Chapter 14
1 Trå etter kjærleiken, stræva etter dei åndelege gåvor, men mest etter å tala profetisk!
ΔιώκετεDiōketedo earnestly pursueG1377V-PAM-2P ἀγάπην·agapēnlove;G0026N-ASF ζηλοῦτεzēloutedo earnestly desireG2206V-PAM-2P πνευματικά,pneumatikaspiritual gifts,G4152A-APN μᾶλλονmallonespeciallyG3123HADV προφητεύητε.prophēteuēteyou may prophesy.G4395V-PAS-2P 2 For den som talar med tunga, talar ikkje for menneskje, men for Gud; for ingen skynar det, men han talar løyndomar i Anden.
λαλῶνlalōnspeakingG2980V-PAP-NSM γλώσσῃglōssēin a tongueG1100N-DSF ἀνθρώποιςanthrōpoisto menG0444N-DPM λαλεῖlaleispeaksG2980V-PAI-3S θεῷ·theōto God;G2316N-DSM-T οὐδεὶςoudeisno [one]G3762A-NSM ἀκούει,akoueihears,G0191V-PAI-3S πνεύματιpneumatiin the SpiritG4151GN-DSN λαλεῖlaleihe uttersG2980V-PAI-3S μυστήρια·mustēriamysteries;G3466N-APN 3 Men den som talar profetisk, han talar for menneskje til uppbyggjing og påminning og trøyst.
προφητεύωνprophēteuōnprophesyingG4395V-PAP-NSM ἀνθρώποιςanthrōpoisto menG0444N-DPM λαλεῖlaleispeaks [for]G2980V-PAI-3S οἰκοδομὴνoikodomēnedificationG3619N-ASF παράκλησινparaklēsinencouragementG3874N-ASF παραμυθίαν.paramuthianconsolation.G3889N-ASF 4 Den som talar med tunga, uppbyggjer seg sjølv; men den som talar profetisk, uppbyggjer kyrkjelyden.
λαλῶνlalōnspeakingG2980V-PAP-NSM γλώσσῃglōssēin a tongueG1100N-DSF ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM οἰκοδομεῖ,oikodomeiedifies,G3618V-PAI-3S προφητεύωνprophēteuōnprophesyingG4395V-PAP-NSM ἐκκλησίανekklēsian[the] churchG1577N-ASF οἰκοδομεῖ.¶oikodomeiedifies.G3618V-PAI-3S 5 Endå vilde eg at de alle kunde tala med tungor, men heller at de kunde tala profetisk; for den som talar profetisk, er større enn den som talar med tungor, utan so er at han uttyder det, so kyrkjelyden kann få uppbyggjing av det.
ΘέλωThelōI desireG2309V-PAI-1S πάνταςpantasallG3956A-APM λαλεῖνlaleinto speakG2980V-PAN γλώσσαις,glōssaisin tongues,G1100N-DPF προφητεύητε·prophēteuēteyou may prophesy;G4395V-PAS-2P μείζωνmeizōngreater [is]G3173A-NSM-C προφητεύωνprophēteuōnprophesyingG4395V-PAP-NSM λαλῶνlalōnspeakingG2980V-PAP-NSM γλώσσαιςglōssaisin tonguesG1100N-DPF ἐκτὸςektosexceptG1622PREP διερμηνεύῃ,diermēneuēhe shall interpret,G1329V-PAS-3S ἐκκλησίαekklēsiachurchG1577N-NSF οἰκοδομὴνoikodomēnedificationG3619N-ASF λάβῃ.¶labēmay receive.G2983V-2AAS-3S 6 Og no, brør, um eg kjem til dykk og talar med tungor, kva kann eg då gagna dykk, um eg ikkje talar til dykk anten med openberring eller med kunnskap anten med profetord eller med læra?
ἀδελφοί,adelphoibrothers,G0080N-VPM ἔλθωelthōI shall comeG2064V-2AAS-1S γλώσσαιςglōssaisin tonguesG1100N-DPF λαλῶν,lalōnspeaking,G2980V-PAP-NSM ὠφελήσω,ōphelēsōwill I profit,G5623V-FAI-1S ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP λαλήσωlalēsōI shall speakG2980V-AAS-1S ἀποκαλύψειapokalupseirevelationG0602N-DSF γνώσειgnōseiknowledgeG1108N-DSF προφητείᾳprophēteiaprophecyG4394N-DSF διδαχῇ;didachēateaching?G1322N-DSF 7 Dersom dei livlause ting som gjev ljod, anten det er ei fløyta eller ei harpa, ikkje gjer skilnad på tonar, korleis kann ein då skyna det som vert spela på fløyta eller på harpa?
ἄψυχαapsuchalifeless thingsG0895A-NPN διδόντα,didontagiving,G1325V-PAP-NPN αὐλὸςaulosfluteG0836N-NSM κιθάρα,kitharaharp,G2788N-NSF διαστολὴνdiastolēndistinctionG1293N-ASF φθόγγοιςphthongoissoundsG5353N-DPM δῷ,dōthey shall give,G1325V-2AAS-3S γνωσθήσεταιgnōsthēsetaiwill it be knownG1097V-FPI-3S αὐλούμενονauloumenonis being pipedG0832V-PPP-NSN κιθαριζόμενον;kitharizomenonis being harped?G2789V-PPP-NSN 8 Og um ein stridslur gjev uklår ljod, kven lagar seg då til strid?
ἄδηλονadēlonindistinctG0082A-ASF σάλπιγξsalpigx[the] trumpetG4536N-NSF δῷ,dōshall give,G1325V-2AAS-3S παρασκευάσεταιparaskeuasetaiwill prepare himselfG3903V-FDI-3S πόλεμον;polemonbattle?G4171N-ASM 9 Soleis og med dykk: um de med tunga ikkje talar tydelege ord, korleis kann ein då skyna det som vert tala? De talar då burt i veret.
ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP γλώσσηςglōssēstongueG1100N-GSF εὔσημονeusēmonintelligibleG2154A-ASM λόγονlogonspeechG3056N-ASM δῶτε,dōteyou shall give,G1325V-2AAS-2P γνωσθήσεταιgnōsthēsetaiwill it be knownG1097V-FPI-3S λαλούμενον;laloumenonbeing spoken?G2980V-PPP-NSN ἔσεσθεesestheYou will beG1510V-FDI-2P ἀέραaera[the] airG0109N-ASM λαλοῦντες.lalountesspeaking.G2980V-PAP-NPM 10 So mange slag mål er der no visst i verdi, og ikkje noko av deim er utan meining.
τοσαῦτα,tosautaSo manyG5118K-NPN τύχοι,tuchoiit would beG5177V-2AAO-3S φωνῶνphōnōnof languagesG5456GN-GPF εἰσινeisinthere areG1510V-PAI-3P κόσμῳ,kosmō[the] world,G2889N-DSM αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM ἄφωνον·aphōnonwithout meaning;G0880A-NSN 11 Um eg då ikkje kjenner meiningi i målet, vert eg ein framand for den talande, og den talande ein framand for meg.
εἰδῶeidōI shall knowG6063V-RAS-1S δύναμινdunaminpowerG1411N-ASF ἔσομαιesomaiI will beG1510V-FDI-1S τῷtōto the [one]G3588T-DSM λαλοῦντιlalountispeakingG2980V-PAP-DSM βάρβαροςbarbarosa foreignerG0915A-NSM λαλῶνlalōnspeakingG2980V-PAP-NSM ἐμοὶemoime myselfG1473P-1DS βάρβαρος·barbarosa foreigner;G0915A-NSM 12 Soleis og med dykk: når de strevar etter dei åndelege gåvor, so søk å få deim i rikt mål til uppbyggjing for kyrkjelyden.
ὑμεῖς,humeisyou yourselves,G4771P-2NP ζηλωταίzēlōtaizealousG2207N-NPM-T ἐστεesteyou areG1510V-PAI-2P πνευμάτων,pneumatōnof spiritual gifts,G4151GN-GPN οἰκοδομὴνoikodomēnedificationG3619N-ASF ἐκκλησίαςekklēsiaschurchG1577N-GSF ζητεῖτεzēteitedo seekG2212V-PAM-2P περισσεύητε.¶perisseuēteyou may exceed.G4052V-PAS-2P 13 Difor skal den som talar med tunga, beda um at han må kunna tyda det!
λαλῶνlalōnspeakingG2980V-PAP-NSM γλώσσῃglōssēin a tongueG1100N-DSF προσευχέσθωproseuchesthōhe should prayG4336V-PNM-3S διερμηνεύῃ.diermēneuēhe may interpret.G1329V-PAS-3S 14 For um eg bed med tunga, so bed mi ånd; men mitt vit er utan frukt.
προσεύχωμαιproseuchōmaiI shall prayG4336V-PNS-1S γλώσσῃ,glōssēin a tongue,G1100N-DSF προσεύχεται,proseuchetaiprays,G4336V-PNI-3S νοῦςnousthe mindG3563N-NSM ἄκαρπόςakarposunfruitfulG0175A-NSM ἐστιν.estinis.G1510V-PAI-3S 15 Korleis er det då? Eg vil beda med åndi, men eg vil og beda med vitet; eg vil lovsyngja med åndi, men eg vil og lovsyngja med vitet.
ἐστιν;estinis it?G1510V-PAI-3S προσεύξομαιproseuxomaiI will prayG4336V-FDI-1S πνεύματι,pneumatispirit,G4151GN-DSN προσεύξομαιproseuxomaiI will prayG4336V-FDI-1S ψαλῶpsalōI will sing praiseG5567V-FAI-1S πνεύματι,pneumatispirit,G4151GN-DSN ψαλῶpsalōI will sing praiseG5567V-FAI-1S 16 For dersom du lovar Gud med åndi, kor kann då nokon millom dei ukunnige segja amen til di takkebøn? Han veit ikkje kva du segjer.
ἐπεὶepeiOtherwiseG1893CONJ εὐλογῇςeulogēasyou shall blessG2127V-PAS-2S πνεύματι,pneumatispirit,G4151GN-DSN ἀναπληρῶνanaplērōnfillingG0378V-PAP-NSM τόπονtoponplaceG5117N-ASM ἰδιώτουidiōtouuninstructedG2399N-GSM ἐρεῖereiwill he sayG4483V-FAI-3S εὐχαριστίᾳ;eucharistiathanksgiving?G2169N-DSF ἐπειδὴepeidēsinceG1894CONJ λέγειςlegeisyou say [is that]G3004GV-PAI-2S οἶδεν·oidenhe knows;G6063V-RAI-3S 17 For du held vel ei fager takkebøn, men den andre vert ikkje uppbygd.
σὺsuYou yourselfG4771P-2NS εὐχαριστεῖς,eucharisteisare giving thanks,G2168V-PAI-2S ἕτεροςheterosotherG2087A-NSM οἰκοδομεῖται.¶oikodomeitaiis edified.G3618V-PPI-3S 18 Eg takkar Gud: eg talar meir med tunga enn de alle;
ΕὐχαριστῶEucharistōI thankG2168V-PAI-1S πάντωνpantōnthan allG3956A-GPM ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP γλώσσαιςglōssaisin tonguesG1100N-DPF λαλῶ·lalōspeaking;G2980V-PAI-1S 19 men i ein kyrkjelyd vil eg heller tala fem ord med vitet mitt, so eg kann læra andre, enn ti tusund ord med tunga.
ἐκκλησίᾳekklēsia[the] churchG1577N-DSF θέλωthelōI desireG2309V-PAI-1S λόγουςlogouswordsG3056N-APM νοΐnoiwith mindG3563N-DSM λαλῆσαι,lalēsaito speakG2980V-AAN ἄλλουςallousothersG0243A-APM κατηχήσω,katēchēsōI may instruct,G2727V-AAS-1S μυρίουςmuriousten thousandG3463A-APM λόγουςlogouswordsG3056N-APM γλώσσῃ.¶glōssēa tongue.G1100N-DSF 20 Brør, ver ikkje born i vit! ver derimot born i vondskap; men ver fullvaksne i vit!
Ἀδελφοί,AdelphoiBrothers,G0080N-VPM παιδίαpaidiachildrenG3813N-NPN γίνεσθεginesthedo beG1096V-PNM-2P φρεσίν,phresinminds,G5424N-DPF νηπιάζετε,nēpiazetedo be little children,G3515V-PAM-2P φρεσὶνphresinthinkingG5424N-DPF τέλειοιteleioifull grownG5046A-NPM γίνεσθε.ginesthedo be.G1096V-PNM-2P 21 Det stend skrive i lovi: «Ved folk som hev framand tunga, og ved framande lippor vil eg tala til dette folket, og endå skal dei ikkje høyra på meg, segjer Herren.»
γέγραπταιgegraptaiit has been writtenG1125V-RPI-3S ἑτερογλώσσοιςheteroglōssoisother tonguesG2084A-DPM χείλεσινcheilesinlipsG5491N-DPN ἑτέρωνheterōnof othersG2087A-GPM λαλήσωlalēsōI will speakG2980V-FAI-1S τούτῳ,toutōthis,G3778D-DSM οὐδ᾽oud᾽not evenG3761CONJ-N εἰσακούσονταίeisakousontaiwill they hearG1522V-FDI-3P κύριος.kurios[the] Lord.G2962GN-NSM-T 22 So er då tungorne til eit teikn, ikkje for deim som trur, men for dei vantruande; men profettalen er ikkje for dei vantruande, men for deim som trur.
ὥστεhōsteSo thenG5620CONJ γλῶσσαιglōssaitonguesG1100N-NPF σημεῖόνsēmeiona signG4592N-ASN εἰσινeisinareG1510V-PAI-3P τοῖςtoisto thoseG3588T-DPM πιστεύουσινpisteuousinbelievingG4100V-PAP-DPM ἀπίστοις,apistoisunbelieving,G0571A-DPM προφητείαprophēteiaprophecyG4394N-NSF ἀπίστοιςapistoisunbelievingG0571A-DPM πιστεύουσιν.pisteuousinbelieving.G4100V-PAP-DPM 23 Um då heile kyrkjelyden kjem saman, og alle talar med tungor, men det kjem inn ukunnige eller vantruande, vil dei ikkje då segja at de er frå vitet?
συνέλθῃsunelthēshall gatherG4905V-2AAS-3S ἐκκλησίαekklēsiachurchG1577N-NSF πάντεςpantesallG3956A-NPM λαλῶσινlalōsinshall speakG2980V-PAS-3P γλώσσαις,glōssaisin tonguesG1100N-DPF εἰσέλθωσινeiselthōsinmay come inG1525V-2AAS-3P ἰδιῶταιidiōtaiuninstructed onesG2399N-NPM ἄπιστοι,apistoiunbelievers,G0571A-NPM ἐροῦσινerousinthey will sayG4483V-FAI-3P μαίνεσθε;mainestheyou are mad?G3105V-PNI-2P 24 Men um alle talar profetisk, og det kjem inn ein vantruande eller ukunnig, so vert han refst av alle, dømd av alle,
πάντεςpantesallG3956A-NPM προφητεύωσιν,prophēteuōsinshall prophesy,G4395V-PAS-3P εἰσέλθῃeiselthēshall come inG1525V-2AAS-3S ἄπιστοςapistosunbelieverG0571A-NSM ἰδιώτης,idiōtēsuninstructed,G2399N-NSM ἐλέγχεταιelegchetaihe is convictedG1651V-PPI-3S πάντων,pantōnall,G3956A-GPM ἀνακρίνεταιanakrinetaihe is examinedG0350V-PPI-3S πάντων,pantōnall,G3956A-GPM 25 det løynde i hans hjarta vert openberra, og so vil han falla på sitt andlit og tilbeda Gud og vitna at Gud er sanneleg millom dykk.
κρυπτὰkruptasecretsG2927A-NPN καρδίαςkardiasheartG2588N-GSF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM φανερὰphaneramanifestG5318A-NPN γίνεται,ginetaibecome,G1096V-PNI-3S πεσὼνpesōnhaving fallenG4098V-2AAP-NSM πρόσωπονprosōpon[his] faceG4383N-ASN προσκυνήσειproskunēseihe will worshipG4352V-FAI-3S ἀπαγγέλλωνapangellōndeclaringG0518V-PAP-NSM ὄντωςontōscertainlyG3689ADV ἐστιν.¶estinis.G1510V-PAI-3S 26 Korleis er det då, brør? Når de kjem saman, hev kvar av dykk ein salme, ein lærdom, ei openberring, ei tunga, ei tyding; lat alt vera til uppbyggjing!
ἐστιν,estinis it,G1510V-PAI-3S ἀδελφοί;adelphoibrothers?G0080N-VPM συνέρχησθε,sunerchēstheyou may come together,G4905V-PNS-2P ἕκαστοςhekastoseachG1538A-NSM ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP ψαλμὸνpsalmona psalmG5568N-ASM ἔχει,echeihas,G2192V-PAI-3S διδαχὴνdidachēna teachingG1322N-ASF ἔχει,echeihas,G2192V-PAI-3S ἀποκάλυψινapokalupsina revelationG0602N-ASF ἔχει,echeihas,G2192V-PAI-3S γλῶσσανglōssana tongueG1100N-ASF ἔχει,echeihas,G2192V-PAI-3S ἑρμηνείανhermēneianan interpretationG2058N-ASF ἔχει·echeihas;G2192V-PAI-3S πάνταpantaAll thingsG3956A-NPN οἰκοδομὴνoikodomēnedificationG3619N-ASF γινέσθω.ginesthōshould be.G1096V-PNM-3S 27 Talar nokon med tunga, so lat det vera tvo eller i det høgste tri kvar gong, og ein i senn, og ein må tyda det!
γλώσσῃglōssēwith a tongueG1100N-DSF λαλεῖ,laleispeaks,G2980V-PAI-3S κατὰkata[let it be] byG2596PREP πλεῖστονpleistonmostG4118A-ASN-S τρεῖςtreisthreeG5140A-APM μέρος·merosturn;G3313N-ASN διερμηνευέτω·diermēneuetōshould interpret;G1329V-PAM-3S 28 Men er det ingen som kann tyda, so tegje han i kyrkjelyden, men for seg sjølv og for Gud tale han!
ᾖēthere shall beG1510V-PAS-3S διερμηνευτής,diermēneutēsan interpreter,G1328N-NSM σιγάτωsigatōhe should be silentG4601V-PAM-3S ἐκκλησίᾳ,ekklēsia[the] church,G1577N-DSF ἑαυτῷhe'autōto himselfG1438F-3DSM λαλείτωlaleitōhe should speakG2980V-PAM-3S θεῷ.theōto God.G2316N-DSM-T 29 Men av profetar tale tvo eller tri; men dei andre må døma um det!
προφῆταιprophētaiProphetsG4396N-NPM τρεῖςtreisthreeG5140A-NPM λαλείτωσαν,laleitōsanshould speak,G2980V-PAM-3P ἄλλοιalloiothersG0243A-NPM διακρινέτωσαν·diakrinetōsanshould discern;G1252V-PAM-3P 30 Men um ein annan fær ei openberring medan han sit der, so skal den fyrste tegja.
ἄλλῳallōto anotherG0243A-DSM ἀποκαλυφθῇapokaluphthēaa revelation shall be madeG0601V-APS-3S καθημένῳ,kathēmenōsitting by,G2521V-PNP-DSM σιγάτω.sigatōshould be silent.G4601V-PAM-3S 31 For de kann alle tala profetisk, ein i senn, so alle kann få lærdom, alle få påminning.
δύνασθεdunastheYou are ableG1410V-PNI-2P καθ᾽kath᾽[one] byG2596PREP πάντεςpantesallG3956A-NPM προφητεύειν,prophēteueinto prophesy,G4395V-PAN πάντεςpantesallG3956A-NPM μανθάνωσινmanthanōsinmay learnG3129V-PAS-3P πάντεςpantesallG3956A-NPM παρακαλῶνται·parakalōntaimay be exhorted;G3870V-PPS-3P 32 Og profetånder er profetar lyduge.
πνεύματαpneumataspiritsG4151GN-NPN προφητῶνprophētōnof prophetsG4396N-GPM προφήταιςprophētaisto prophetsG4396N-DPM ὑποτάσσεται·hupotassetaiare subject;G5293V-PPI-3S 33 For Gud er ikkje ustyrs Gud, men freds Gud.
ἐστινestinHe isG1510V-PAI-3S ἀκαταστασίαςakatastasiasof disorderG0181N-GSF εἰρήνης,eirēnēsof peace,G1515N-GSF πάσαιςpasaisallG3956A-DPF ἐκκλησίαιςekklēsiaischurchesG1577N-DPF ἁγίων.¶hagiōnsaints.G0040HA-GPM 34 Liksom i alle kyrkjelydarne hjå dei heilage, so skal kvinnorne dykkar tegja i kyrkjesamlingarne; for dei hev ikkje lov til å tala, men må vera undergjevne, so som og lovi segjer.
γυναῖκεςgunaikeswomenG1135GN-NPF ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP ἐκκλησίαιςekklēsiaischurchesG1577N-DPF σιγάτωσαν·sigatōsanthey should be silent;G4601V-PAM-3P ἐπιτρέπεταιepitrepetaiit is allowedG2010V-PPI-3S αὐταῖςautaisto themG0846P-DPF λαλεῖν,laleinto speak,G2980V-PAN ὑποτασσέσθωσανhupotassesthōsanthey should be submittedG5293V-PPM-3P καθὼςkathōseven asG2531CONJ λέγει.legeisays.G3004GV-PAI-3S 35 Men vil dei læra noko, so lyt dei spyrja sine eigne menner heime; for det er usømelegt for ei kvinna å tala i kyrkjesamling.
μαθεῖνmatheinto learnG3129V-2AAN θέλουσιν,thelousinthey desire,G2309V-PAI-3P ἰδίουςidious[their] ownG2398A-APM ἄνδραςandrashusbandsG0435HN-APM ἐπερωτάτωσαν·eperōtatōsanthey should ask;G1905V-PAM-3P αἰσχρὸνaischronshamefulG0150A-NSN ἐστινestinit isG1510V-PAI-3S γυναικὶgunaikifor a womanG1135GN-DSF λαλεῖνlaleinto speakG2980V-PAN ἐκκλησίᾳ.ekklēsia[the] church.G1577N-DSF 36 Eller er Guds ord utgjenge frå dykk? Eller er det kome berre til dykk?
θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T ἐξῆλθεν,exēlthenhas gone out?G1831V-2AAI-3S μόνουςmonousonlyG3441A-APM κατήντησεν;¶katēntēsenhas it come?G2658V-AAI-3S 37 Trur nokon at han er profet eller åndeleg, so må han skyna at det eg skriv til dykk, er Herrens bod.
δοκεῖdokeiconsidersG1380V-PAI-3S προφήτηςprophētēsa prophetG4396N-NSM εἶναιeinaihimself to beG1511V-PAN πνευματικός,pneumatikosspiritual,G4152A-NSM ἐπιγινωσκέτωepiginōsketōhe should recognizeG1921V-PAM-3S ἃha[the] thingsG3739R-APN γράφωgraphōI writeG1125V-PAI-1S ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP ἐστὶνestinisG1510V-PAI-3S ἐντολή·entolē[the] command;G1785N-NSF 38 Men um nokon ikkje skynar det, so fær han lata det uskyna.
ἀγνοεῖ,agnoeiis ignorant,G0050V-PAI-3S ἀγνοεῖται.¶agnoeitaihim is ignored.G0050V-PPI-3S 39 Difor, brør, stræva etter å kunna tala profetisk, og hindra ingen i å tala i tungor!
ἀδελφοίadelphoibrothersG0080N-VPM μου,mouof mine,G3165P-1GS ζηλοῦτεzēloutedo earnestly desireG2206V-PAM-2P προφητεύειν,prophēteueinto prophesy,G4395V-PAN λαλεῖνlaleinto speakG2980V-PAN κωλύετεkōluetedo forbidG2967V-PAM-2P γλώσσαις.glōssaisin tongues.G1100N-DPF 40 Men lat alt ganga sømeleg og skipeleg til!
πάνταpantaAll thingsG3956A-NPN εὐσχημόνωςeuschēmonōsproperlyG2156ADV τάξινtaxinorderG5010N-ASF γινέσθω.¶ginesthōshould be done.G1096V-PNM-3S