Chapter 11
1 ghorgh chaH drew Sum Daq Jerusalem, Daq Bethsphage { Note: TR & NU read “Bethphage” instead vo' “Bethsphage” } je Bethany, Daq the Mount vo' Olives, ghaH ngeHta' cha' vo' Daj ghojwI'pu',
ἐγγίζουσινengizousinthey drew nearG1448V-PAI-3P ἹεροσόλυμαHi'erosolumaJerusalemG2414N-APN-L ΒηθφαγὴBēthphagēBethphageG0967N-ASF-L ΒηθανίανBēthanianBethanyG0963N-ASF-L ὄροςorosMountG3735N-ASN-L ἐλαιῶν,elaiōnof Olives,G1638N-GPF-L ἀποστέλλειapostelleiHe sendsG0649V-PAI-3S μαθητῶνmathētōndisciplesG3101N-GPM αὐτοῦautouof HimG0846P-GSM 2 je ja'ta' Daq chaH, “ jaH lIj way Daq the village vetlh ghaH opposite SoH. SibI' as SoH 'el Daq 'oH, SoH DichDaq tu' a Qup SarghHom tied, Daq nuq ghobe' wa' ghajtaH ba'ta'. Untie ghaH, je qem ghaH.
αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM ὑπάγετεhupagetedo goG5217V-PAM-2P κώμηνkōmēnvillageG2968N-ASF κατέναντιkatenantibeforeG2713PREP εὐθὺςeuthusimmediatelyG2112ADV εἰσπορευόμενοιeisporeuomenoienteringG1531V-PNP-NPM εὑρήσετεheurēseteyou will findG2147V-FAI-2P πῶλονpōlona coltG4454N-ASM δεδεμένονdedemenontiedG1210V-RPP-ASM οὐδεὶςoudeisno [one]G3762A-NSM οὔπωoupōnot yetG3768ADV-N ἀνθρώπωνanthrōpōna personG0444N-GPM ἐκάθισεν·ekathisensat;G2523V-AAI-3S λύσατεlusatedo untieG3089V-AAM-2P φέρετε.pheretedo lead [it].G5342V-PAM-2P 3 chugh anyone asks SoH, ‘ qatlh 'oH SoH doing vam?' jatlh, ‘The joH needs ghaH;' je SibI' ghaH DichDaq ngeH ghaH DoH naDev.”
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP εἴπῃ·eipēmay say;G2036V-2AAS-3S ποιεῖτεpoieiteare you doingG4160GV-PAI-2P τοῦτο;toutothis?’G3778D-ASN εἴπατεeipatedo sayG2036V-2AAM-2P αὐτοῦautouof itG0846P-GSM χρείανchreianneedG5532N-ASF ἔχει,echeihas,G2192V-PAI-3S ἀποστέλλειapostelleiHe sendsG0649V-PAI-3S 4 chaH mejta' DoH, je tu'ta' a Qup SarghHom tied Daq the lojmIt outside Daq the poSmoH street, je chaH untied ghaH.
ἀπῆλθονapēlthonthey departedG0565V-2AAI-3P εὗρονheuronfoundG2147V-2AAI-3P δεδεμένονdedemenontiedG1210V-RPP-ASM θύρανthurandoorG2374N-ASF ἀμφόδουamphodoustreetG0296N-GSN λύουσινluousinthey untiedG3089V-PAI-3P 5 'op vo' chaH 'Iv Qampu' pa' tlhobta' chaH, “ nuq 'oH SoH doing, untying the Qup SarghHom?”
ἑστηκότωνhestēkotōnhaving stoodG2476V-RAP-GPM ἔλεγονelegonthey were sayingG3004GV-IAI-3P αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM ποιεῖτεpoieiteare you doingG4160GV-PAI-2P λύοντεςluontesuntyingG3089V-PAP-NPM πῶλον;pōloncolt?G4454N-ASM 6 chaH ja'ta' Daq chaH just as Jesus ghajta' ja'ta', je chaH chaw' chaH jaH.
εἶπανeipanthey spokeG2036V-2AAI-3P αὐτοῖςautoisto themG0846P-DPM καθὼςkathōseven asG2531CONJ εἶπενeipenhad commandedG2036V-2AAI-3S Ἰησοῦς,IēsousJesus,G2424GN-NSM-P ἀφῆκανaphēkanthey allowedG0863GV-AAI-3P αὐτούς.autousthem.G0846P-APM 7 chaH qempu' the Qup SarghHom Daq Jesus, je threw chaj garments Daq 'oH, je Jesus ba'ta' Daq 'oH.
φέρουσινpherousinthey leadG5342V-PAI-3P ἸησοῦνIēsounJesusG2424GN-ASM-P ἐπιβάλλουσινepiballousinthey do castG1911V-PAI-3P αὐτῷautōupon itG0846P-DSM ἱμάτιαhimatiacloaksG2440N-APN αὐτῶν,autōnof them,G0846P-GPM ἐκάθισενekathisenHe satG2523V-AAI-3S 8 law' ngeH chaj garments Daq the way, je others were cutting bIng branches vo' the Sormey, je spreading chaH Daq the road.
πολλοὶpolloimanyG4183A-NPM ἱμάτιαhimatiacloaksG2440N-APN αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM ἔστρωσανestrōsanspreadG4766V-AAI-3P ὁδόν,hodonroad,G3598N-ASF ἄλλοιalloiothersG0243A-NPM στιβάδαςstibadasbranchesG4746N-APF κόψαντεςkopsantescutting downG2875V-AAP-NPM ἐστρώννυονestrōnnuonwere spreadingG4766V-IAI-3P 9 chaH 'Iv mejta' Daq front, je chaH 'Iv tlha'ta', SaQta' pa', “Hosanna { Note: “Hosanna” means “ toD maH” joq “ QaH maH, maH tlhob.” } ! ghurtaH ghaH ghaH 'Iv choltaH Daq the pong vo' the joH! { Note: bom 118:25-26 }
προάγοντεςproagontesgoing beforeG4254V-PAP-NPM ἀκολουθοῦντεςakolouthountesfollowingG0190V-PAP-NPM ἔκραζονekrazonwere crying outG2896V-IAI-3P λέγοντες·legontessaying:G3004GV-PAP-NPM ὡσαννά,hōsannaHosanna!G5614PRT εὐλογημένοςeulogēmenosBlessed [is]G2127V-RPP-NSM ἐρχόμενοςerchomenoscomingG2064V-PNP-NSM ὀνόματιonomatinameG3686N-DSN κυρίου,kuriouof [the] Lord!G2962GN-GSM-T 10 ghurtaH ghaH the kingdom vo' maj vav David vetlh ghaH choltaH Daq the pong vo' the joH! Hosanna Daq the highest!”
εὐλογημένηeulogēmenēBlessed [is]G2127V-RPP-NSF ἐρχομένηerchomenēcomingG2064V-PNP-NSF βασιλείαbasileiakingdomG0932N-NSF ὀνόματιonomatinameG3686N-DSN κυρίουkuriouof the LordG2962GN-GSM-T πατρὸςpatrosfatherG3962N-GSM Δαυίδ,DauidDavid!G1138N-GSM-P ὡσαννὰhōsannaHosannaG5614PRT ὑψίστοις.¶hupsistoishighest!G5310A-DPN 11 Jesus 'elta' Daq the lalDan qach Daq Jerusalem. ghorgh ghaH ghajta' nejta' around Daq everything, 'oH taH DaH evening, ghaH mejta' pa' Daq Bethany tlhej the cha' wa'maH.
εἰσῆλθενeisēlthenHe enteredG1525V-2AAI-3S ἹεροσόλυμαHi'erosolumaJerusalemG2414N-APN-L ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P ἱερόν,hi'erontemple,G2411N-ASN περιβλεψάμενοςperiblepsamenoshaving looked around onG4017V-AMP-NSM πάντα,pantaall things,G3956A-APN ὀψίαςopsiaswhen late [evening]G3798A-GSF οὔσηςousēsbeingG1510V-PAP-GSF ὥρας,hōrashour,G5610N-GSF ἐξῆλθενexēlthenHe went outG1831V-2AAI-3S ΒηθανίανBēthanianBethanyG0963N-ASF-L δώδεκα.¶dōdekaTwelve.G1427A-NUI 12 The next jaj, ghorgh chaH ghajta' ghoS pa' vo' Bethany, ghaH ghaHta' hungry.
ἐπαύριονepaurionnext dayG1887ADV ἐξελθόντωνexelthontōnwhen were exitingG1831V-2AAP-GPM ΒηθανίαςBēthaniasBethanyG0963N-GSF-L ἐπείνασεν.epeinasenHe was hungry.G3983V-AAI-3S 13 leghtaH a fig Sor afar litHa' ghajtaH leaves, ghaH ghoSta' Daq legh chugh perhaps ghaH might tu' vay' Daq 'oH. ghorgh ghaH ghoSta' Daq 'oH, ghaH tu'ta' pagh 'ach leaves, vaD 'oH ghaHta' ghobe' the season vaD figs.
ἰδὼνidōnhaving seenG1492HV-2AAP-NSM συκῆνsukēna fig treeG4808N-ASF μακρόθενmakrothenafarG3113ADV ἔχουσανechousanhavingG2192V-PAP-ASF φύλλαphullaleavesG5444N-APN ἦλθενēlthenHe wentG2064V-2AAI-3S εὑρήσειheurēseiHe will findG2147V-FAI-3S ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM οὐδὲνoudenno [thing]G3762A-ASN εὗρενheurenHe foundG2147V-2AAI-3S φύλλα·phullaleaves;G5444N-APN καιρὸςkairosseasonG2540N-NSM σύκων.sukōnof figs.G4810N-GPN 14 Jesus ja'ta' 'oH, “May ghobe' wa' ever Sop baQ vo' SoH again!” je Daj ghojwI'pu' Qoyta' 'oH.
ἀποκριθεὶςapokritheisansweringG0611V-AOP-NSM ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτῇ·autēato it;G0846P-DSF μηκέτιmēketiNo moreG3371ADV-N μηδεὶςmēdeisno oneG3367A-NSM καρπὸνkarponfruitG2590N-ASM φάγοι.phagoiwould eat.G5315V-AAO-3S ἤκουονēkouonwere listeningG0191V-IAI-3P μαθηταὶmathētaidisciplesG3101N-NPM αὐτοῦ.autouof Him.G0846P-GSM 15 chaH ghoSta' Daq Jerusalem, je Jesus 'elta' Daq the lalDan qach, je taghta' Daq throw pa' chaH 'Iv sold je chaH 'Iv je'ta' Daq the lalDan qach, je overthrew the tables vo' the Huch changers, je the seats vo' chaH 'Iv sold the doves.
ἔρχονταιerchontaithey comeG2064V-PNI-3P Ἱεροσόλυμα,Hi'erosolumaJerusalem,G2414N-APN-L εἰσελθὼνeiselthōnhaving enteredG1525V-2AAP-NSM ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P ἱερὸνhi'erontempleG2411N-ASN ἤρξατοērxatoHe beganG0757V-ADI-3S ἐκβάλλεινekballeinto cast outG1544V-PAN πωλοῦνταςpōlountassellingG4453V-PAP-APM ἀγοράζονταςagorazontasbuyingG0059V-PAP-APM ἱερῷ,hi'erōtemple,G2411N-DSN τραπέζαςtrapezastablesG5132N-APF κολλυβιστῶνkollubistōnmoney changersG2855N-GPM καθέδραςkathedrasseatsG2515N-APF πωλούντωνpōlountōnsellingG4453V-PAP-GPM περιστερὰςperisterasdovesG4058N-APF κατέστρεψενkatestrepsenHe overturnedG2690V-AAI-3S 16 ghaH would ghobe' allow anyone Daq carry a container vegh the lalDan qach.
ἤφιενēphienHe was permitingG0863IV-IAI-3S διενέγκῃdienegkēmay carryG1308V-2AAS-3S σκεῦοςskeuosa vesselG4632N-ASN ἱεροῦ.hi'eroutemple.G2411N-GSN 17 ghaH taught, ja'ta' Daq chaH, “ 'oHbe' 'oH ghItlhta', ‘ wIj tuq DichDaq taH ja' a tuq vo' tlhobtaHghach vaD Hoch the tuqpu'?' { Note: Isaiah 56:7 } 'ach SoH ghaj chenmoHta' 'oH a den vo' robbers!” { Note: Jeremiah 7:11 }
ἐδίδασκενedidaskenHe was teachingG1321V-IAI-3S ἔλεγενelegenwas sayingG3004GV-IAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM γέγραπταιgegraptaiit has been writtenG1125V-RPI-3S προσευχῆςproseuchēsof prayerG4335N-GSF κληθήσεταιklēthēsetaiwill be calledG2564GV-FPI-3S πᾶσινpasinfor allG3956A-DPN ἔθνεσιν;ethnesinnations’?G1484N-DPN ὑμεῖςhumeisYou yourselvesG4771P-2NP πεποιήκατεpepoiēkatehave madeG4160GV-RAI-2P σπήλαιονspēlaiona denG4693N-ASN λῃστῶν.¶lēstōnof robbers.’G3027N-GPM 18 The pIn lalDan vumwI'pu' je the scribes Qoyta' 'oH, je nejta' chay' chaH might Qaw' ghaH. vaD chaH feared ghaH, because Hoch the qevmey ghaHta' astonished Daq Daj teaching.
ἤκουσανēkousanheard [it]G0191V-AAI-3P ἀρχιερεῖςarchiereischief priestsG0749N-NPM γραμματεῖςgrammateisscribesG1122N-NPM ἐζήτουνezētounthey were seekingG2212V-IAI-3P ἀπολέσωσιν·apolesōsinthey may destroy;G0622V-AAS-3P ἐφοβοῦντοephobountothey were afraid ofG5399V-INI-3P αὐτόν,autonHim,G0846P-ASM ὄχλοςochloscrowdG3793N-NSM ἐξεπλήσσετοexeplēssetowas astonishedG1605V-IPI-3S διδαχῇdidachēateachingG1322N-DSF αὐτοῦ.¶autouof Him.G0846P-GSM 19 ghorgh evening ghoSta', ghaH mejta' pa' vo' the veng.
ἐγένετο,egenetocame,G1096V-2ADI-3S ἐξεπορεύοντοexeporeuontothey were goingG1607V-INI-3P πόλεως.poleōscity.G4172N-GSF 20 As chaH juSta' Sum Daq the po, chaH leghta' the fig Sor withered DoH vo' the roots.
παραπορευόμενοιparaporeuomenoipassing byG3899V-PNP-NPM πρωῒprōiin the morningG4404ADV εἶδονeidonthey sawG1492HV-2AAI-3P συκῆνsukēnfig treeG4808N-ASF ἐξηραμμένηνexērammenēndried upG3583V-RPP-ASF ῥιζῶν.rhizōnroots.G4491N-GPF 21 Peter, remembering, ja'ta' Daq ghaH, “Rabbi, legh! The fig Sor nuq SoH cursed ghajtaH withered DoH.”
ἀναμνησθεὶςanamnēstheishaving rememberedG0363V-AOP-NSM ΠέτροςPetrosPeterG4074GN-NSM-P αὐτῷ·autōto Him;G0846P-DSM ῥαββί,rhabbiRabbi,G4461N-VSM-T συκῆsukēfig treeG4808N-NSF κατηράσωkatērasōYou cursedG2672V-ADI-2S ἐξήρανται.¶exērantaihas been dried up.G3583V-RPI-3S 22 Jesus jangta' chaH, “ ghaj HartaHghach Daq joH'a'.
ἀποκριθεὶςapokritheisansweringG0611V-AOP-NSM ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM ἔχετεechetedo haveG2192V-PAM-2P θεοῦ.theoufrom God.G2316N-GSM-T 23 vaD HochHom certainly jIH ja' SoH, 'Iv may ja' vam HuD, ‘ taH tlhappu' Dung je chuH Daq the biQ'a',' je ta'be' doubt Daq Daj tIq, 'ach HartaH vetlh nuq ghaH jatlhtaH ghaH happening; ghaH DIchDaq ghaj whatever ghaH jatlhtaH.
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP εἴπῃeipēmay sayG2036V-2AAS-3S ὄρειoreimountainG3735N-DSN τούτῳ·toutōthis;G3778D-DSN ἄρθητιarthētido be taken awayG0142V-APM-2S βλήθητιblēthētido be castG0906GV-APM-2S θάλασσαν,thalassansea,’G2281N-ASF διακριθῇdiakrithēamay doubtG1252V-APS-3S καρδίᾳkardiaheartG2588N-DSF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM πιστεύῃpisteuēmay believeG4100V-PAS-3S λαλεῖlaleihe saysG2980V-PAI-3S γίνεται,ginetaitakes place,G1096V-PNI-3S ἔσταιestaiit will be doneG1510V-FDI-3S αὐτῷautōfor himG0846P-DSM εἴπῃ.¶eipēhe shall say.G2036V-2AAS-3S 24 vaj jIH ja' SoH, Hoch Dochmey whatever SoH tlhob je tlhob vaD, Har vetlh SoH ghaj Hevta' chaH, je SoH DIchDaq ghaj chaH.
διὰdiaBecause ofG1223PREP ὑμῖν·huminto you;G4771P-2DP πάνταpantaall thingsG3956A-APN ὅσαhosaas much asG3745K-APN προσεύχεσθεproseuchestheprayingG4336V-PNI-2P αἰτεῖσθε,aiteistheyou ask,G0154V-PMI-2P πιστεύετεpisteuetedo believeG4100V-PAM-2P ἐλάβετε,elabeteyou receive,G2983V-2AAI-2P ἔσταιestaiit will beG1510V-FDI-3S ὑμῖν.huminto you.G4771P-2DP 25 Whenever SoH Qam praying, forgive, chugh SoH ghaj vay' Daq anyone; vaj vetlh lIj vav, 'Iv ghaH Daq chal, may je forgive SoH lIj transgressions.
στήκετεstēketeyou standG4739V-PAI-2P προσευχόμενοι,proseuchomenoipraying,G4336V-PNP-NPM ἀφίετεaphietedo forgiveG0863HV-PAM-2P ἔχετεecheteyou haveG2192V-PAI-2P τινοςtinosanyoneG5100X-GSM πατὴρpatērFatherG3962N-NSM-T ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP οὐρανοῖςouranoisheavensG3772N-DPM ἀφῇaphēamay forgiveG0863HV-2AAS-3S παραπτώματαparaptōmatatrespassesG3900N-APN ὑμῶν.humōnof you.G4771P-2GP 26 'ach chugh SoH ta' ghobe' forgive, ghobe' DichDaq lIj vav Daq chal forgive lIj transgressions.”
ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP ἀφίετε,aphietedo you allowG0863HV-PAI-2P πατὴρpatērfatherG3962N-NSM ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP οὐρανοῖςouranoisheavensG3772N-DPM ἀφήσειaphēseiwill forgiveG0863HV-FAI-3S παραπτώματαparaptōmatatrespassesG3900N-APN ὑμῶν.¶humōnof youG4771P-2GP 27 chaH ghoSta' again Daq Jerusalem, je as ghaH ghaHta' walking Daq the lalDan qach, the pIn lalDan vumwI'pu', je the scribes, je the quppu' ghoSta' Daq ghaH,
ἔρχονταιerchontaithey comeG2064V-PNI-3P Ἱεροσόλυμα·Hi'erosolumaJerusalem;G2414N-APN-L ἱερῷhi'erōtempleG2411N-DSN περιπατοῦντοςperipatountoswhen is walkingG4043V-PAP-GSM ἔρχονταιerchontaithey comeG2064V-PNI-3P ἀρχιερεῖςarchiereischief priestsG0749N-NPM γραμματεῖςgrammateisscribesG1122N-NPM πρεσβύτεροιpresbuteroieldersG4245GN-NPM 28 je chaH taghta' ja'ta' Daq ghaH, “ Sum nuq authority ta' SoH ta' Dochvammey Dochmey? joq 'Iv nobta' SoH vam authority Daq ta' Dochvammey Dochmey?”
ἔλεγονelegonthey were sayingG3004GV-IAI-3P αὐτῷ·autōto Him;G0846P-DSM ἐξουσίᾳexousiaauthorityG1849N-DSF ταῦταtautathese thingsG3778D-APN ποιεῖςpoieisare You doingG4160GV-PAI-2S ἔδωκενedōkengaveG1325V-AAI-3S ἐξουσίανexousianauthorityG1849N-ASF ταύτηνtautēnthisG3778D-ASF ταῦταtautathese thingsG3778D-APN ποιῇς;poiēasYou may do?G4160GV-PAS-2S 29 Jesus ja'ta' Daq chaH, “ jIH DichDaq tlhob SoH wa' question. jang jIH, je jIH DichDaq ja' SoH Sum nuq authority jIH ta' Dochvammey Dochmey.
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P ἀποκριθεὶςapokritheisansweringG0611V-AOP-NSM εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM ἐπερωτήσωeperōtēsōI will askG1905V-FAI-1S κἀγὼkagōI myself alsoG1473P-1NS + G2532 λόγον,logonquestion,G3056N-ASM ἀποκρίθητέapokrithētedo answerG0611V-AOM-2P ἐρῶerōI will tellG4483V-FAI-1S ἐξουσίᾳexousiaauthorityG1849N-DSF ταῦταtautathese thingsG3778D-APN 30 The yIQchoHmoHghach vo' John— ghaHta' 'oH vo' chal, joq vo' loDpu'? jang jIH.”
βάπτισμαbaptismabaptismG0908N-NSN ἸωάννουIōannouof JohnG2491GN-GSM-P οὐρανοῦouranouheavenG3772N-GSM ἀνθρώπων;anthrōpōnmen?G0444N-GPM ἀποκρίθητέapokrithētedo answerG0611V-AOM-2P 31 chaH reasoned tlhej themselves, ja'ta', “ chugh maH should jatlh, ‘ vo' chal;' ghaH DichDaq jatlh, ‘ qatlh vaj ta'ta' SoH ghobe' Har ghaH?'
διελογίζοντοdielogizontothey were reasoningG1260V-INI-3P ἑαυτοὺςhe'autousthemselvesG1438F-3APM λέγοντες·legontessaying;G3004GV-PAP-NPM εἴπωμενeipōmenmay we say?G2036V-2AAS-1P εἴπωμεν·eipōmenwe shall say;G2036V-2AAS-1P οὐρανοῦ,ouranouheaven,G3772N-GSM ἐρεῖ·ereiHe will say;G4483V-FAI-3S διὰdiaBecause ofG1223PREP ἐπιστεύσατεepisteusatedid you believeG4100V-AAI-2P αὐτῷ;autōin him?G0846P-DSM 32 chugh maH should jatlh, ‘ vo' men'”— chaH feared the ghotpu, vaD Hoch held John Daq really taH a leghwI'pu'.
εἴπωμεν·eipōmenshall we say;G2036V-2AAS-1P ἀνθρώπων,anthrōpōnmen’..,G0444N-GPM ἐφοβοῦντοephobountothey were afraid ofG5399V-INI-3P ὄχλον·ochloncrowd;G3793N-ASM ἅπαντεςhapantesallG0537A-NPM εἶχονeichonwere holdingG2192V-IAI-3P ἸωάννηνIōannēnJohnG2491GN-ASM-P προφήτηςprophētēsa prophetG4396N-NSM ἦν.ēnhe was.G1510V-IAI-3S 33 chaH jangta' Jesus, “ maH yImev Sov.” Jesus ja'ta' Daq chaH, “ ghobe' ta' jIH ja' SoH Sum nuq authority jIH ta' Dochvammey Dochmey.”
ἀποκριθέντεςapokrithentesansweringG0611V-AOP-NPM ἸησοῦIēsouto JesusG2424GN-DSM-P λέγουσιν·legousinthey say:G3004GV-PAI-3P οἴδαμεν.oidamendo we know.G6063V-RAI-1P ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P ἀποκριθεὶςapokritheisansweringG0611V-AOP-NSM αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM οὐδὲoudeNeitherG3761CONJ-N ἐξουσίᾳexousiaauthorityG1849N-DSF ταῦταtautathese thingsG3778D-APN