָדָםו/ל/אדםu./le./'a.Damand/ to/ a personH9002H9005H0120GHC+R+Ncmsa שֶׁ/לֹּ֤אש/ל֤אשֶׁ/לֹּאש/לאshe./Lo'who/ notH9007H3808HTr+Tn עָֽמַל\־עמל\עָֽמַל\־עמל\'a.mal-he toiledH5998\H9014HVqp3ms בּ/וֹ֙ב/ו֙בּ/וֹב/וb/oin <the>/ itH9003H9033HRd+Sp3ms יִתְּנֶ֣/נּוּיתנ֣/נויִתְּנֶ/נּוּיתנ/נוyi.te.Ne./nuhe will give/ itH5414HH9033HVqi3ms+Sp3ms חֶלְק֔/וֹחלק֔/וחֶלְק/וֹחלק/וchel.K/oportion/ hisH2506AH9023HNcmsc+Sp3ms זֶ֥הז֥הזֶהזהzehthisH2088HTm הֶ֖בֶלה֖בלהֶבֶלהבלHe.vel[is] futilityH1892HNcmsa וְ/רָעָ֥הו/רע֥הוְ/רָעָהו/רעהve./ra.'Ahand/ an evilH9002H7451IHC+Ncfsa 22 Sapagka't ano ang tinatamo ng tao sa lahat niyang gawa, at sa nais ng kaniyang puso na kaniyang iginawa sa ilalim ng araw?
הֹוֶ֤ההו֤ההֹוֶההוהho.Veh[is] becomingH1933BHVqrmsa לָֽ/אָדָם֙ל/אדם֙לָֽ/אָדָםל/אדםla./'a.Damto the/ personH9005H0120GHRd+Ncmsa עֲמָל֔/וֹעמל֔/ועֲמָל/וֹעמל/וa.ma.L/otoil/ hisH5999H9023HNcbsc+Sp3ms וּ/בְ/רַעְי֖וֹןו/ב/רעי֖וןוּ/בְ/רַעְיוֹןו/ב/רעיוןu./ve./ra'.Yonand/ in/ [the] striving ofH9002H9003H7475HC+R+Ncmsc לִבּ֑/וֹלב֑/ולִבּ/וֹלב/וli.B/oheart/ hisH3820AH9023HNcmsc+Sp3ms שֶׁ/ה֥וּאש/ה֥ואשֶׁ/הוּאש/הואshe./Hu'that/ heH9007H1931HTr+Pp3ms עָמֵ֖לעמ֖לעָמֵלעמל'a.Mel[was] a laborerH6001BHAamsa תַּ֥חַתת֥חתתַּחַתתחתTa.chatunderH8478GHNcmsc הַ/שָּֽׁמֶשׁ\׃ה/שמש\הַ/שָּֽׁמֶשׁ\׃ה/שמש\ha./Sha.meshthe/ sunH9009H8121\H9016HTd+Ncbsa 23 Sapagka't lahat niyang kaarawan ay mga kapanglawan lamang, at ang kaniyang pagdaramdam ay hapis; oo, pati sa gabi ay hindi nagpapahinga ang kaniyang puso. Ito man ay walang kabuluhan.
יָמָ֣י/וימ֣י/ויָמָי/וימי/וya.Ma/vdays/ hisH3117GH9023HNcmpc+Sp3ms מַכְאֹבִ֗יםמכאב֗יםמַכְאֹבִיםמכאביםmakh.'o.Vim[are] painsH4341HNcmpa וָ/כַ֙עַס֙ו/כ֙עס֙וָ/כַעַסו/כעסva./Kha.'asand/ [is] vexationH9002H3708AHC+Ncmsa עִנְיָנ֔/וֹענינ֔/ועִנְיָנ/וֹענינ/וin.ya.N/otask/ hisH6045H9023HNcmsc+Sp3ms בַּ/לַּ֖יְלָהב/ל֖ילהבַּ/לַּיְלָהב/לילהba./Lay.lahin the/ nightH9003H3915HRd+Ncmsa שָׁכַ֣בשכ֣בשָׁכַבשכבsha.Khavit restsH7901HHVqp3ms לִבּ֑/וֹלב֑/ולִבּ/וֹלב/וli.B/oheart/ hisH3820AH9023HNcmsc+Sp3ms זֶ֖הז֖הזֶהזהzehthisH2088HTm הֶ֥בֶלה֥בלהֶבֶלהבלHe.vel[is] futilityH1892HNcmsa 24 Walang maigi sa tao kundi ang kumain at uminom, at pagalaking mabuti ang kaniyang kaluluwa sa kaniyang gawa. Ito man ay aking nakita na mula sa kamay ng Dios.
ט֤וֹבט֤ובטוֹבטובTov[is] goodH2896AHAamsa בָּ/אָדָם֙ב/אדם֙בָּ/אָדָםב/אדםba./'a.Damfor <the>/ personH9003H0120GHRd+Ncmsa שֶׁ/יֹּאכַ֣לש/יאכ֣לשֶׁ/יֹּאכַלש/יאכלshei./yo.Khalthat/ he will eatH9007H0398HTr+Vqi3ms וְ/שָׁתָ֔הו/שת֔הוְ/שָׁתָהו/שתהve./sha.Tahand/ he will drinkH9001H8354Hc+Vqq3ms וְ/הֶרְאָ֧הו/הרא֧הוְ/הֶרְאָהו/הראהve./her.'Ahand/ he will showH9001H7200KHc+Vhq3ms נַפְשׁ֛/וֹנפש֛/ונַפְשׁ/וֹנפש/וnaf.Sh/oself/ hisH5315IH9023HNcfsc+Sp3ms ט֖וֹבט֖ובטוֹבטובTovgoodH2896BHAamsa בַּ/עֲמָל֑/וֹב/עמל֑/ובַּ/עֲמָל/וֹב/עמל/וba./'a.ma.L/oin/ toil/ hisH9003H5999H9023HR+Ncbsc+Sp3ms זֹה֙זה֙זֹהזהzohthisH2090HTm רָאִ֣יתִירא֣יתירָאִיתִיראיתיra.'I.tiI have seenH7200GHVqp1cs אָ֔נִיא֔ניאָנִיאני'A.niIH0589HPp1bs מִ/יַּ֥דמ/י֥דמִ/יַּדמ/ידmi./Yad[is] from/ [the] hand ofH9006H3027HHR+Ncbsc הָ/אֱלֹהִ֖יםה/אלה֖יםהָ/אֱלֹהִיםה/אלהיםha./'E.lo.Him<the>/ GodH9009H0430GHTd+Ncmpa 25 Sapagka't sinong makakakain, o sinong makapagtataglay ng kagalakang higit kay sa akin?
מִ֥ימ֥ימִימיmiwho?H4310HPi יֹאכַ֛ליאכ֛ליֹאכַליאכלyo.Khalwill he eatH0398HVqi3ms וּ/מִ֥יו/מ֥יוּ/מִיו/מיu./Miand/ who?H9002H4310HC+Pi יָח֖וּשׁיח֖ושיָחוּשׁיחושya.Chushwill he enjoyH2363BHVqi3ms ח֥וּץח֥וץחוּץחוץchutzoutsideH2351HNcmsa 26 Sapagka't ang tao na kinaluluguran niya, binibigyan ng Dios ng karunungan, at kaalaman, at kagalakan: nguni't ang makasalanan ay binibigyan niya ng damdam, na magpisan at magbunton, upang maibigay sa kaniya na kinaluluguran ng Dios. Ito man ay walang kabuluhan at nauuwi sa wala.
לְ/אָדָם֙ל/אדם֙לְ/אָדָםל/אדםle./'a.Damto/ anyoneH9005H0120GHR+Ncmsa שֶׁ/טּ֣וֹבש/ט֣ובשֶׁ/טּוֹבש/טובshe./Tovwho/ [is] goodH9007H2896AHTr+Aamsa לְ/פָנָ֔י/ול/פנ֔י/ולְ/פָנָי/ול/פני/וle./fa.Na/v<to>/ before/ himH9005H6440GH9023HR+Ncmpc+Sp3ms נָתַ֛ןנת֛ןנָתַןנתןna.Tanhe givesH5414GHVqp3ms חָכְמָ֥החכמ֥החָכְמָהחכמהchokh.mahwisdomH2451HNcfsa וְ/דַ֖עַתו/ד֖עתוְ/דַעַתו/דעתve./Da.'atand/ knowledgeH9002H1847HC+Ncfsa וְ/שִׂמְחָ֑הו/שמח֑הוְ/שִׂמְחָהו/שמחהve./sim.Chahand/ joyH9002H8057HC+Ncfsa וְ/לַ/חוֹטֶא֩ו/ל/חוטא֩וְ/לַ/חוֹטֶאו/ל/חוטאve./la./cho.Te'and/ to the/ sinnerH9002H9005H2398HC+Rd+Vqrmsa נָתַ֨ןנת֨ןנָתַןנתןna.Tanhe givesH5414GHVqp3ms עִנְיָ֜ןעני֜ןעִנְיָןענין'in.Yana taskH6045HNcmsa לֶ/אֱס֣וֹףל/אס֣וףלֶ/אֱסוֹףל/אסוףle./'e.Softo/ gatherH9005H0622HR+Vqcc וְ/לִ/כְנ֗וֹסו/ל/כנ֗וסוְ/לִ/כְנוֹסו/ל/כנוסve./li/kh.Nosand/ to/ collectH9002H9005H3664HC+R+Vqcc לָ/תֵת֙ל/תת֙לָ/תֵתל/תתla./Tetto/ give [it]H9005H5414GHR+Vqcc לְ/טוֹב֙ל/טוב֙לְ/טוֹבל/טובle./tOvto/ a [person] goodH9005H2896AHR+Aamsa לִ/פְנֵ֣יל/פנ֣ילִ/פְנֵיל/פניli/f.Nei<to>/ beforeH9005H6440GHR+Ncmpc הָֽ/אֱלֹהִ֔יםה/אלה֔יםהָֽ/אֱלֹהִיםה/אלהיםha./'E.lo.Him<the>/ GodH9009H0430GHTd+Ncmpa זֶ֥הז֥הזֶהזהzehthisH2088HTm הֶ֖בֶלה֖בלהֶבֶלהבלHe.vel[is] futilityH1892HNcmsa וּ/רְע֥וּתו/רע֥ותוּ/רְעוּתו/רעותu./re.'Utand/ striving ofH9002H7469HC+Ncfsc