Chapter 9
1 Non sum liber ? non sum Apostolus ? nonne Christum Jesum Dominum nostrum vidi ? nonne opus meum vos estis in Domino ?
εἰμὶeimiI amG1510V-PAI-1S ἐλεύθερος;eleutherosfree?G1658A-NSM εἰμὶeimiI amG1510V-PAI-1S ἀπόστολος;apostolosan apostleG0652N-NSM οὐχὶouchiSurelyG3780PRT-N ἸησοῦνIēsounJesusG2424GN-ASM-P ΧριστὸνChristonChristG5547N-ASM-T ἑόρακα;he'orakahave I seen?G3708V-RAI-1S ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP κυρίῳ;kuriō[the] Lord?G2962GN-DSM-T 2 Et si aliis non sum Apostolus, sed tamen vobis sum : nam signaculum apostolatus mei vos estis in Domino.
ἄλλοιςalloisto othersG0243A-DPM εἰμὶeimiI amG1510V-PAI-1S ἀπόστολος,apostolosan apostle,G0652N-NSM ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP εἰμι·eimiI am;G1510V-PAI-1S σφραγίςsphragissealG4973N-NSF ἀποστολῆςapostolēsapostleshipG0651N-GSF ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP κυρίῳ.kuriō[the] Lord.G2962GN-DSM-T 3 Mea defensio apud eos qui me interrogant, hæc est :
ἀπολογίαapologiadefenseG0627N-NSF τοῖςtoisto thoseG3588T-DPM ἐμὲememe myselfG1473P-1AS ἀνακρίνουσίνanakrinousinexaminingG0350V-PAP-DPM ἐστινestinisG1510V-PAI-3S αὕτη·hautēthis:G3778D-NSF 4 Numquid non habemus potestatem manducandi et bibendi ?
ἔχομενechomenwe haveG2192V-PAI-1P ἐξουσίανexousian[the] rightG1849N-ASF φαγεῖνphageinto eatG5315V-AAN πεῖν;peinto drink?G4095V-2AAN 5 numquid non habemus potestatem mulierem sororem circumducendi sicut et ceteri Apostoli, et fratres Domini, et Cephas ?
ἔχομενechomenwe haveG2192V-PAI-1P ἐξουσίανexousianauthorityG1849N-ASF ἀδελφὴνadelphēna sisterG0079N-ASF γυναῖκαgunaikaa wifeG1135HN-ASF περιάγεινperiageinto take aboutG4013V-PAN λοιποὶloipoiotherG3062A-NPM ἀπόστολοιapostoloiapostlesG0652N-NPM ἀδελφοὶadelphoibrothersG0080N-NPM Κηφᾶς;KēphasCephas?G2786N-NSM-P 6 aut ego solus, et Barnabas, non habemus potestatem hoc operandi ?
ΒαρναβᾶςBarnabasBarnabasG0921GN-NSM-P ἔχομενechomenhaveG2192V-PAI-1P ἐξουσίανexousianpermissionG1849N-ASF ἐργάζεσθαι;ergazesthaito work?G2038V-PNN 7 Quis militat suis stipendiis umquam ? quis plantat vineam, et de fructu ejus non edit ? quis pascit gregem, et de lacte gregis non manducat ?
στρατεύεταιstrateuetaiserves as a soldierG4754V-PMI-3S ἰδίοιςidioisat [his] ownG2398A-DPN ὀψωνίοιςopsōnioisexpenseG3800N-DPN ποτέ;poteat any time?G4218PRT φυτεύειphuteueiplantsG5452V-PAI-3S ἀμπελῶναampelōnaa vineyardG0290N-ASM καρπὸνkarponfruitG2590N-ASM αὐτοῦautouof itG0846P-GSM ἐσθίει;esthieidoes eat?G2068V-PAI-3S ποιμαίνειpoimaineishepherdsG4165V-PAI-3S ποίμνηνpoimnēna flockG4167N-ASF γάλακτοςgalaktosmilkG1051N-GSN ποίμνηςpoimnēsflockG4167N-GSF ἐσθίει;esthieidoes drink?G2068V-PAI-3S 8 Numquid secundum hominem hæc dico ? an et lex hæc non dicit ?
κατὰkataaccording toG2596PREP ἄνθρωπονanthrōponmanG0444N-ASM ταῦταtautathese thingsG3778D-APN λαλῶ;lalōdo I speak?G2980V-PAI-1S ταῦταtautathese thingsG3778D-APN λέγει;legeisays?G3004GV-PAI-3S 9 Scriptum est enim in lege Moysi : Non alligabis os bovi trituranti. Numquid de bobus cura est Deo ?
ΜωϋσέωςMōuseōsof MosesG3475N-GSM-P γέγραπται·gegraptaiit has been written:G1125V-RPI-3S κημώσειςkēmōseisyou will muzzleG5392V-FAI-2S ἀλοῶντα.aloōntatreading out grain.G0248V-PAP-ASM μέλειmeleiis there careG3199V-PAI-3S θεῷ;theōwith God?G2316N-DSM-T 10 an propter nos utique hoc dicit ? Nam propter nos scripta sunt : quoniam debet in spe qui arat, arare : et qui triturat, in spe fructus percipiendi.
δι᾽di᾽because ofG1223PREP πάντωςpantōsentirelyG3843ADV λέγει;legeiis He speaking?G3004GV-PAI-3S δι᾽di᾽For sake ofG1223PREP ἐγράφηegraphēit was writtenG1125V-2API-3S ὀφείλειopheileioughtG3784V-PAI-3S ἐλπίδιelpidihopeG1680N-DSF ἀροτριῶνarotriōnplowingG0722V-PAP-NSM ἀροτριᾶν,arotrianto plow,G0722V-PAN ἀλοῶνaloōnthreshingG0248V-PAP-NSM ἐλπίδοςelpidoshopeG1680N-GSF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἐλπίδιelpidihopeG1680N-DSF τοῦtou[that he]G3588T-GSN μετέχειν.metecheinis to partake.G3348V-PAN 11 Si nos vobis spiritualia seminavimus, magnum est si nos carnalia vestra metamus ?
ἡμεῖςhēmeiswe ourselvesG3165P-1NP ὑμῖνhuminamong youG4771P-2DP πνευματικὰpneumatikaspiritual thingsG4152A-APN ἐσπείραμεν,espeiramensowed,G4687V-AAI-1P μέγαmega[is it] a great thingG3173A-NSN ἡμεῖςhēmeiswe ourselvesG3165P-1NP ὑμῶνhumōnfrom youG4771P-2GP σαρκικὰsarkikamaterial thingsG4559A-APN θερίσομεν;therisomenwill reap?G2325V-FAI-1P 12 Si alii potestatis vestræ participes sunt, quare non potius nos ? Sed non usi sumus hac potestate : sed omnia sustinemus, ne quod offendiculum demus Evangelio Christi.
ἄλλοιalloiothersG0243A-NPM ὑμῶνhumōnover youG4771P-2GP ἐξουσίαςexousiasauthorityG1849N-GSF μετέχουσιν,metechousinpartake,G3348V-PAI-3P ἡμεῖς;hēmeiswe ourselves?G3165P-1NP ἐχρησάμεθαechrēsamethawe did useG5530V-ADI-1P ἐξουσίᾳexousiarightG1849N-DSF ταύτῃ,tautēthis,G3778D-DSF πάνταpantaall thingsG3956A-APN στέγομενstegomenwe bearG4722V-PAI-1P ἐγκοπὴνegkopēnhindranceG1464N-ASF δῶμενdōmenwe may placeG1325V-2AAS-1P εὐαγγελίῳeuangeliōgospelG2098N-DSN Χριστοῦ.¶Christouof Christ.G5547N-GSM-T 13 Nescitis quoniam qui in sacrario operantur quæ de sacrario sunt, edunt : et qui altari deserviunt, cum altari participant ?
οἴδατεoidateyou knowG6063V-RAI-2P ἱερὰhi'erasacred [things]G2413A-APN ἐργαζόμενοιergazomenoiworkingG2038V-PNP-NPM τὰtathe [things]G3588T-APN ἱεροῦhi'eroutempleG2411N-GSN ἐσθίουσιν;esthiousineat?G2068V-PAI-3P θυσιαστηρίῳthusiastēriōaltarG2379N-DSN παρεδρεύοντεςparedreuontesattendingG4332V-PAP-NPM θυσιαστηρίῳthusiastēriōaltarG2379N-DSN συμμερίζονται;summerizontaipartake?G4829V-PNI-3P 14 Ita et Dominus ordinavit iis qui Evangelium annuntiant, de Evangelio vivere.
διέταξενdietaxenhas prescribedG1299V-AAI-3S τοῖςtoisto thoseG3588T-DPM εὐαγγέλιονeuangeliongospelG2098N-ASN καταγγέλλουσινkatangellousinproclaimingG2605V-PAP-DPM εὐαγγελίουeuangeliougospelG2098N-GSN ζῆν.zēnto live.G2198V-PAN 15 Ego autem nullo horum usus sum. Non autem scripsi hæc ut ita fiant in me : bonum est enim mihi magis mori, quam ut gloriam meam quis evacuet.
κέχρημαιkechrēmaihave usedG5530V-RNI-1S οὐδενὶoudeninot anyG3762A-DSM τούτων·toutōnof these;G3778D-GPN ἔγραψαegrapsahave I writtenG1125V-2AAI-1S ταῦταtautathese thingsG3778D-APN γένηταιgenētaiit may becomeG1096V-2ADS-3S ἐμοί·emoime myself;G1473P-1DS ἀποθανεῖνapothaneinto dieG0599V-2AAN καύχημάkauchēmaboastingG2745N-ASN οὐδεὶςoudeisno [one]G3762A-NSM κενώσει.kenōseiwill make void.G2758V-FAI-3S 16 Nam si evangelizavero, non est mihi gloria : necessitas enim mihi incumbit : væ enim mihi est, si non evangelizavero.
εὐαγγελίζωμαι,euangelizōmaiI shall evangelise,G2097V-PMS-1S ἔστινestinthere isG1510V-PAI-3S καύχημα·kauchēmaboasting;G2745N-NSN ἀνάγκηanagkēnecessityG0318N-NSF ἐπίκειται·epikeitaiis laid upon;G1945V-PNI-3S ἐστινestinbeG1510V-PAI-3S εὐαγγελίσωμαι.euangelisōmaiI shall evangelise.G2097V-AMS-1S 17 Si enim volens hoc ago, mercedem habeo : si autem invitus, dispensatio mihi credita est.
ἑκὼνhekōnwillinglyG1635A-NSM πράσσω,prassōI do,G4238V-PAI-1S μισθὸνmisthona rewardG3408N-ASM ἔχω·echōI have;G2192V-PAI-1S ἄκων,akōnunwillingly,G0210A-NSM οἰκονομίανoikonomiana stewardshipG3622N-ASF πεπίστευμαι.pepisteumaiI have been entrusted with.G4100V-RPI-1S 18 Quæ est ergo merces mea ? ut Evangelium prædicans, sine sumptu ponam Evangelium, ut non abutar potestate mea in Evangelio.
ἐστινestinisG1510V-PAI-3S μισθός;misthosreward?G3408N-NSM εὐαγγελιζόμενοςeuangelizomenosin evangelisingG2097V-PMP-NSM ἀδάπανονadapanonfree of chargeG0077A-ASN θήσωthēsōI may offerG5087V-AAS-1S εὐαγγέλιονeuangeliongospelG2098N-ASN ΧριστοῦChristouChristG5547N-GSM-T καταχρήσασθαιkatachrēsasthaito use upG2710V-ADN ἐξουσίᾳexousiarightG1849N-DSF εὐαγγελίῳ.¶euangeliōgospel.G2098N-DSN 19 Nam cum liber essem ex omnibus, omnium me servum feci, ut plures lucrifacerem.
ἘλεύθεροςEleutherosFreeG1658A-NSM πάντωνpantōnallG3956A-GPM πᾶσινpasinto allG3956A-DPM ἐμαυτὸνemautonmyselfG1473F-1ASM ἐδούλωσαedoulōsaI became servantG1402V-AAI-1S πλείοναςpleionasmoreG4119A-APM-C κερδήσω·kerdēsōI may gain;G2770V-AAS-1S 20 Et factus sum Judæis tamquam Judæus, ut Judæos lucrarer :
ἐγενόμηνegenomēnI becameG1096V-2ADI-1S ἸουδαίοιςIoudaioisJewsG2453N-DPM-PG ἸουδαῖοςIoudaiosa JewG2453N-NSM-PG ἸουδαίουςIoudaiousJewsG2453N-APM-PG κερδήσω·kerdēsōI may win;G2770V-AAS-1S τοῖςtoisTo thoseG3588T-DPM νόμονnomon[the] LawG3551N-ASM νόμον,nomon[the] lawG3551N-ASM αὐτὸςautosmyselfG0846P-NSM νόμον,nomon[the] lawG3551N-ASM νόμονnomon[the] lawG3551N-ASM κερδήσω·kerdēsōI may win;G2770V-AAS-1S 21 iis qui sub lege sunt, quasi sub lege essem (cum ipse non essem sub lege) ut eos qui sub lege erant, lucrifacerem : iis qui sine lege erant, tamquam sine lege essem (cum sine lege Dei non essem : sed in lege essem Christi) ut lucrifacerem eos qui sine lege erant.
τοῖςtoisTo thoseG3588T-DPM ἀνόμοιςanomoisoutside [the] LawG0459A-DPM ἄνομος,anomosoutside [the] Law —G0459A-NSM ἄνομοςanomosoutside [the] lawG0459A-NSM θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T ἔννομοςennomosunder [the] lawG1772A-NSM Χριστοῦ,Christouof Christ —G5547N-GSM-T κερδάνωkerdanōI may winG2770V-AAS-1S ἀνόμους.anomousoutside [the] Law.G0459A-APM 22 Factus sum infirmis infirmus, ut infirmos lucrifacerem. Omnibus omnia factus sum, ut omnes facerem salvos.
ἐγενόμηνegenomēnI becameG1096V-2ADI-1S ἀσθενέσινasthenesinweakG0772GA-DPM ἀσθενὴςasthenēsweakG0772GA-NSM ἀσθενεῖςastheneisweakG0772GA-APM κερδήσω·kerdēsōI may win;G2770V-AAS-1S τοῖςtoisThe [things]G3588T-DPM πᾶσινpasinto allG3956A-DPM γέγοναgegonaI have becomeG1096V-2RAI-1S πάντωςpantōsby all meansG3843ADV σώσω.sōsōI may save.G4982V-AAS-1S 23 Omnia autem facio propter Evangelium : ut particeps ejus efficiar.
πάνταpantaAll [things]G3956A-APN διὰdiaon account ofG1223PREP εὐαγγέλιονeuangeliongospelG2098N-ASN συγκοινωνὸςsugkoinōnosa fellow partakerG4791N-NSM αὐτοῦautouwith itG0846P-GSN γένωμαι.¶genōmaiI may become.G1096V-2ADS-1S 24 Nescitis quod ii qui in stadio currunt, omnes quidem currunt, sed unus accipit bravium ? Sic currite ut comprehendatis.
οἴδατεoidateyou knowG6063V-RAI-2P σταδίῳstadiōa race courseG4712N-DSN τρέχοντεςtrechontesrunningG5143V-PAP-NPM πάντεςpantesallG3956A-NPM τρέχουσιν,trechousinrun,G5143V-PAI-3P λαμβάνειlambaneireceivesG2983V-PAI-3S βραβεῖον;brabeionprize?G1017N-ASN τρέχετεtrechetedo runG5143V-PAM-2P καταλάβητε.katalabēteyou may grasp [it].G2638V-2AAS-2P 25 Omnis autem qui in agone contendit, ab omnibus se abstinet, et illi quidem ut corruptibilem coronam accipiant : nos autem incorruptam.
ἀγωνιζόμενοςagōnizomenosis strivingG0075V-PNP-NSM πάνταpantain all thingsG3956A-APN ἐγκρατεύεται·egkrateuetaicontrols himself;G1467V-PNI-3S ἐκεῖνοιekeinoitheyG1565D-NPM φθαρτὸνphthartona perishableG5349A-ASM στέφανονstephanoncrownG4735N-ASM λάβωσιν,labōsinthey may receive,G2983V-2AAS-3P ἡμεῖςhēmeiswe ourselvesG3165P-1NP ἄφθαρτον.aphthartonan imperishable.G0862A-ASM 26 Ego igitur sic curro, non quasi in incertum : sic pugno, non quasi aërem verberans :
τοίνυνtoinunthereforeG5106CONJ τρέχωtrechōrunG5143V-PAI-1S ἀδήλως,adēlōsuncertainly,G0084ADV πυκτεύωpukteuōI fightG4438V-PAI-1S ἀέραaera[the] airG0109N-ASM δέρων·derōnbeating;G1194V-PAP-NSM 27 sed castigo corpus meum, et in servitutem redigo : ne forte cum aliis prædicaverim, ipse reprobus efficiar.
ὑπωπιάζωhupōpiazōI batterG5299V-PAI-1S δουλαγωγῶ,doulagōgōbring [it] into servitude,G1396V-PAI-1S ἄλλοιςalloisto othersG0243A-DPM κηρύξαςkēruxashaving preachedG2784V-AAP-NSM αὐτὸςautosmyselfG0846P-NSM ἀδόκιμοςadokimosdisqualifiedG0096A-NSM γένωμαι.¶genōmaiI may be.G1096V-2ADS-1S