Chapter 2
1 Deinde post annos quatuordecim, iterum ascendi Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito.
δεκατεσσάρωνdekatessarōnfourteenG1180A-GPN ἀνέβηνanebēnI went upG0305V-2AAI-1S ἹεροσόλυμαHi'erosolumaJerusalemG2414N-APN-L ΒαρναβᾶBarnabaBarnabasG0921GN-GSM-P συμπαραλαβὼνsumparalabōnhaving taken with [me]G4838V-2AAP-NSM Τίτον·TitonTitus;G5103N-ASM-P 2 Ascendi autem secundum revelationem : et contuli cum illis Evangelium, quod prædico in gentibus, seorsum autem iis qui videbantur aliquid esse : ne forte in vacuum currerem, aut cucurrissem.
ἀνέβηνanebēnI went upG0305V-2AAI-1S κατὰkataaccording toG2596PREP ἀποκάλυψινapokalupsina revelationG0602N-ASF ἀνεθέμηνanethemēnset beforeG0394V-2AMI-1S αὐτοῖςautoisthemG0846P-DPM εὐαγγέλιονeuangeliongospelG2098N-ASN κηρύσσωkērussōI proclaimG2784V-PAI-1S ἔθνεσιν,ethnesinGentiles —G1484N-DPN ἰδίανidianprivatelyG2398A-ASF τοῖςtoisto thoseG3588T-DPM δοκοῦσιν,dokousinesteemed —G1380V-PAP-DPM τρέχωtrechōI may be runningG5143V-PAS-1S ἔδραμον.edramonhave run.G5143V-2AAI-1S 3 Sed neque Titus, qui mecum erat, cum esset gentilis, compulsus est circumcidi :
οὐδὲoudenot evenG3761CONJ-N ΤίτοςTitosTitusG5103N-NSM-P ἐμοί,emoime myself,G1473P-1DS ἝλληνHellēna GreekG1672N-NSM-LG ὤν,ōnbeing,G1510V-PAP-NSM ἠναγκάσθηēnagkasthēwas compelledG0315V-API-3S περιτμηθῆναι·peritmēthēnaito be circumcised;G4059V-APN 4 sed propter subintroductos falsos fratres, qui subintroierunt explorare libertatem nostram, quam habemus in Christo Jesu, ut nos in servitutem redigerent.
διὰdiabecause ofG1223PREP παρεισάκτουςpareisaktousbrought in secretlyG3920A-APM ψευδαδέλφους,pseudadelphousfalse brothers,G5569N-APM οἵτινεςoitineswhoG3748R-NPM παρεισῆλθονpareisēlthoncame in by stealthG3922V-2AAI-3P κατασκοπῆσαιkataskopēsaito spy outG2684V-AAN ἐλευθερίανeleutherianfreedomG1657N-ASF ἔχομενechomenwe haveG2192V-PAI-1P ΧριστῷChristōChristG5547N-DSM-T Ἰησοῦ,IēsouJesus,G2424GN-DSM-P καταδουλώσουσιν,katadoulōsousinthey will enslave,G2615V-FAI-3P 5 Quibus neque ad horam cessimus subjectione, ut veritas Evangelii permaneat apud vos :
οὐδὲoudenot evenG3761CONJ-N ὥρανhōranan hourG5610N-ASF εἴξαμενeixamendid we yieldG1502V-AAI-1P ὑποταγῇ,hupotagēain subjection,G5292N-DSF ἀλήθειαalētheiatruthG0225N-NSF εὐαγγελίουeuangeliougospelG2098N-GSN διαμείνῃdiameinēmay continueG1265V-AAS-3S 6 ab iis autem, qui videbantur esse aliquid (quales aliquando fuerint, nihil mea interest : Deus personam hominis non accipit) : mihi enim qui videbantur esse aliquid, nihil contulerunt.
δοκούντωνdokountōnesteemedG1380V-PAP-GPM εἶναίeinaito beG1511V-PAN τι,tisomething —G5100X-ASN ὁποῖοίhopoioiwhatsoeverG3697I-NPM ἦσανēsanthey wereG1510V-IAI-3P οὐδένoudenno [thing]G3762A-ASN διαφέρει·diaphereimakes a difference;G1308V-PAI-3S πρόσωπονprosōpon[the] faceG4383N-ASN ἀνθρώπουanthrōpouof a manG0444N-GSM λαμβάνει·lambaneidoes take [account of];G2983V-PAI-3S ἐμοὶemoito me myselfG1473P-1DS δοκοῦντεςdokountesesteemedG1380V-PAP-NPM οὐδὲνoudenno [thing]G3762A-ASN προσανέθεντο,prosanethentoadded,G4323V-2AMI-3P 7 Sed e contra cum vidissent quod creditum est mihi Evangelium præputii, sicut et Petro circumcisionis
τοὐναντίον,tounantionon the contrary,G5121ADV ἰδόντεςidonteshaving seenG1492HV-2AAP-NPM πεπίστευμαιpepisteumaiI have been entrusted withG4100V-RPI-1S εὐαγγέλιονeuangeliongospelG2098N-ASN ἀκροβυστίαςakrobustiasuncircumcisionG0203N-GSF καθὼςkathōseven asG2531CONJ ΠέτροςPetrosPeter [with that]G4074GN-NSM-P περιτομῆς,peritomēscircumcisionG4061N-GSF 8 (qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi inter gentes) :
ἐνεργήσαςenergēsashaving workedG1754V-AAP-NSM ΠέτρῳPetrōin PeterG4074GN-DSM-P ἀποστολὴνapostolēnapostleshipG0651N-ASF περιτομῆςperitomēscircumcisionG4061N-GSF ἐνήργησενenērgēsendidG1754V-AAI-3S ἐμοὶemoiin me myselfG1473P-1DS ἔθνη,ethnēGentiles —G1484N-APN 9 et cum cognovissent gratiam, quæ data est mihi, Jacobus, et Cephas, et Joannes, qui videbantur columnæ esse, dextras dederunt mihi, et Barnabæ societatis : ut nos in gentes, ipsi autem in circumcisionem :
γνόντεςgnonteshaving knownG1097V-2AAP-NPM χάρινcharingraceG5485N-ASF δοθεῖσάνdotheisanhaving been givenG1325V-APP-ASF ἸάκωβοςIakōbosJamesG2385IN-NSM-P ΚηφᾶςKēphasCephasG2786N-NSM-P Ἰωάννης,IōannēsJohn,G2491HN-NSM-P δοκοῦντεςdokountesesteemedG1380V-PAP-NPM στῦλοιstuloipillarsG4769N-NPM εἶναι,einaito be,G1511V-PAN δεξιὰςdexias[the] right handsG1188A-APF ἔδωκανedōkangaveG1325V-AAI-3P ἐμοὶemoito me myselfG1473P-1DS ΒαρναβᾷBarnabato BarnabasG0921GN-DSM-P κοινωνίας,koinōniasof fellowship,G2842N-GSF ἡμεῖςhēmeiswe ourselves [should go]G3165P-1NP ἔθνη,ethnēGentiles,G1484N-APN περιτομήν,peritomēncircumcision,G4061N-ASF 10 tantum ut pauperum memores essemus, quod etiam sollicitus fui hoc ipsum facere.
μόνονmononOnly [they asked]G3441A-ASN πτωχῶνptōchōnpoorG4434N-GPM μνημονεύωμεν·mnēmoneuōmenwe may remember;G3421V-PAS-1P ἐσπούδασαespoudasaI was eagerG4704V-AAI-1S αὐτὸauto[the] sameG0846P-ASN τοῦτοtoutothingG3778D-ASN ποιῆσαι.¶poiēsaito do.G4160GV-AAN 11 Cum autem venisset Cephas Antiochiam, in faciem ei restiti, quia reprehensibilis erat.
ἦλθενēlthencameG2064V-2AAI-3S ΚηφᾶςKēphasPeterG2786N-NSM-P Ἀντιόχειαν,AntiocheianAntioch,G0490GN-ASF-L πρόσωπονprosōponfaceG4383N-ASN ἀντέστην,antestēnI opposed [him],G0436V-2AAI-1S κατεγνωσμένοςkategnōsmenoscondemnedG2607V-RPP-NSM ἦν.ēnhe was standing.G1510V-IAI-3S 12 Prius enim quam venirent quidam a Jacobo, cum gentibus edebat : cum autem venissent, subtrahebat, et segregabat se, timens eos qui ex circumcisione erant.
ἐλθεῖνeltheinto comeG2064V-2AAN τιναςtinascertain onesG5100X-APM ἸακώβουIakōbouJamesG2385IN-GSM-P ἐθνῶνethnōnGentilesG1484N-GPN συνήσθιεν·sunēsthienhe was eating;G4906V-IAI-3S ἦλθον,ēlthonthey came,G2064V-2AAI-3P ὑπέστελλενhupestellenhe was drawing backG5288V-IAI-3S ἀφώριζενaphōrizenhe was separatingG0873V-IAI-3S ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM φοβούμενοςphoboumenosbeing afraid ofG5399V-PNP-NSM περιτομῆς·peritomēs[the] circumcision;G4061N-GSF 13 Et simulationi ejus consenserunt ceteri Judæi, ita ut et Barnabas duceretur ab eis in illam simulationem.
συνυπεκρίθησανsunupekrithēsanacted hypocriticallyG4942V-API-3P αὐτῷautōwith himG0846P-DSM λοιποὶloipoirestG3062A-NPM ἸουδαῖοιIoudaioiof [the] JewsG2453N-NPM-PG ὥστεhōsteso thatG5620CONJ ΒαρναβᾶςBarnabasBarnabasG0921GN-NSM-P συναπήχθηsunapēchthēwas carried awayG4879V-API-3S αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM ὑποκρίσει.hupokriseihypocrisy.G5272N-DSF 14 Sed cum vidissem quod non recte ambularent ad veritatem Evangelii, dixi Cephæ coram omnibus : Si tu, cum Judæus sis, gentiliter vivis, et non judaice : quomodo gentes cogis judaizare ?
εἶδονeidonI sawG1492HV-2AAI-1S ὀρθοποδοῦσινorthopodousinthey are walking uprightlyG3716V-PAI-3P πρὸςprosaccording toG4314PREP ἀλήθειανalētheiantruthG0225N-ASF εὐαγγελίου,euangeliougospel,G2098N-GSN εἶπονeiponI saidG2036V-2AAI-1S ΚηφᾷKēphato PeterG2786N-DSM-P ἔμπροσθενemprosthenbeforeG1715PREP πάντων·pantōnall;G3956A-GPM σὺsuyou yourselfG4771P-2NS ἸουδαῖοςIoudaiosa JewG2453N-NSM-PG ὑπάρχωνhuparchōnbeingG5225V-PAP-NSM ἐθνικῶςethnikōslike a GentileG1483ADV-T ἸουδαϊκῶςIoudaikōslike a JewG2452ADV-T ζῇς,zēaslive,G2198V-PAI-2S ἔθνηethnēGentilesG1484N-APN ἀναγκάζειςanagkazeisdo you compelG0315V-PAI-2S ἰουδαΐζειν;ioudaizeinto Judaize?G2450V-PAN 15 Nos natura Judæi, et non ex gentibus peccatores.
ἡμεῖςhēmeisWe ourselvesG3165P-1NP φύσειphuseiby birthG5449N-DSF ἸουδαῖοιIoudaioiJewsG2453N-NPM-PG ἐθνῶνethnōn[the] GentilesG1484N-GPN ἁμαρτωλοί·hamartōloisinners;G0268A-NPM 16 Scientes autem quod non justificatur homo ex operibus legis, nisi per fidem Jesu Christi : et nos in Christo Jesu credimus, ut justificemur ex fide Christi, et non ex operibus legis : propter quod ex operibus legis non justificabitur omnis caro.
εἰδότεςeidotesknowingG6063V-RAP-NPM δικαιοῦταιdikaioutaiis justifiedG1344V-PPI-3S ἄνθρωποςanthrōposa manG0444N-NSM ἔργωνergōnworksG2041N-GPN νόμουnomouof lawG3551N-GSM πίστεωςpisteōsfaithG4102GN-GSF ἸησοῦIēsoufrom JesusG2424GN-GSM-P Χριστοῦ,ChristouChristG5547N-GSM-T ἡμεῖςhēmeiswe ourselvesG3165P-1NP ΧριστὸνChristonChristG5547N-ASM-T ἸησοῦνIēsounJesusG2424GN-ASM-P ἐπιστεύσαμεν,episteusamenbelieved,G4100V-AAI-1P δικαιωθῶμενdikaiōthōmenwe may be justifiedG1344V-APS-1P πίστεωςpisteōsfaithG4102GN-GSF ΧριστοῦChristoufrom ChristG5547N-GSM-T ἔργωνergōnworksG2041N-GPN νόμου·nomouof the Law;G3551N-GSM ἔργωνergōnworksG2041N-GPN νόμουnomouof the LawG3551N-GSM δικαιωθήσεταιdikaiōthēsetaiwill be justifiedG1344V-FPI-3S σάρξ.sarxflesh.G4561N-NSF 17 Quod si quærentes justificari in Christo, inventi sumus et ipsi peccatores, numquid Christus peccati minister est ? Absit.
ζητοῦντεςzētountesseekingG2212V-PAP-NPM δικαιωθῆναιdikaiōthēnaito be justifiedG1344V-APN ΧριστῷChristōChristG5547N-DSM-T εὑρέθημενheurethēmenhave been foundG2147V-2API-1P αὐτοὶautoiwe ourselvesG0846P-NPM ἁμαρτωλοί,hamartōloisinners,G0268A-NPM ἆραarasurely not [is]G0687PRT-N ΧριστὸςChristosChristG5547N-NSM-T ἁμαρτίαςhamartiasof sinG0266N-GSF διάκονος;diakonosa minister?G1249N-NSM γένοιτο.genoitowould it be!G1096V-2ADO-3S 18 Si enim quæ destruxi, iterum hæc ædifico : prævaricatorem me constituo.
κατέλυσα,katelusaI had torn down,G2647V-AAI-1S ταῦταtautathese thingsG3778D-APN οἰκοδομῶ,oikodomōI build,G3618V-PAI-1S παραβάτηνparabatēna transgressorG3848N-ASM ἐμαυτὸνemautonmyselfG1473F-1ASM συνιστάνω·sunistanōI prove;G4921V-PAI-1S 19 Ego enim per legem, legi mortuus sum, ut Deo vivam : Christo confixus sum cruci.
νόμουnomou[the] LawG3551N-GSM νόμῳnomōto [the] LawG3551N-DSM ἀπέθανον,apethanondied,G0599V-2AAI-1S θεῷtheōto GodG2316N-DSM-T ζήσω.zēsōI may live.G2198V-AAS-1S 20 Vivo autem, jam non ego : vivit vero in me Christus. Quod autem nunc vivo in carne : in fide vivo Filii Dei, qui dilexit me, et tradidit semetipsum pro me.
οὐκέτιouketino longerG3756PRT-N + G2089 ἐγώ,egōI myself,G1473P-1NS ἐμοὶemoime myselfG1473P-1DS Χριστός·ChristosChrist;G5547N-NSM-T σαρκί,sarki[the] flesh,G4561N-DSF θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T ΧριστοῦChristouChristG5547N-GSM-T τοῦtouthe [One who]G3588T-GSM ἀγαπήσαντόςagapēsantoshaving lovedG0025V-AAP-GSM παραδόντοςparadontoshaving given upG3860V-2AAP-GSM ἑαυτὸνhe'autonHimselfG1438F-3ASM 21 Non abjicio gratiam Dei. Si enim per legem justitia, ergo gratis Christus mortuus est.
ἀθετῶathetōI do set asideG0114V-PAI-1S χάρινcharingraceG5485N-ASF θεοῦ·theouof God;G2316N-GSM-T νόμουnomou[the] LawG3551N-GSM δικαιοσύνη,dikaiosunērighteousness [is],G1343N-NSF ΧριστὸςChristosChristG5547N-NSM-T δωρεὰνdōreanfor naughtG1432ADV ἀπέθανεν.¶apethanendied.G0599V-2AAI-3S