Chapter 15
1 Erant autem appropinquantes ei publicani, et peccatores ut audirent illum.
ἮσανĒsanWereG1510V-IAI-3P ἐγγίζοντεςengizontesdrawing nearG1448V-PAP-NPM πάντεςpantesallG3956A-NPM τελῶναιtelōnaitax collectorsG5057N-NPM ἁμαρτωλοὶhamartōloisinnersG0268A-NPM ἀκούεινakoueinto hearG0191V-PAN αὐτοῦ.autouHim.G0846P-GSM 2 Et murmurabant Pharisæi, et scribæ, dicentes: Quia hic peccatores recipit, et manducat cum illis.
διεγόγγυζονdiegonguzonwere grumblingG1234V-IAI-3P ΦαρισαῖοιPharisaioiPhariseesG5330N-NPM-T γραμματεῖςgrammateisscribesG1122N-NPM λέγοντεςlegontessayingG3004GV-PAP-NPM οὗτοςhoutosThis [man]G3778D-NSM ἁμαρτωλοὺςhamartōloussinnersG0268A-APM προσδέχεταιprosdechetaireceivesG4327V-PNI-3S συνεσθίειsunesthieihe eats withG4906V-PAI-3S αὐτοῖς.¶autoisthem.G0846P-DPM 3 Et ait ad illos parabolam istam, dicens:
ΕἶπενEipenHe spokeG2036V-2AAI-3S αὐτοὺςautousthemG0846P-APM παραβολὴνparabolēnparableG3850N-ASF ταύτηνtautēnthisG3778D-ASF λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM 4 Quis ex vobis homo, qui habet centum oves: et si perdiderit unam ex illis, nonne dimittit nonaginta novem in deserto, et vadit ad illam, quæ perierat, donec inveniat eam?
ἄνθρωποςanthrōposmanG0444N-NSM ἔχωνechōnhavingG2192V-PAP-NSM ἑκατὸνhekatona hundredG1540A-NUI πρόβαταprobatasheepG4263N-APN ἀπολέσαςapolesashaving lostG0622V-AAP-NSM καταλείπειkataleipeileavesG2641V-PAI-3S ἐνενήκονταenenēkontaninetyG1768A-NUI ἐρήμῳerēmōopen fieldG2048A-DSF πορεύεταιporeuetaigoesG4198V-PNI-3S ἀπολωλὸςapolōloshaving been lostG0622V-2RAP-ASN εὕρῃheurēhe may findG2147V-2AAS-3S 5 Et cum invenerit eam, imponit in humeros suos gaudens:
εὑρὼνheurōnhaving found [it]G2147V-2AAP-NSM ἐπιτίθησινepitithēsinhe lays [it]G2007V-PAI-3S ὤμουςōmousshouldersG5606N-APM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM χαίρων,chairōnrejoicing,G5463V-PAP-NSM 6 et veniens domum convocat amicos, et vicinos, dicens illis: Congratulamini mihi quia inveni ovem meam, quæ perierat.
ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM συγκαλεῖsugkaleihe calls togetherG4779V-PAI-3S φίλουςphilousfriendsG5384A-APM γείτοναςgeitonasneighboursG1069N-APM λέγωνlegōnsayingG3004GV-PAP-NSM αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM συγχάρητέsugcharētedo rejoice withG4796V-2AOM-2P εὗρονheuronI have foundG2147V-2AAI-1S πρόβατόνprobatonsheepG4263N-ASN ἀπολωλός.¶apolōloshaving been lost!G0622V-2RAP-ASN 7 Dico vobis quod ita gaudium erit in cælo super uno peccatore pœnitentiam agente, quam super nonaginta novem iustis, qui non indigent pœnitentia.
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP οὕτωςhoutōsin the same wayG3779ADV οὐρανῷouranōheavenG3772N-DSM ἔσταιestaithere will beG1510V-FDI-3S ἁμαρτωλῷhamartōlōsinnerG0268A-DSM μετανοοῦντιmetanoountirepentingG3340V-PAP-DSM ἐνενήκονταenenēkontaninetyG1768A-NUI δικαίοιςdikaioisrighteous onesG1342A-DPM οἵτινεςoitineswhoG3748R-NPM χρείανchreianneedG5532N-ASF ἔχουσινechousinhaveG2192V-PAI-3P μετανοίας.¶metanoiasof repentance.G3341N-GSF 8 Aut quæ mulier habens drachmas decem, si perdiderit drachmam unam, nonne accendit lucernam, et everrit domum, et quærit diligenter, donec inveniat?
δραχμὰςdrachmasdrachmasG1406N-APF ἔχουσαechousahavingG2192V-PAP-NSF ἀπολέσῃapolesēshe may loseG0622V-AAS-3S δραχμὴνdrachmēndrachmaG1406N-ASF οὐχὶouchisurelyG3780PRT-N ἅπτειhapteishe lightsG0681V-PAI-3S λύχνονluchnona lampG3088N-ASM σαροῖsaroishe sweepsG4563V-PAI-3S ζητεῖzēteishe seeksG2212V-PAI-3S ἐπιμελῶςepimelōscarefullyG1960ADV εὕρῃ;heurēshe may find?G2147V-2AAS-3S 9 Et cum invenerit, convocat amicas, et vicinas, dicens: Congratulamini mihi, quia inveni drachmam, quam perdideram?
εὑροῦσαheurousahaving found [it]G2147V-2AAP-NSF συγκαλεῖsugkaleishe calls togetherG4779V-PAI-3S φίλαςphilasfriendsG5384A-APF γείτοναςgeitonasneighboursG1069N-APF λέγουσα·legousasaying;G3004GV-PAP-NSF συγχάρητέsugcharētedo rejoice withG4796V-2AOM-2P εὗρονheuronI have foundG2147V-2AAI-1S δραχμὴνdrachmēndrachmaG1406N-ASF ἀπώλεσα.¶apōlesaI lost.G0622V-AAI-1S 10 Ita dico vobis, gaudium erit coram Angelis Dei super uno peccatore pœnitentiam agente.
ὑμῖν,huminto you,G4771P-2DP γίνεταιginetaithere isG1096V-PNI-3S ἐνώπιονenōpionbeforeG1799PREP ἀγγέλωνangelōnangelsG0032GN-GPM θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T ἁμαρτωλῷhamartōlōsinnerG0268A-DSM μετανοοῦντι.¶metanoountirepenting.G3340V-PAP-DSM 11 Ait autem: Homo quidam habuit duos filios:
ΕἶπενEipenHe saidG2036V-2AAI-3S ἄνθρωπόςanthrōposA manG0444N-NSM εἶχενeichenhadG2192V-IAI-3S υἱούς.huioussons.G5207N-APM 12 et dixit adolescentior ex illis patri: Pater, da mihi portionem substantiæ, quæ me contingit. Et divisit illis substantiam.
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S νεώτεροςneōterosyoungerG3501A-NSM-C αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM πατρί·patrifather;G3962N-DSM πάτερ,paterFather,G3962N-VSM-T δόςdosdo giveG1325V-2AAM-2S ἐπιβάλλονepiballonis due [to me]G1911V-PAP-ASN μέροςmerosportionG3313N-ASN οὐσίας.ousiasproperty.G3776N-GSF διεῖλενdieilenhe dividedG1244V-2AAI-3S αὐτοῖςautoisbetween themG0846P-DPM βίον.bionproperty.G0979N-ASM 13 Et non post multos dies, congregatis omnibus, adolescentior filius peregre profectus est in regionem longinquam, et ibi dissipavit substantiam suam vivendo luxuriose.
πολλὰςpollasmanyG4183A-APF ἡμέραςhēmerasdaysG2250N-APF συναγαγὼνsunagagōnhaving gathered togetherG4863V-2AAP-NSM πάνταpantaall [things]G3956A-APN νεώτεροςneōterosyoungerG3501A-NSM-C ἀπεδήμησενapedēmēsenwent awayG0589V-AAI-3S χώρανchōrana countryG5561N-ASF μακρὰνmakrandistantG3117A-ASF διεσκόρπισενdieskorpisenhe wastedG1287V-AAI-3S οὐσίανousianestateG3776N-ASF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ζῶνzōnlivingG2198V-PAP-NSM ἀσώτως.asōtōsprodigally.G0811ADV 14 Et postquam omnia consummasset, facta est fames valida in regione illa, et ipse cœpit egere.
δαπανήσαντοςdapanēsantosWhen was spendingG1159V-AAP-GSM πάνταpantaeverythingG3956A-APN ἐγένετοegenetothere aroseG1096V-2ADI-3S λιμὸςlimosa famineG3042N-NSF ἰσχυρὰischurasevereG2478A-NSF κατὰkatathroughoutG2596PREP χώρανchōrancountryG5561N-ASF ἐκείνην,ekeinēnthat,G1565D-ASF αὐτὸςautoshe himselfG0846P-NSM ἤρξατοērxatobeganG0757V-ADI-3S ὑστερεῖσθαι.hustereisthaito be in need.G5302V-PPN 15 Et abiit, et adhæsit uni civium regionis illius. Et misit illum in villam suam ut pasceret porcos.
πορευθεὶςporeutheishaving goneG4198V-AOP-NSM ἐκολλήθηekollēthēhe joined himselfG2853V-API-3S πολιτῶνpolitōncitizensG4177N-GPM χώραςchōrascountryG5561N-GSF ἐκείνης,ekeinēsof that,G1565D-GSF ἔπεμψενepempsenhe sentG3992V-AAI-3S αὐτοῦautouof himG0846P-GSM βόσκεινboskeinto feedG1006V-PAN χοίρους.choirouspigs.G5519N-APM 16 Et cupiebat implere ventrem suum de siliquis, quas porci manducabant: et nemo illi dabat.
ἐπεθύμειepethumeihe was longingG1937V-IAI-3S χορτασθῆναιchortasthēnaito be fedG5526V-APN κοιλίανkoilianstomachG2836N-ASF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM κερατίωνkeratiōnpodsG2769N-GPN ἤσθιονēsthionwere eatingG2068V-IAI-3P χοῖροι,choiroipigs,G5519N-NPM οὐδεὶςoudeisno [one]G3762A-NSM ἐδίδουedidouwas givingG1325V-IAI-3S αὐτῷ.¶autōto him.G0846P-DSM 17 In se autem reversus, dixit: Quanti mercenarii in domo patris mei abundant panibus, ego autem hic fame pereo!
ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM ἔφη·ephēhe was saying;G5346V-IAI-3S πόσοιposoiHow manyG4214Q-NPM μίσθιοιmisthioihired servantsG3407A-NPM πατρόςpatrosfatherG3962N-GSM περισσεύονταιperisseuontaihave abundanceG4052V-PMI-3P ἄρτων,artōnof bread,G0740N-GPM λιμῷlimōwith hungerG3042N-DSF ἀπόλλυμαι.apollumaiam perishing!G0622V-PMI-1S 18 Surgam, et ibo ad patrem meum, et dicam ei: Pater, peccavi in cælum, et coram te:
ἀναστὰςanastasHaving risen upG0450V-2AAP-NSM πορεύσομαιporeusomaiI will goG4198V-FDI-1S πατέραpaterafatherG3962N-ASM ἐρῶerōI will sayG4483V-FAI-1S αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM πάτερ,paterFather,G3962N-VSM ἥμαρτονhēmartonI have sinnedG0264V-2AAI-1S οὐρανὸνouranonheavenG3772N-ASM ἐνώπιόνenōpionbeforeG1799PREP 19 iam non sum dignus vocari filius tuus: fac me sicut unum de mercenariis tuis.
οὐκέτιouketino longerG3756PRT-N + G2089 εἰμὶeimiam IG1510V-PAI-1S ἄξιοςaxiosworthyG0514A-NSM κληθῆναιklēthēnaito be calledG2564GV-APN ποίησόνpoiēsondo makeG4160GV-AAM-2S μισθίωνmisthiōnservantsG3407A-GPM 20 Et surgens venit ad patrem suum. Cum autem adhuc longe esset, vidit illum pater ipsius, et misericordia motus est, et accurrens cecidit super collum eius, et osculatus est eum.
ἀναστὰςanastashaving risen upG0450V-2AAP-NSM ἦλθενēlthenhe wentG2064V-2AAI-3S πατέραpaterafatherG3962N-ASM ἑαυτοῦ.¶he'autouof himselfG1438F-3GSM ἀπέχοντοςapechontosbeing distantG0568V-PAP-GSM εἶδενeidenhe sawG1492HV-2AAI-3S πατὴρpatērfatherG3962N-NSM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἐσπλαγχνίσθη,esplagchnisthēwas moved with compassion,G4697V-AOI-3S δραμὼνdramōnhaving runG5143V-2AAP-NSM ἐπέπεσενepepesenhe fellG1968V-2AAI-3S τράχηλονtrachēlonneckG5137N-ASM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM κατεφίλησενkatephilēsenhe kissedG2705V-AAI-3S αὐτόν.autonhim.G0846P-ASM 21 Dixitque ei filius: Pater, peccavi in cælum, et coram te, iam non sum dignus vocari filius tuus.
εἶπενeipenSaidG2036V-2AAI-3S αὐτῷ·autōto him:G0846P-DSM πάτερ,paterFather,G3962N-VSM ἥμαρτονhēmartonI have sinnedG0264V-2AAI-1S οὐρανὸνouranonheavenG3772N-ASM ἐνώπιόνenōpionbeforeG1799PREP οὐκέτιouketino longerG3756PRT-N + G2089 εἰμὶeimiam IG1510V-PAI-1S ἄξιοςaxiosworthyG0514A-NSM κληθῆναιklēthēnaito be calledG2564GV-APN ποίησόνpoiēsondo makeG4160GV-AAM-2S μισθίωνmisthiōnservantsG3407A-GPM σου.¶souof you.G4771P-2GS 22 Dixit autem pater ad servos suos: Cito proferte stolam primam, et induite illum, et date annulum in manum eius, et calceamenta in pedes eius:
ΕἶπενEipenSaidG2036V-2AAI-3S πατὴρpatērfatherG3962N-NSM δούλουςdoulousservantsG1401N-APM αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM ταχὺtachuQuicklyG5036A-ASN ἐξενέγκατεexenegkatedo bring outG1627V-AAM-2P στολὴνstolēnrobeG4749N-ASF ἐνδύσατεendusatedo clotheG1746V-AAM-2P δότεdotedo giveG1325V-2AAM-2P δακτύλιονdaktuliona ringG1146N-ASM χεῖραcheirahandG5495N-ASF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ὑποδήματαhupodēmatasandalsG5266N-APN πόδας,podas[his] feet,G4228N-APM 23 et adducite vitulum saginatum, et occidite, et manducemus, et epulemur:
φέρετεpheretedo bringG5342V-PAM-2P μόσχονmoschoncalfG3448N-ASM σιτευτόν,siteutonfattened,G4618A-ASM θύσατε,thusatedo kill [it],G2380V-AAM-2P φαγόντεςphagonteshaving eatenG5315V-AAP-NPM εὐφρανθῶμεν,euphranthōmenlet us be merry,G2165V-APS-1P 24 quia hic filius meus mortuus erat, et revixit: perierat, et inventus est. Et cœperunt epulari.
οὗτοςhoutosthisG3778D-NSM νεκρὸςnekrosdeadG3498A-NSM ἀνέζησεν,anezēsenis alive again,G0326V-AAI-3S ἀπολωλὼςapolōlōshaving been lostG0622V-2RAP-NSM εὑρέθη.heurethēis found.G2147V-API-3S ἤρξαντοērxantothey beganG0757V-ADI-3P εὐφραίνεσθαι.¶euphrainesthaito be merry.G2165V-PPN 25 Erat autem filius eius senior in agro: et cum veniret, et appropinquaret domui, audivit symphoniam, et chorum:
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM πρεσβύτεροςpresbuteroselderG4245HN-NSM ἀγρῷ.agrō[the] field.G0068GN-DSM ἐρχόμενοςerchomenoscoming [up]G2064V-PNP-NSM ἤγγισενēngisenhe drew nearG1448V-AAI-3S ἤκουσενēkousenhe heardG0191V-AAI-3S συμφωνίαςsumphōniasmusicG4858N-GSF χορῶν.chorōndancing.G5525N-GPM 26 et vocavit unum de servis, et interrogavit quid hæc essent.
προσκαλεσάμενοςproskalesamenoshaving called nearG4341V-ADP-NSM παίδωνpaidōnservantsG3816N-GPM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἐπυνθάνετοepunthanetohe was inquiringG4441V-INI-3S εἴηeiēwould beG1510V-PAO-3S ταῦτα.¶tautathese things.G3778D-NPN 27 Isque dixit illi: Frater tuus venit, et occidit pater tuus vitulum saginatum, quia salvum illum recepit.
εἶπενeipenhe saidG2036V-2AAI-3S ἀδελφόςadelphosbrotherG0080N-NSM ἥκει,hēkeiis come,G2240V-PAI-3S ἔθυσενethusenhas killedG2380V-AAI-3S πατήρpatērfatherG3962N-NSM μόσχονmoschoncalfG3448N-ASM σιτευτόν,siteutonfattened,G4618A-ASM ὑγιαίνονταhugiainontain good healthG5198V-PAP-ASM ἀπέλαβεν.apelabenhe has received.G0618V-2AAI-3S 28 Indignatus est autem, et nolebat introire. Pater ergo illius egressus, cœpit rogare illum.
ὠργίσθηōrgisthēHe was angryG3710V-API-3S ἤθελενēthelenhe was willingG2309V-IAI-3S εἰσελθεῖν.eiseltheinto go in.G1525V-2AAN πατὴρpatērthe fatherG3962N-NSM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἐξελθὼνexelthōnhaving goneG1831V-2AAP-NSM παρεκάλειparekaleihe was beggingG3870V-IAI-3S αὐτόν.¶autonhim.G0846P-ASM 29 At ille respondens, dixit patri suo: Ecce tot annis servio tibi, et numquam mandatum tuum præterivi: et numquam dedisti mihi hœdum ut cum amicis meis epularer:
ἀποκριθεὶςapokritheisansweringG0611V-AOP-NSM εἶπενeipenhe saidG2036V-2AAI-3S πατρὶpatri[the] fatherG3962N-DSM αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM τοσαῦταtosautaso manyG5118K-APN δουλεύωdouleuōI serveG1398V-PAI-1S οὐδέποτεoudepoteneverG3763ADV-N ἐντολήνentolēna commandmentG1785N-ASF παρῆλθον,parēlthonI disobeyed,G3928V-2AAI-1S ἐμοὶemoito me myselfG1473P-1DS οὐδέποτεoudepoteneverG3763ADV-N ἔδωκαςedōkasdid you giveG1325V-AAI-2S ἔριφονeriphona young goatG2056N-ASM φίλωνphilōnfriendsG5384A-GPM εὐφρανθῶ.euphranthōI may make merry.G2165V-APS-1S 30 sed postquam filius tuus hic, qui devoravit substantiam suam cum meretricibus, venit, occidisti illi vitulum saginatum.
οὗτοςhoutosthisG3778D-NSM καταφαγώνkataphagōnhaving devouredG2719V-2AAP-NSM πορνῶνpornōnprostitutesG4204N-GPF ἦλθεν,ēlthencame,G2064V-2AAI-3S ἔθυσαςethusasyou have killedG2380V-AAI-2S αὐτῷautōfor himG0846P-DSM σιτευτὸνsiteutonfattenedG4618A-ASM μόσχον.¶moschoncalf.G3448N-ASM 31 At ipse dixit illi: Fili, tu semper mecum es, et omnia mea tua sunt:
εἶπενeipenhe saidG2036V-2AAI-3S αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM τέκνον,teknonSon,G5043N-VSN σὺsuyou yourselfG4771P-2NS πάντοτεpantotealwaysG3842ADV ἐμὰema[is] mineG1473S-1SNPN ἐστιν.estinis.G1510V-PAI-3S 32 epulari autem, et gaudere oportebat, quia frater tuus hic, mortuus erat, et revixit: perierat, et inventus est.
εὐφρανθῆναιeuphranthēnaiTo make merryG2165V-APN χαρῆναιcharēnaito rejoiceG5463V-2AON ἔδει,edeiit was fitting,G1163V-IAI-3S ἀδελφόςadelphosbrotherG0080N-NSM οὗτοςhoutosthisG3778D-NSM νεκρὸςnekrosdeadG3498A-NSM ἔζησεν,ezēsenis alive ,G2198V-AAI-3S ἀπολωλὼςapolōlōshaving been lostG0622V-2RAP-NSM εὑρέθη.¶heurethēis found.G2147V-API-3S