Chapter 15
1 Ug unya ang mga maniningil sa buhis ug ang mga makasasala miduol silang tanan sa pagpatalinghug kaniya.
ἮσανĒsanWereG1510V-IAI-3P ἐγγίζοντεςengizontesdrawing nearG1448V-PAP-NPM πάντεςpantesallG3956A-NPM τελῶναιtelōnaitax collectorsG5057N-NPM ἁμαρτωλοὶhamartōloisinnersG0268A-NPM ἀκούεινakoueinto hearG0191V-PAN αὐτοῦ.autouHim.G0846P-GSM 2 Ug ang mga Fariseo ug mga escriba nanagbagutbot nga nag-ingon, "Kining tawhana nagaabiabi sa mga makasasala ug nakigsalo kanila sa pagpangaon."
διεγόγγυζονdiegonguzonwere grumblingG1234V-IAI-3P ΦαρισαῖοιPharisaioiPhariseesG5330N-NPM-T γραμματεῖςgrammateisscribesG1122N-NPM λέγοντεςlegontessayingG3004GV-PAP-NPM οὗτοςhoutosThis [man]G3778D-NSM ἁμαρτωλοὺςhamartōloussinnersG0268A-APM προσδέχεταιprosdechetaireceivesG4327V-PNI-3S συνεσθίειsunesthieihe eats withG4906V-PAI-3S αὐτοῖς.¶autoisthem.G0846P-DPM 3 Busa iyang gisultihan sila niining usa ka sambingay:
ΕἶπενEipenHe spokeG2036V-2AAI-3S αὐτοὺςautousthemG0846P-APM παραβολὴνparabolēnparableG3850N-ASF ταύτηνtautēnthisG3778D-ASF λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM 4 "Kinsa bang tawhana kaninyo nga may usa ka gatus ka mga karnero, nga kon kawad-an siyag usa kabuok niini, dili mobiya sa kasiyaman ug siyam diha sa kaawaawan ug moadto sa pagpangita niadtong usa nga nawala, hangtud nga hikaplagan niya kini?
ἄνθρωποςanthrōposmanG0444N-NSM ἔχωνechōnhavingG2192V-PAP-NSM ἑκατὸνhekatona hundredG1540A-NUI πρόβαταprobatasheepG4263N-APN ἀπολέσαςapolesashaving lostG0622V-AAP-NSM καταλείπειkataleipeileavesG2641V-PAI-3S ἐνενήκονταenenēkontaninetyG1768A-NUI ἐρήμῳerēmōopen fieldG2048A-DSF πορεύεταιporeuetaigoesG4198V-PNI-3S ἀπολωλὸςapolōloshaving been lostG0622V-2RAP-ASN εὕρῃheurēhe may findG2147V-2AAS-3S 5 Ug sa iya na kining makaplagan, kini pas-anon niya nga malipayon diha sa iyang mga abaga.
εὑρὼνheurōnhaving found [it]G2147V-2AAP-NSM ἐπιτίθησινepitithēsinhe lays [it]G2007V-PAI-3S ὤμουςōmousshouldersG5606N-APM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM χαίρων,chairōnrejoicing,G5463V-PAP-NSM 6 Ug sa mahiuli na siya, iyang tigumon ang iyang mga higala ug mga silingan ug ingnon sila, `Pangalipay kamo uban kanako, kay hingkaplagan ko ang akong karnero nga nawala.'
ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM συγκαλεῖsugkaleihe calls togetherG4779V-PAI-3S φίλουςphilousfriendsG5384A-APM γείτοναςgeitonasneighboursG1069N-APM λέγωνlegōnsayingG3004GV-PAP-NSM αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM συγχάρητέsugcharētedo rejoice withG4796V-2AOM-2P εὗρονheuronI have foundG2147V-2AAI-1S πρόβατόνprobatonsheepG4263N-ASN ἀπολωλός.¶apolōloshaving been lost!G0622V-2RAP-ASN 7 Sultihan ko kamo, nga sa ingon usab niana may labi pang kalipay unya didto sa langit tungod sa usa ka makasasala nga magahinulsol kay sa tungod sa kasiyaman ug siyam ka mga tawong matarung nga wala magkinahanglan sa paghinulsol.
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP οὕτωςhoutōsin the same wayG3779ADV οὐρανῷouranōheavenG3772N-DSM ἔσταιestaithere will beG1510V-FDI-3S ἁμαρτωλῷhamartōlōsinnerG0268A-DSM μετανοοῦντιmetanoountirepentingG3340V-PAP-DSM ἐνενήκονταenenēkontaninetyG1768A-NUI δικαίοιςdikaioisrighteous onesG1342A-DPM οἵτινεςoitineswhoG3748R-NPM χρείανchreianneedG5532N-ASF ἔχουσινechousinhaveG2192V-PAI-3P μετανοίας.¶metanoiasof repentance.G3341N-GSF 8 "O kinsa bang babayhana nga may napulo kabuok nga mga drakma, nga kon kawad-an siyag usa kabuok niini, dili modagkot ug suga ug dili silhigan niya ang balay, ug dili niya kini pangitaon pag-ayo hangtud iyang makaplagan?
δραχμὰςdrachmasdrachmasG1406N-APF ἔχουσαechousahavingG2192V-PAP-NSF ἀπολέσῃapolesēshe may loseG0622V-AAS-3S δραχμὴνdrachmēndrachmaG1406N-ASF οὐχὶouchisurelyG3780PRT-N ἅπτειhapteishe lightsG0681V-PAI-3S λύχνονluchnona lampG3088N-ASM σαροῖsaroishe sweepsG4563V-PAI-3S ζητεῖzēteishe seeksG2212V-PAI-3S ἐπιμελῶςepimelōscarefullyG1960ADV εὕρῃ;heurēshe may find?G2147V-2AAS-3S 9 Ug sa makaplagan na niya kini, iyang tigumon ang iyang mga higala ug mga silingan ug magaingon, `Pangalipay kamo uban kanako, kay hingkaplagan ko ang salapi nga nawala.'
εὑροῦσαheurousahaving found [it]G2147V-2AAP-NSF συγκαλεῖsugkaleishe calls togetherG4779V-PAI-3S φίλαςphilasfriendsG5384A-APF γείτοναςgeitonasneighboursG1069N-APF λέγουσα·legousasaying;G3004GV-PAP-NSF συγχάρητέsugcharētedo rejoice withG4796V-2AOM-2P εὗρονheuronI have foundG2147V-2AAI-1S δραχμὴνdrachmēndrachmaG1406N-ASF ἀπώλεσα.¶apōlesaI lost.G0622V-AAI-1S 10 "Sultihan ko kamo, nga sa ingon usab niana may kalipay unya sa atubangan sa mga manolunda sa Dios tungod sa usa ka makasasala nga magahinulsol."
ὑμῖν,huminto you,G4771P-2DP γίνεταιginetaithere isG1096V-PNI-3S ἐνώπιονenōpionbeforeG1799PREP ἀγγέλωνangelōnangelsG0032GN-GPM θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T ἁμαρτωλῷhamartōlōsinnerG0268A-DSM μετανοοῦντι.¶metanoountirepenting.G3340V-PAP-DSM 11 " Ug siya miingon, " Dihay usa ka tawo nga may duha ka anak nga lalaki;
ΕἶπενEipenHe saidG2036V-2AAI-3S ἄνθρωπόςanthrōposA manG0444N-NSM εἶχενeichenhadG2192V-IAI-3S υἱούς.huioussons.G5207N-APM 12 ug ang manghud miingon sa iyang amahan, `Amahan, ihatag kanako ang akong bahin sa katigayonan.' Ug kanila iyang gibahin ang iyang katigayonan.
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S νεώτεροςneōterosyoungerG3501A-NSM-C αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM πατρί·patrifather;G3962N-DSM πάτερ,paterFather,G3962N-VSM-T δόςdosdo giveG1325V-2AAM-2S ἐπιβάλλονepiballonis due [to me]G1911V-PAP-ASN μέροςmerosportionG3313N-ASN οὐσίας.ousiasproperty.G3776N-GSF διεῖλενdieilenhe dividedG1244V-2AAI-3S αὐτοῖςautoisbetween themG0846P-DPM βίον.bionproperty.G0979N-ASM 13 Wala dangtig pila ka adlaw, sa nahipos na niya ang iyang tanang kabtangan, ang anak nga manghud mipanaw ngadto sa usa ka halayong yuta, ug didto iyang giusik-usikan ang iyang katigayonan pinaagi sa pagkinabuhi nga mapatuyangon.
πολλὰςpollasmanyG4183A-APF ἡμέραςhēmerasdaysG2250N-APF συναγαγὼνsunagagōnhaving gathered togetherG4863V-2AAP-NSM πάνταpantaall [things]G3956A-APN νεώτεροςneōterosyoungerG3501A-NSM-C ἀπεδήμησενapedēmēsenwent awayG0589V-AAI-3S χώρανchōrana countryG5561N-ASF μακρὰνmakrandistantG3117A-ASF διεσκόρπισενdieskorpisenhe wastedG1287V-AAI-3S οὐσίανousianestateG3776N-ASF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ζῶνzōnlivingG2198V-PAP-NSM ἀσώτως.asōtōsprodigally.G0811ADV 14 Ug sa nagasto na niya ang tanan, miabut ang usa ka dakung gutom niadtong yutaa, ug siya misugod sa pagbati sa kawalad-on.
δαπανήσαντοςdapanēsantosWhen was spendingG1159V-AAP-GSM πάνταpantaeverythingG3956A-APN ἐγένετοegenetothere aroseG1096V-2ADI-3S λιμὸςlimosa famineG3042N-NSF ἰσχυρὰischurasevereG2478A-NSF κατὰkatathroughoutG2596PREP χώρανchōrancountryG5561N-ASF ἐκείνην,ekeinēnthat,G1565D-ASF αὐτὸςautoshe himselfG0846P-NSM ἤρξατοērxatobeganG0757V-ADI-3S ὑστερεῖσθαι.hustereisthaito be in need.G5302V-PPN 15 Busa siya miadto ug mikapyot sa usa sa mga nagpuyo niadtong yutaa, ug siya gisugo niini ngadto sa iyang kaumahan aron sa paglawog sa mga baboy.
πορευθεὶςporeutheishaving goneG4198V-AOP-NSM ἐκολλήθηekollēthēhe joined himselfG2853V-API-3S πολιτῶνpolitōncitizensG4177N-GPM χώραςchōrascountryG5561N-GSF ἐκείνης,ekeinēsof that,G1565D-GSF ἔπεμψενepempsenhe sentG3992V-AAI-3S αὐτοῦautouof himG0846P-GSM βόσκεινboskeinto feedG1006V-PAN χοίρους.choirouspigs.G5519N-APM 16 Ug siya nangandoy sa pagbusog sa iyang kaugalingon bisan pa sa mga bunga sa biya-tilis nga ginakaon sa mga baboy; ug walay tawo nga mihatag kaniyag bisan unsa.
ἐπεθύμειepethumeihe was longingG1937V-IAI-3S χορτασθῆναιchortasthēnaito be fedG5526V-APN κοιλίανkoilianstomachG2836N-ASF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM κερατίωνkeratiōnpodsG2769N-GPN ἤσθιονēsthionwere eatingG2068V-IAI-3P χοῖροι,choiroipigs,G5519N-NPM οὐδεὶςoudeisno [one]G3762A-NSM ἐδίδουedidouwas givingG1325V-IAI-3S αὐτῷ.¶autōto him.G0846P-DSM 17 Apan sa nahiulian na siya sa pamuot, siya miingon, `Pagkadaghan gayud sa mga sinuholan sa akong amahan nga may mga pagkaon nga nanghingapin, samtang dinhi nagakamatay ako sa gutom!
ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM ἔφη·ephēhe was saying;G5346V-IAI-3S πόσοιposoiHow manyG4214Q-NPM μίσθιοιmisthioihired servantsG3407A-NPM πατρόςpatrosfatherG3962N-GSM περισσεύονταιperisseuontaihave abundanceG4052V-PMI-3P ἄρτων,artōnof bread,G0740N-GPM λιμῷlimōwith hungerG3042N-DSF ἀπόλλυμαι.apollumaiam perishing!G0622V-PMI-1S 18 "Motindog ug moadto ako sa akong amahan ug ingnon ko siya, " Amahan, nakasala ako batok sa langit ug sa imong atubangan;
ἀναστὰςanastasHaving risen upG0450V-2AAP-NSM πορεύσομαιporeusomaiI will goG4198V-FDI-1S πατέραpaterafatherG3962N-ASM ἐρῶerōI will sayG4483V-FAI-1S αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM πάτερ,paterFather,G3962N-VSM ἥμαρτονhēmartonI have sinnedG0264V-2AAI-1S οὐρανὸνouranonheavenG3772N-ASM ἐνώπιόνenōpionbeforeG1799PREP 19 "ug dili na ako takus pagatawgon pa nga imong anak; himoa na lang ako nga usa sa imong mga sinuholan." `
οὐκέτιouketino longerG3756PRT-N + G2089 εἰμὶeimiam IG1510V-PAI-1S ἄξιοςaxiosworthyG0514A-NSM κληθῆναιklēthēnaito be calledG2564GV-APN ποίησόνpoiēsondo makeG4160GV-AAM-2S μισθίωνmisthiōnservantsG3407A-GPM 20 Ug siya mitindog ug miadto sa iyang amahan. Apan samtang didto pa siya sa halayo, nakita siya sa iyang amahan ug kini giabut ug kaluoy, ug midalagan ug migakos kaniya ug gihagkan siya.
ἀναστὰςanastashaving risen upG0450V-2AAP-NSM ἦλθενēlthenhe wentG2064V-2AAI-3S πατέραpaterafatherG3962N-ASM ἑαυτοῦ.¶he'autouof himselfG1438F-3GSM ἀπέχοντοςapechontosbeing distantG0568V-PAP-GSM εἶδενeidenhe sawG1492HV-2AAI-3S πατὴρpatērfatherG3962N-NSM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἐσπλαγχνίσθη,esplagchnisthēwas moved with compassion,G4697V-AOI-3S δραμὼνdramōnhaving runG5143V-2AAP-NSM ἐπέπεσενepepesenhe fellG1968V-2AAI-3S τράχηλονtrachēlonneckG5137N-ASM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM κατεφίλησενkatephilēsenhe kissedG2705V-AAI-3S αὐτόν.autonhim.G0846P-ASM 21 Ug ang anak miingon kaniya, `Amahan, nakasala ako batok sa langit ug sa imong atubangan; ug dili na ako takus pagatawgon pa nga imong anak; himoa nalang ako nga usa sa imong mga sinuholan.'
εἶπενeipenSaidG2036V-2AAI-3S αὐτῷ·autōto him:G0846P-DSM πάτερ,paterFather,G3962N-VSM ἥμαρτονhēmartonI have sinnedG0264V-2AAI-1S οὐρανὸνouranonheavenG3772N-ASM ἐνώπιόνenōpionbeforeG1799PREP οὐκέτιouketino longerG3756PRT-N + G2089 εἰμὶeimiam IG1510V-PAI-1S ἄξιοςaxiosworthyG0514A-NSM κληθῆναιklēthēnaito be calledG2564GV-APN ποίησόνpoiēsondo makeG4160GV-AAM-2S μισθίωνmisthiōnservantsG3407A-GPM σου.¶souof you.G4771P-2GS 22 Apan ang amahan miingon sa iyang mga ulipon, `Dad-a ninyo dinhi sa madali ang labing maayong kupo ug isul-ob kini kaniya; ug butangig singsing ang iyang kamot, ug sapatosi ang iyang mga tiil;
ΕἶπενEipenSaidG2036V-2AAI-3S πατὴρpatērfatherG3962N-NSM δούλουςdoulousservantsG1401N-APM αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM ταχὺtachuQuicklyG5036A-ASN ἐξενέγκατεexenegkatedo bring outG1627V-AAM-2P στολὴνstolēnrobeG4749N-ASF ἐνδύσατεendusatedo clotheG1746V-AAM-2P δότεdotedo giveG1325V-2AAM-2P δακτύλιονdaktuliona ringG1146N-ASM χεῖραcheirahandG5495N-ASF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ὑποδήματαhupodēmatasandalsG5266N-APN πόδας,podas[his] feet,G4228N-APM 23 ug dad-a dinhi ang nating baka nga gipatambok ug ihawa kini, ug mangaon kita ug managsadya;
φέρετεpheretedo bringG5342V-PAM-2P μόσχονmoschoncalfG3448N-ASM σιτευτόν,siteutonfattened,G4618A-ASM θύσατε,thusatedo kill [it],G2380V-AAM-2P φαγόντεςphagonteshaving eatenG5315V-AAP-NPM εὐφρανθῶμεν,euphranthōmenlet us be merry,G2165V-APS-1P 24 kay kining akong anak namatay na, apan karon nabuhi siya pag-usab; siya nawala na, apan karon hingkaplagan siya.' Ug sila misugod sa pagsadya.
οὗτοςhoutosthisG3778D-NSM νεκρὸςnekrosdeadG3498A-NSM ἀνέζησεν,anezēsenis alive again,G0326V-AAI-3S ἀπολωλὼςapolōlōshaving been lostG0622V-2RAP-NSM εὑρέθη.heurethēis found.G2147V-API-3S ἤρξαντοērxantothey beganG0757V-ADI-3P εὐφραίνεσθαι.¶euphrainesthaito be merry.G2165V-PPN 25 "Ug ang iyang anak nga magulang didto sa uma; ug sa nagsingabut siya duol sa balay, iyang nadungog ang honi ug panagsayaw.
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM πρεσβύτεροςpresbuteroselderG4245HN-NSM ἀγρῷ.agrō[the] field.G0068GN-DSM ἐρχόμενοςerchomenoscoming [up]G2064V-PNP-NSM ἤγγισενēngisenhe drew nearG1448V-AAI-3S ἤκουσενēkousenhe heardG0191V-AAI-3S συμφωνίαςsumphōniasmusicG4858N-GSF χορῶν.chorōndancing.G5525N-GPM 26 Ug iyang gitawag ang usa sa mga binatonan ug iyang gipangutana siya ngano kadto.
προσκαλεσάμενοςproskalesamenoshaving called nearG4341V-ADP-NSM παίδωνpaidōnservantsG3816N-GPM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἐπυνθάνετοepunthanetohe was inquiringG4441V-INI-3S εἴηeiēwould beG1510V-PAO-3S ταῦτα.¶tautathese things.G3778D-NPN 27 Ug kini mitubag kaniya, `Ang imong igsoon nahiabut, ug ang imong amahan nagpaihaw sa nating baka nga gipatambok, tungod kay kining igsoon mo nahiuli man kaniya nga buhi ug maayo rag panglawas.'
εἶπενeipenhe saidG2036V-2AAI-3S ἀδελφόςadelphosbrotherG0080N-NSM ἥκει,hēkeiis come,G2240V-PAI-3S ἔθυσενethusenhas killedG2380V-AAI-3S πατήρpatērfatherG3962N-NSM μόσχονmoschoncalfG3448N-ASM σιτευτόν,siteutonfattened,G4618A-ASM ὑγιαίνονταhugiainontain good healthG5198V-PAP-ASM ἀπέλαβεν.apelabenhe has received.G0618V-2AAI-3S 28 Apan nasuko siya ug midumili sa pagsulod. Ug ang iyang amahan migula ug mialam-alam kaniya,
ὠργίσθηōrgisthēHe was angryG3710V-API-3S ἤθελενēthelenhe was willingG2309V-IAI-3S εἰσελθεῖν.eiseltheinto go in.G1525V-2AAN πατὴρpatērthe fatherG3962N-NSM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἐξελθὼνexelthōnhaving goneG1831V-2AAP-NSM παρεκάλειparekaleihe was beggingG3870V-IAI-3S αὐτόν.¶autonhim.G0846P-ASM 29 apan siya mitubag sa iyang amahan, `Tan-awa, sulod niining daghang katuigan nagaalagad ako kanimo, ug wala gayud ako makalapas sa bisan unsa nga imong gisugo; ngani wala ako nimo hatagi bisan na lang untag nating kanding aron makahimo ako sa pagsadya uban sa akong mga higala.
ἀποκριθεὶςapokritheisansweringG0611V-AOP-NSM εἶπενeipenhe saidG2036V-2AAI-3S πατρὶpatri[the] fatherG3962N-DSM αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM τοσαῦταtosautaso manyG5118K-APN δουλεύωdouleuōI serveG1398V-PAI-1S οὐδέποτεoudepoteneverG3763ADV-N ἐντολήνentolēna commandmentG1785N-ASF παρῆλθον,parēlthonI disobeyed,G3928V-2AAI-1S ἐμοὶemoito me myselfG1473P-1DS οὐδέποτεoudepoteneverG3763ADV-N ἔδωκαςedōkasdid you giveG1325V-AAI-2S ἔριφονeriphona young goatG2056N-ASM φίλωνphilōnfriendsG5384A-GPM εὐφρανθῶ.euphranthōI may make merry.G2165V-APS-1S 30 Apan sa paghiabut niining imong anak nga milamoy sa imong katigayonan kauban sa dautang mga babaye, giihawan mo siya sa nating baka nga gipatambok!'
οὗτοςhoutosthisG3778D-NSM καταφαγώνkataphagōnhaving devouredG2719V-2AAP-NSM πορνῶνpornōnprostitutesG4204N-GPF ἦλθεν,ēlthencame,G2064V-2AAI-3S ἔθυσαςethusasyou have killedG2380V-AAI-2S αὐτῷautōfor himG0846P-DSM σιτευτὸνsiteutonfattenedG4618A-ASM μόσχον.¶moschoncalf.G3448N-ASM 31 Ang amahan mitubag kaniya, `Anak ko, sa kanunay nagpakig-uban ikaw kanako, ug ang tanang butang ko imo usab.
εἶπενeipenhe saidG2036V-2AAI-3S αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM τέκνον,teknonSon,G5043N-VSN σὺsuyou yourselfG4771P-2NS πάντοτεpantotealwaysG3842ADV ἐμὰema[is] mineG1473S-1SNPN ἐστιν.estinis.G1510V-PAI-3S 32 Apan ang pagsadya ug paglipay kinahanglan himoon ta, kay kining imong igsoon namatay na, apan karon nabuhi siya pag-usab; siya nawala na, apan karon hingkaplagan siya.'"
εὐφρανθῆναιeuphranthēnaiTo make merryG2165V-APN χαρῆναιcharēnaito rejoiceG5463V-2AON ἔδει,edeiit was fitting,G1163V-IAI-3S ἀδελφόςadelphosbrotherG0080N-NSM οὗτοςhoutosthisG3778D-NSM νεκρὸςnekrosdeadG3498A-NSM ἔζησεν,ezēsenis alive ,G2198V-AAI-3S ἀπολωλὼςapolōlōshaving been lostG0622V-2RAP-NSM εὑρέθη.¶heurethēis found.G2147V-API-3S