Chapter 2
1 ¶Ἔπειτα διὰ δεκατεσσάρων ἐτῶν, πάλιν ἀνέβην εἰς Ἱεροσόλυμα μετὰ Βαρναβᾶ, συμπαραλαβὼν καὶ Τίτον·
δεκατεσσάρωνdekatessarōnfourteenG1180A-GPN ἀνέβηνanebēnI went upG0305V-2AAI-1S ἹεροσόλυμαHi'erosolumaJerusalemG2414N-APN-L ΒαρναβᾶBarnabaBarnabasG0921GN-GSM-P συμπαραλαβὼνsumparalabōnhaving taken with [me]G4838V-2AAP-NSM Τίτον·TitonTitus;G5103N-ASM-P 2 ἀνέβην δὲ κατὰ ἀποκάλυψιν, καὶ ἀνεθέμην αὐτοῖς τὸ εὐαγγέλιον ὃ κηρύσσω ἐν τοῖς ἔθνεσιν, κατʼ ἰδίαν δὲ τοῖς δοκοῦσιν, μή πως εἰς κενὸν τρέχω ἢ ἔδραμον.
ἀνέβηνanebēnI went upG0305V-2AAI-1S κατὰkataaccording toG2596PREP ἀποκάλυψινapokalupsina revelationG0602N-ASF ἀνεθέμηνanethemēnset beforeG0394V-2AMI-1S αὐτοῖςautoisthemG0846P-DPM εὐαγγέλιονeuangeliongospelG2098N-ASN κηρύσσωkērussōI proclaimG2784V-PAI-1S ἔθνεσιν,ethnesinGentiles —G1484N-DPN ἰδίανidianprivatelyG2398A-ASF τοῖςtoisto thoseG3588T-DPM δοκοῦσιν,dokousinesteemed —G1380V-PAP-DPM τρέχωtrechōI may be runningG5143V-PAS-1S ἔδραμον.edramonhave run.G5143V-2AAI-1S 3 Ἀλλʼ οὐδὲ Τίτος ὁ σὺν ἐμοί, Ἕλλην ὤν, ἠναγκάσθη περιτμηθῆναι.
οὐδὲoudenot evenG3761CONJ-N ΤίτοςTitosTitusG5103N-NSM-P ἐμοί,emoime myself,G1473P-1DS ἝλληνHellēna GreekG1672N-NSM-LG ὤν,ōnbeing,G1510V-PAP-NSM ἠναγκάσθηēnagkasthēwas compelledG0315V-API-3S περιτμηθῆναι·peritmēthēnaito be circumcised;G4059V-APN 4 Διὰ δὲ τοὺς παρεισάκτους ψευδαδέλφους, οἵτινες παρεισῆλθον κατασκοπῆσαι τὴν ἐλευθερίαν ἡμῶν, ἣν ἔχομεν ἐν ˚Χριστῷ ˚Ἰησοῦ, ἵνα ἡμᾶς καταδουλώσουσιν·
διὰdiabecause ofG1223PREP παρεισάκτουςpareisaktousbrought in secretlyG3920A-APM ψευδαδέλφους,pseudadelphousfalse brothers,G5569N-APM οἵτινεςoitineswhoG3748R-NPM παρεισῆλθονpareisēlthoncame in by stealthG3922V-2AAI-3P κατασκοπῆσαιkataskopēsaito spy outG2684V-AAN ἐλευθερίανeleutherianfreedomG1657N-ASF ἔχομενechomenwe haveG2192V-PAI-1P ΧριστῷChristōChristG5547N-DSM-T Ἰησοῦ,IēsouJesus,G2424GN-DSM-P καταδουλώσουσιν,katadoulōsousinthey will enslave,G2615V-FAI-3P 5 οἷς οὐδὲ πρὸς ὥραν εἴξαμεν τῇ ὑποταγῇ, ἵνα ἡ ἀλήθεια τοῦ εὐαγγελίου διαμείνῃ πρὸς ὑμᾶς.
οὐδὲoudenot evenG3761CONJ-N ὥρανhōranan hourG5610N-ASF εἴξαμενeixamendid we yieldG1502V-AAI-1P ὑποταγῇ,hupotagēain subjection,G5292N-DSF ἀλήθειαalētheiatruthG0225N-NSF εὐαγγελίουeuangeliougospelG2098N-GSN διαμείνῃdiameinēmay continueG1265V-AAS-3S 6 Ἀπὸ δὲ τῶν δοκούντων εἶναί τι (ὁποῖοί ποτε ἦσαν, οὐδέν μοι διαφέρει, πρόσωπον ὁ ˚Θεὸς ἀνθρώπου οὐ λαμβάνει), ἐμοὶ γὰρ οἱ δοκοῦντες οὐδὲν προσανέθεντο.
δοκούντωνdokountōnesteemedG1380V-PAP-GPM εἶναίeinaito beG1511V-PAN τι,tisomething —G5100X-ASN ὁποῖοίhopoioiwhatsoeverG3697I-NPM ἦσανēsanthey wereG1510V-IAI-3P οὐδένoudenno [thing]G3762A-ASN διαφέρει·diaphereimakes a difference;G1308V-PAI-3S πρόσωπονprosōpon[the] faceG4383N-ASN ἀνθρώπουanthrōpouof a manG0444N-GSM λαμβάνει·lambaneidoes take [account of];G2983V-PAI-3S ἐμοὶemoito me myselfG1473P-1DS δοκοῦντεςdokountesesteemedG1380V-PAP-NPM οὐδὲνoudenno [thing]G3762A-ASN προσανέθεντο,prosanethentoadded,G4323V-2AMI-3P 7 Ἀλλὰ τοὐναντίον ἰδόντες ὅτι πεπίστευμαι τὸ εὐαγγέλιον τῆς ἀκροβυστίας, καθὼς Πέτρος τῆς περιτομῆς
τοὐναντίον,tounantionon the contrary,G5121ADV ἰδόντεςidonteshaving seenG1492HV-2AAP-NPM πεπίστευμαιpepisteumaiI have been entrusted withG4100V-RPI-1S εὐαγγέλιονeuangeliongospelG2098N-ASN ἀκροβυστίαςakrobustiasuncircumcisionG0203N-GSF καθὼςkathōseven asG2531CONJ ΠέτροςPetrosPeter [with that]G4074GN-NSM-P περιτομῆς,peritomēscircumcisionG4061N-GSF 8 (ὁ γὰρ ἐνεργήσας Πέτρῳ εἰς ἀποστολὴν τῆς περιτομῆς, ἐνήργησεν καὶ ἐμοὶ εἰς τὰ ἔθνη),
ἐνεργήσαςenergēsashaving workedG1754V-AAP-NSM ΠέτρῳPetrōin PeterG4074GN-DSM-P ἀποστολὴνapostolēnapostleshipG0651N-ASF περιτομῆςperitomēscircumcisionG4061N-GSF ἐνήργησενenērgēsendidG1754V-AAI-3S ἐμοὶemoiin me myselfG1473P-1DS ἔθνη,ethnēGentiles —G1484N-APN 9 καὶ γνόντες τὴν χάριν τὴν δοθεῖσάν μοι, Ἰάκωβος καὶ Κηφᾶς, καὶ Ἰωάννης, οἱ δοκοῦντες στῦλοι εἶναι, δεξιὰς ἔδωκαν ἐμοὶ καὶ Βαρναβᾷ κοινωνίας, ἵνα ἡμεῖς εἰς τὰ ἔθνη, αὐτοὶ δὲ εἰς τὴν περιτομήν·
γνόντεςgnonteshaving knownG1097V-2AAP-NPM χάρινcharingraceG5485N-ASF δοθεῖσάνdotheisanhaving been givenG1325V-APP-ASF ἸάκωβοςIakōbosJamesG2385IN-NSM-P ΚηφᾶςKēphasCephasG2786N-NSM-P Ἰωάννης,IōannēsJohn,G2491HN-NSM-P δοκοῦντεςdokountesesteemedG1380V-PAP-NPM στῦλοιstuloipillarsG4769N-NPM εἶναι,einaito be,G1511V-PAN δεξιὰςdexias[the] right handsG1188A-APF ἔδωκανedōkangaveG1325V-AAI-3P ἐμοὶemoito me myselfG1473P-1DS ΒαρναβᾷBarnabato BarnabasG0921GN-DSM-P κοινωνίας,koinōniasof fellowship,G2842N-GSF ἡμεῖςhēmeiswe ourselves [should go]G3165P-1NP ἔθνη,ethnēGentiles,G1484N-APN περιτομήν,peritomēncircumcision,G4061N-ASF 10 μόνον τῶν πτωχῶν ἵνα μνημονεύωμεν, ὃ καὶ ἐσπούδασα αὐτὸ τοῦτο ποιῆσαι.
μόνονmononOnly [they asked]G3441A-ASN πτωχῶνptōchōnpoorG4434N-GPM μνημονεύωμεν·mnēmoneuōmenwe may remember;G3421V-PAS-1P ἐσπούδασαespoudasaI was eagerG4704V-AAI-1S αὐτὸauto[the] sameG0846P-ASN τοῦτοtoutothingG3778D-ASN ποιῆσαι.¶poiēsaito do.G4160GV-AAN 11 ¶Ὅτε δὲ ἦλθεν Κηφᾶς εἰς Ἀντιόχειαν, κατὰ πρόσωπον αὐτῷ ἀντέστην, ὅτι κατεγνωσμένος ἦν.
ἦλθενēlthencameG2064V-2AAI-3S ΚηφᾶςKēphasPeterG2786N-NSM-P Ἀντιόχειαν,AntiocheianAntioch,G0490GN-ASF-L πρόσωπονprosōponfaceG4383N-ASN ἀντέστην,antestēnI opposed [him],G0436V-2AAI-1S κατεγνωσμένοςkategnōsmenoscondemnedG2607V-RPP-NSM ἦν.ēnhe was standing.G1510V-IAI-3S 12 Πρὸ τοῦ γὰρ ἐλθεῖν τινας ἀπὸ Ἰακώβου, μετὰ τῶν ἐθνῶν συνήσθιεν· ὅτε δὲ ἦλθον, ὑπέστελλεν καὶ ἀφώριζεν ἑαυτόν, φοβούμενος τοὺς ἐκ περιτομῆς.
ἐλθεῖνeltheinto comeG2064V-2AAN τιναςtinascertain onesG5100X-APM ἸακώβουIakōbouJamesG2385IN-GSM-P ἐθνῶνethnōnGentilesG1484N-GPN συνήσθιεν·sunēsthienhe was eating;G4906V-IAI-3S ἦλθον,ēlthonthey came,G2064V-2AAI-3P ὑπέστελλενhupestellenhe was drawing backG5288V-IAI-3S ἀφώριζενaphōrizenhe was separatingG0873V-IAI-3S ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM φοβούμενοςphoboumenosbeing afraid ofG5399V-PNP-NSM περιτομῆς·peritomēs[the] circumcision;G4061N-GSF 13 Καὶ συνυπεκρίθησαν αὐτῷ καὶ οἱ λοιποὶ Ἰουδαῖοι, ὥστε καὶ Βαρναβᾶς συναπήχθη αὐτῶν τῇ ὑποκρίσει.
συνυπεκρίθησανsunupekrithēsanacted hypocriticallyG4942V-API-3P αὐτῷautōwith himG0846P-DSM λοιποὶloipoirestG3062A-NPM ἸουδαῖοιIoudaioiof [the] JewsG2453N-NPM-PG ὥστεhōsteso thatG5620CONJ ΒαρναβᾶςBarnabasBarnabasG0921GN-NSM-P συναπήχθηsunapēchthēwas carried awayG4879V-API-3S αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM ὑποκρίσει.hupokriseihypocrisy.G5272N-DSF 14 Ἀλλʼ ὅτε εἶδον ὅτι οὐκ ὀρθοποδοῦσιν πρὸς τὴν ἀλήθειαν τοῦ εὐαγγελίου, εἶπον τῷ Κηφᾷ ἔμπροσθεν πάντων, “Εἰ σὺ Ἰουδαῖος, ὑπάρχων ἐθνικῶς καὶ οὐκ Ἰουδαϊκῶς ζῇς, πῶς τὰ ἔθνη ἀναγκάζεις Ἰουδαΐζειν;”
εἶδονeidonI sawG1492HV-2AAI-1S ὀρθοποδοῦσινorthopodousinthey are walking uprightlyG3716V-PAI-3P πρὸςprosaccording toG4314PREP ἀλήθειανalētheiantruthG0225N-ASF εὐαγγελίου,euangeliougospel,G2098N-GSN εἶπονeiponI saidG2036V-2AAI-1S ΚηφᾷKēphato PeterG2786N-DSM-P ἔμπροσθενemprosthenbeforeG1715PREP πάντων·pantōnall;G3956A-GPM σὺsuyou yourselfG4771P-2NS ἸουδαῖοςIoudaiosa JewG2453N-NSM-PG ὑπάρχωνhuparchōnbeingG5225V-PAP-NSM ἐθνικῶςethnikōslike a GentileG1483ADV-T ἸουδαϊκῶςIoudaikōslike a JewG2452ADV-T ζῇς,zēaslive,G2198V-PAI-2S ἔθνηethnēGentilesG1484N-APN ἀναγκάζειςanagkazeisdo you compelG0315V-PAI-2S ἰουδαΐζειν;ioudaizeinto Judaize?G2450V-PAN 15 ¶Ἡμεῖς φύσει Ἰουδαῖοι καὶ οὐκ ἐξ ἐθνῶν ἁμαρτωλοί,
ἡμεῖςhēmeisWe ourselvesG3165P-1NP φύσειphuseiby birthG5449N-DSF ἸουδαῖοιIoudaioiJewsG2453N-NPM-PG ἐθνῶνethnōn[the] GentilesG1484N-GPN ἁμαρτωλοί·hamartōloisinners;G0268A-NPM 16 εἰδότες δὲ ὅτι οὐ δικαιοῦται ἄνθρωπος ἐξ ἔργων νόμου, ἐὰν μὴ διὰ πίστεως ˚Ἰησοῦ ˚Χριστοῦ, καὶ ἡμεῖς εἰς ˚Χριστὸν ˚Ἰησοῦν ἐπιστεύσαμεν, ἵνα δικαιωθῶμεν ἐκ πίστεως ˚Χριστοῦ, καὶ οὐκ ἐξ ἔργων νόμου, ὅτι ἐξ ἔργων νόμου, οὐ δικαιωθήσεται πᾶσα σάρξ.
εἰδότεςeidotesknowingG6063V-RAP-NPM δικαιοῦταιdikaioutaiis justifiedG1344V-PPI-3S ἄνθρωποςanthrōposa manG0444N-NSM ἔργωνergōnworksG2041N-GPN νόμουnomouof lawG3551N-GSM πίστεωςpisteōsfaithG4102GN-GSF ἸησοῦIēsoufrom JesusG2424GN-GSM-P Χριστοῦ,ChristouChristG5547N-GSM-T ἡμεῖςhēmeiswe ourselvesG3165P-1NP ΧριστὸνChristonChristG5547N-ASM-T ἸησοῦνIēsounJesusG2424GN-ASM-P ἐπιστεύσαμεν,episteusamenbelieved,G4100V-AAI-1P δικαιωθῶμενdikaiōthōmenwe may be justifiedG1344V-APS-1P πίστεωςpisteōsfaithG4102GN-GSF ΧριστοῦChristoufrom ChristG5547N-GSM-T ἔργωνergōnworksG2041N-GPN νόμου·nomouof the Law;G3551N-GSM ἔργωνergōnworksG2041N-GPN νόμουnomouof the LawG3551N-GSM δικαιωθήσεταιdikaiōthēsetaiwill be justifiedG1344V-FPI-3S σάρξ.sarxflesh.G4561N-NSF 17 Εἰ δὲ ζητοῦντες δικαιωθῆναι ἐν ˚Χριστῷ, εὑρέθημεν καὶ αὐτοὶ ἁμαρτωλοί, ἆρα ˚Χριστὸς ἁμαρτίας διάκονος; Μὴ γένοιτο!
ζητοῦντεςzētountesseekingG2212V-PAP-NPM δικαιωθῆναιdikaiōthēnaito be justifiedG1344V-APN ΧριστῷChristōChristG5547N-DSM-T εὑρέθημενheurethēmenhave been foundG2147V-2API-1P αὐτοὶautoiwe ourselvesG0846P-NPM ἁμαρτωλοί,hamartōloisinners,G0268A-NPM ἆραarasurely not [is]G0687PRT-N ΧριστὸςChristosChristG5547N-NSM-T ἁμαρτίαςhamartiasof sinG0266N-GSF διάκονος;diakonosa minister?G1249N-NSM γένοιτο.genoitowould it be!G1096V-2ADO-3S 18 Εἰ γὰρ ἃ κατέλυσα, ταῦτα πάλιν οἰκοδομῶ, παραβάτην ἐμαυτὸν συνιστάνω.
κατέλυσα,katelusaI had torn down,G2647V-AAI-1S ταῦταtautathese thingsG3778D-APN οἰκοδομῶ,oikodomōI build,G3618V-PAI-1S παραβάτηνparabatēna transgressorG3848N-ASM ἐμαυτὸνemautonmyselfG1473F-1ASM συνιστάνω·sunistanōI prove;G4921V-PAI-1S 19 Ἐγὼ γὰρ διὰ νόμου νόμῳ ἀπέθανον, ἵνα ˚Θεῷ ζήσω. ˚Χριστῷ συνεσταύρωμαι·
νόμουnomou[the] LawG3551N-GSM νόμῳnomōto [the] LawG3551N-DSM ἀπέθανον,apethanondied,G0599V-2AAI-1S θεῷtheōto GodG2316N-DSM-T ζήσω.zēsōI may live.G2198V-AAS-1S 20 ζῶ δὲ, οὐκέτι ἐγώ, ζῇ δὲ ἐν ἐμοὶ ˚Χριστός· ὃ δὲ νῦν ζῶ ἐν σαρκί, ἐν πίστει ζῶ τῇ τοῦ Υἱοῦ τοῦ ˚Θεοῦ, τοῦ ἀγαπήσαντός με, καὶ παραδόντος ἑαυτὸν ὑπὲρ ἐμοῦ.
οὐκέτιouketino longerG3756PRT-N + G2089 ἐγώ,egōI myself,G1473P-1NS ἐμοὶemoime myselfG1473P-1DS Χριστός·ChristosChrist;G5547N-NSM-T σαρκί,sarki[the] flesh,G4561N-DSF θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T ΧριστοῦChristouChristG5547N-GSM-T τοῦtouthe [One who]G3588T-GSM ἀγαπήσαντόςagapēsantoshaving lovedG0025V-AAP-GSM παραδόντοςparadontoshaving given upG3860V-2AAP-GSM ἑαυτὸνhe'autonHimselfG1438F-3ASM 21 Οὐκ ἀθετῶ τὴν χάριν τοῦ ˚Θεοῦ· εἰ γὰρ διὰ νόμου δικαιοσύνη, ἄρα ˚Χριστὸς δωρεὰν ἀπέθανεν.
ἀθετῶathetōI do set asideG0114V-PAI-1S χάρινcharingraceG5485N-ASF θεοῦ·theouof God;G2316N-GSM-T νόμουnomou[the] LawG3551N-GSM δικαιοσύνη,dikaiosunērighteousness [is],G1343N-NSF ΧριστὸςChristosChristG5547N-NSM-T δωρεὰνdōreanfor naughtG1432ADV ἀπέθανεν.¶apethanendied.G0599V-2AAI-3S