reltext

Chapter 22

Dalilan Pasal sin Paghinang Pagtiyaun

(Luk. 14:15-24)

1 Manjari nanghindu' na isab hi Īsa ha manga tau pasal sin pamarinta sin Tuhan. In panghindu' niya diyalil niya kaagi pa hambuuk isturi.

Original Greek

ΚαὶKaiAndG2532CONJ
ἀποκριθεὶςapokritheisansweringG0611V-AOP-NSM
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
πάλινpalinagainG3825ADV
εἶπενeipenspokeG2036V-2AAI-3S
ἐνeninG1722PREP
παραβολαῖςparabolaisparablesG3850N-DPF
αὐτοῖςautoisto themG0846P-DPM
λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM

2 Laung niya, “In hantang sin pamarinta sin Tuhan hikadalil ha hambuuk sultan nagsaddiya sin pagtiyaun sin anak niya usug.

Original Greek

ὡμοιώθηhōmoiōthēHas become likeG3666V-API-3S
ἡhētheG3588T-NSF
βασιλείαbasileiakingdomG0932N-NSF
τῶνtōnof theG3588T-GPM
οὐρανῶνouranōnheavensG3772N-GPM
ἀνθρώπῳanthrōpōto a manG0444N-DSM
βασιλεῖbasileia kingG0935N-DSM
ὅστιςhostiswhoG3748R-NSM
ἐποίησενepoiēsenmadeG4160GV-AAI-3S
γάμουςgamousa wedding feastG1062N-APM
τῷtōfor theG3588T-DSM
υἱῷhuiōsonG5207N-DSM
αὐτοῦ.autouof him.G0846P-GSM

3 Diyaak niya in manga īpun niya kumawa' ha manga luruk pakawnun na pa pagtiyaunan sin anak niya. Sagawa' di' mabaya' in manga tau amu in piyakawa' mangluruk mawn pa pagjamuhan.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
ἀπέστειλενapesteilenhe sentG0649V-AAI-3S
τοὺςtoustheG3588T-APM
δούλουςdoulousservantsG1401N-APM
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
καλέσαιkalesaito callG2564GV-AAN
τοὺςtousthoseG3588T-APM
κεκλημένουςkeklēmenousinvitedG2564GV-RPP-APM
εἰςeistoG1519PREP
τοὺςtoustheG3588T-APM
γάμους,gamouswedding feast,G1062N-APM
καὶkaiandG2532CONJ
οὐκouknotG3756PRT-N
ἤθελονēthelonthey were willingG2309V-IAI-3P
ἐλθεῖν.eltheinto come.G2064V-2AAN

4 “Na, hangkan diyaak niya na isab magbalik in manga kaibanan īpun niya kumawa' ha manga luruk pakawnun pa pagjamuhan. Laung niya ha manga īpun niya, ‘Baytai niyu in manga luruk sin saddiya na in paghinang sin pagtiyaun. Nasumbay' na in manga sapi' mandangan iban sin manga anak sapi' mahambug. Saddiya na in katān. Pakaria niyu na sila pa pagjamuhan.’

Original Greek

πάλινpalinAgainG3825ADV
ἀπέστειλενapesteilenhe sentG0649V-AAI-3S
ἄλλουςallousotherG0243A-APM
δούλουςdoulousservantsG1401N-APM
λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM
εἴπατεeipatedo sayG2036V-2AAM-2P
τοῖςtoisto thoseG3588T-DPM
κεκλημένοις·keklēmenoisinvited;G2564GV-RPP-DPM
ἰδοὺidouBeholdG2400INJ
τὸtotheG3588T-ASN
ἄριστόνaristondinnerG0712N-ASN
μουmouof mineG3165P-1GS
ἡτοίμακα,hētoimakaI have prepared,G2090V-RAI-1S
οἱhoitheG3588T-NPM
ταῦροίtauroioxenG5022N-NPM
μουmouof MineG3165P-1GS
καὶkaiandG2532CONJ
τὰtatheG3588T-NPN
σιτιστὰsitistafatlingsG4619A-NPN
τεθυμένα,tethumenakilled,G2380V-RPP-NPN
καὶkaiandG2532CONJ
πάνταpantaall things [are]G3956A-NPN
ἕτοιμα·hetoimaready;G2092A-NPN
δεῦτεdeutecomeG1205INJ
εἰςeistoG1519PREP
τοὺςtoustheG3588T-APM
γάμους.gamouswedding feast.G1062N-APM

5 “Sagawa' in manga luruk wala' nag'asip. Amu in piyaruli nila in pag'usaha nila. In hambuuk miyadtu naghinang pa uma, in hambuuk miyadtu pa tinda niya.

Original Greek

οἱhoi<the>G3588T-NPM
δὲdeAndG1161CONJ
ἀμελήσαντεςamelēsanteshaving paid no attentionG0272V-AAP-NPM
ἀπῆλθον,apēlthonthey went away,G0565V-2AAI-3P
ὃςhosthat [one]G3739R-NSM
μὲνmenindeedG3303PRT
εἰςeistoG1519PREP
τὸνton<the>G3588T-ASM
ἴδιονidion[his] ownG2398A-ASM
ἀγρόν,agronfield,G0068GN-ASM
ὃςhosthat [one]G3739R-NSM
δὲdehoweverG1161CONJ
ἐπὶepitoG1909PREP
τὴνtēntheG3588T-ASF
ἐμπορίανemporianbusinessG1711N-ASF
αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM

6 Ampa in kaibanan, siyaggaw nila in manga īpun sin sultan, piyagbinasa iban piyagpatay nila.

Original Greek

οἱhoi<the>G3588T-NPM
δὲdeAndG1161CONJ
λοιποὶloipoithe restG3062A-NPM
κρατήσαντεςkratēsanteshaving laid hold ofG2902V-AAP-NPM
τοὺςtoustheG3588T-APM
δούλουςdoulousservantsG1401N-APM
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
ὕβρισανhubrisanmistreatedG5195V-AAI-3P
καὶkaiandG2532CONJ
ἀπέκτειναν.apekteinankilled [them].G0615V-AAI-3P

7 Na, pag'ingat sin sultan sin hīnang sin manga tau ha manga īpun niya, diyugalan tuud siya. Magtūy niya diyaak piyabunu' ha manga sundalu in manga tau namatay ha manga īpun niya, iban piyapasunug niya in dāira nila.

Original Greek

καὶkaiandG2532CONJ
ἀκούσαςakousashaving heardG0191V-AAP-NSM
ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeNowG1161CONJ
βασιλεὺςbasileusthe kingG0935N-NSM
ἐκεῖνοςekeinosthatG1565D-NSM
ὠργίσθη,ōrgisthēwas angry,G3710V-API-3S
καὶkaiandG2532CONJ
πέμψαςpempsashaving sentG3992V-AAP-NSM
τὰtatheG3588T-APN
στρατεύματαstrateumataarmiesG4753N-APN
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
ἀπώλεσενapōlesenhe destroyedG0622V-AAI-3S
τοὺςtoustheG3588T-APM
φονεῖςphoneismurderersG5406N-APM
ἐκείνουςekeinousthoseG1565D-APM
καὶkaiandG2532CONJ
τὴνtēntheG3588T-ASF
πόλινpolincityG4172N-ASF
αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM
ἐνέπρησεν.¶eneprēsenhe burned.G1714V-AAI-3S

8 “Pag'ubus yadtu piyatawag niya in manga īpun niya ampa biyaytaan, laung niya, ‘Sakap na in paghinang sin pagtiyaun, sagawa' di' na tūpun lumuruk in manga piyakawa' ku, sabab siyulak nila in pagpakawa' ku kanila mangluruk.

Original Greek

ΤότεToteThenG5119ADV
λέγειlegeihe saysG3004GV-PAI-3S
τοῖςtoisto theG3588T-DPM
δούλοιςdouloisservantsG1401N-DPM
αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM
ὁhoTheG3588T-NSM
μὲνmenindeedG3303PRT
γάμοςgamoswedding feastG1062N-NSM
ἕτοιμόςhetoimosreadyG2092A-NSM
ἐστιν,estinis,G1510V-PAI-3S
οἱhoithoseG3588T-NPM
δὲdehoweverG1161CONJ
κεκλημένοιkeklēmenoiinvitedG2564GV-RPP-NPM
οὐκouknotG3756PRT-N
ἦσανēsanwereG1510V-IAI-3P
ἄξιοι.axioiworthy.G0514A-NPM

9 Na, bihaun kadtu kamu pa manga dān paglalabayan sin manga tau mataud, ampa niyu kawaa mangluruk mari pa pagjamuhan in katān tau kakitaan niyu.’

Original Greek

πορεύεσθεporeuesthedo goG4198V-PNM-2P
οὖνounthereforeG3767CONJ
ἐπὶepiintoG1909PREP
τὰςtastheG3588T-APF
διεξόδουςdiexodousthoroughfaresG1327N-APF
τῶνtōnof theG3588T-GPF
ὁδῶν,hodōnhighways,G3598N-GPF
καὶkaiandG2532CONJ
ὅσουςhosousas many asG3745K-APM
ἐὰνeanifG1437COND
εὕρητε,heurēteyou shall find,G2147V-2AAS-2P
καλέσατεkalesatedo inviteG2564GV-AAM-2P
εἰςeistoG1519PREP
τοὺςtoustheG3588T-APM
γάμους.gamouswedding feast.G1062N-APM

10 Na, miyadtu na in manga īpun pa karān-dānan. Kiyawa' nila na in tau katān kīta' nila mangluruk pa pagtiyaunan sibu' da tau mangī' iban marayaw. Na, manjari nahipu' na sin tau in bāy pagtiyaunan.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
ἐξελθόντεςexelthonteshaving gone outG1831V-2AAP-NPM
οἱhoitheG3588T-NPM
δοῦλοιdouloiservantsG1401N-NPM
ἐκεῖνοιekeinoithoseG1565D-NPM
εἰςeisintoG1519PREP
τὰςtastheG3588T-APF
ὁδοὺςhodoushighwaysG3598N-APF
συνήγαγονsunēgagonthey brought togetherG4863V-2AAI-3P
πάνταςpantasallG3956A-APM
οὓςhousas many asG3739R-APM
εὗρον,heuronthey found,G2147V-2AAI-3P
πονηρούςponērousevilG4190A-APM
τεtebothG5037CONJ
καὶkaiandG2532CONJ
ἀγαθούς·agathousgood;G0018A-APM
καὶkaiandG2532CONJ
ἐπλήσθηeplēsthēbecame fullG4130V-API-3S
ὁhotheG3588T-NSM
γάμοςgamoswedding hallG1062N-NSM
ἀνακειμένων.¶anakeimenōnof those reclining.G0345V-PNP-GPM

11 “Sakali, pagsūd sin sultan sumagina ha manga luruk, awn kīta' niya hambuuk tau nagbabadju' sin bukun hipagpabadju' ha manga luruk sin tau nagkawa' kanila.

Original Greek

ΕἰσελθὼνEiselthōnHaving entered inG1525V-2AAP-NSM
δὲdethenG1161CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
βασιλεὺςbasileuskingG0935N-NSM
θεάσασθαιtheasasthaito seeG2300V-ADN
τοὺςtousthoseG3588T-APM
ἀνακειμένουςanakeimenousrecliningG0345V-PNP-APM
εἶδενeidenhe sawG1492HV-2AAI-3S
ἐκεῖekeithereG1563ADV
ἄνθρωπονanthrōpona manG0444N-ASM
οὐκouknotG3756PRT-N
ἐνδεδυμένονendedumenonbeing dressed himselfG1746V-RMP-ASM
ἔνδυμαendumain clothesG1742N-ASN
γάμουgamouof weddingG1062N-GSM

12 Laung sin sultan ha tau yaun, ‘Utu', biya' diin in kasūd mu mari sin in badju' mu yan bukun badju' hipangluruk pa pagtiyaunan?’ Sagawa' wala' simambung in tau yaun.

Original Greek

καὶkaiandG2532CONJ
λέγειlegeihe saysG3004GV-PAI-3S
αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM
ἑταῖρε,hetaireFriend,G2083N-VSM
πῶςpōshowG4459PRT-I
εἰσῆλθεςeisēlthesdid you enterG1525V-2AAI-2S
ὧδεhōdehereG5602ADV
μὴmēnotG3361PRT-N
ἔχωνechōnhavingG2192V-PAP-NSM
ἔνδυμαendumagarmentG1742N-ASN
γάμου;gamouof wedding?G1062N-GSM
ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeAndG1161CONJ
ἐφιμώθη.ephimōthēhe was speechless.G5392V-API-3S

13 “Na, laung sin sultan ha manga īpun, ‘Hukuti niyu in siki-lima sin tau yan, ampa niyu larukan pa guwa', madtu pa lawm katigidluman. Duun siya magtangis iban sumandal sin kasiksaan makalap.’ ”

Original Greek

τότεtoteThenG5119ADV
ὁhotheG3588T-NSM
βασιλεὺςbasileuskingG0935N-NSM
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S
τοῖςtoisto theG3588T-DPM
διακόνοις·diakonoisservants;G1249N-DPM
δήσαντεςdēsantesHaving boundG1210V-AAP-NPM
αὐτοῦautouhisG0846P-GSM
πόδαςpodasfeetG4228N-APM
καὶkaiandG2532CONJ
χεῖραςcheirashandsG5495N-APF
ἄρατεaratedo takeG0142V-AAM-2P
καὶkaiandG2532CONJ
ἐκβάλετεekbaletedo cast outG1544V-2AAM-2P
αὐτὸνautonhimG0846P-ASM
εἰςeisintoG1519PREP
τὸtotheG3588T-ASN
σκότοςskotosdarknessG4655N-ASN
τὸto<the>G3588T-ASN
ἐξώτερον·exōteronouter;G1857A-ASN-C
ἐκεῖekeithereG1563ADV
ἔσταιestaiwill beG1510V-FDI-3S
ὁhotheG3588T-NSM
κλαυθμὸςklauthmosweepingG2805N-NSM
καὶkaiandG2532CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
βρυγμὸςbrugmosgnashingG1030N-NSM
τῶνtōnof theG3588T-GPM
ὀδόντων.odontōnteeth.G3599N-GPM

14 Na, mahuli dayn duun, laung hi Īsa, “Hangkan biya' ha yan sabab mataud in tau nataabbit paagarun ha pamarinta sin Tuhan, sagawa' hangkatiyu' da in napī' amu in magad tuud.”

Original Greek

πολλοὶpolloiManyG4183A-NPM
γάρgarforG1063CONJ
εἰσινeisinareG1510V-PAI-3P
κλητοί,klētoicalled,G2822A-NPM
ὀλίγοιoligoifewG3641A-NPM
δὲdehoweverG1161CONJ
ἐκλεκτοί.¶eklektoichosen.G1588A-NPM

Pangasubu Pasal sin Pagkawa' Sukay pa Parinta

(Mrk. 12:13-17; Luk. 20:20-26)

15 Na, manjari minīg in manga Parisi, ampa sila nag'isun bang biya' diin in kalusut nila kan Īsa ha bichara.

Original Greek

ΤότεToteThenG5119ADV
πορευθέντεςporeuthenteshaving gone outG4198V-AOP-NPM
οἱhoitheG3588T-NPM
ΦαρισαῖοιPharisaioiPhariseesG5330N-NPM-T
συμβούλιονsumboulioncounselG4824N-ASN
ἔλαβονelabontookG2983V-2AAI-3P
ὅπωςhopōshowG3704CONJ
αὐτὸνautonHimG0846P-ASM
παγιδεύσωσινpagideusōsinthey may trapG3802V-AAS-3P
ἐνeninG1722PREP
λόγῳ.logōHis words.G3056N-DSM

16 Sakali diyaak nila in kaibanan mulid nila iban sin manga kaibanan tau agad kan Hirud nangasubu madtu kan Īsa. Laung sin manga tau ini kan Īsa, “Tuwan, kaingatan namu' in ikaw mabuntul iban kasabunnalan sadja in bichara mu. Nanghihindu' kaw pasal sin manga addat iban kawl-piil amu in kabayaan sin Tuhan pakayun sin manga mānusiya'! Di' kaw masusa minsan unu in pikilan sin manga tau pasal sin bichara mu sabab di' kaw magpī' tau minsan unu in kawasa niya.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
ἀποστέλλουσινapostellousinthey sendG0649V-PAI-3P
αὐτῷautōto HimG0846P-DSM
τοὺςtoustheG3588T-APM
μαθητὰςmathētasdisciplesG3101N-APM
αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM
μετὰmetawithG3326PREP
τῶνtōntheG3588T-GPM
ἩρῳδιανῶνHērōdianōnHerodiansG2265N-GPM-T
λέγοντες·legontessaying;G3004GV-PAP-NPM
διδάσκαλε,didaskaleTeacher,G1320N-VSM-T
οἴδαμενoidamenwe knowG6063V-RAI-1P
ὅτιhotithatG3754GCONJ
ἀληθὴςalēthēstrueG0227A-NSM
εἶeiYou areG1510V-PAI-2S
καὶkaiandG2532CONJ
τὴνtēntheG3588T-ASF
ὁδὸνhodonwayG3598N-ASF
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T
ἐνeninG1722PREP
ἀληθείᾳalētheia[the] truthG0225N-DSF
διδάσκεις,didaskeisYou teach,G1321V-PAI-2S
καὶkaiandG2532CONJ
οὐounotG3756PRT-N
μέλειmeleithere is careG3199V-PAI-3S
σοιsoito YouG4771P-2DS
περὶperiaboutG4012PREP
οὐδενός,oudenosno [one],G3762A-GSM
οὐounotG3756PRT-N
γὰρgarforG1063CONJ
βλέπειςblepeisYou lookG0991V-PAI-2S
εἰςeison [the]G1519PREP
πρόσωπονprosōponappearanceG4383N-ASN
ἀνθρώπων.anthrōpōnof men.G0444N-GPM

17 Na, sambungi kunu' kami, Tuwan, sin pangasubu namu' ini. Langgal sara' ka sin sara' agama bang kitaniyu magbayad sayrulla pa Sultan sin hula' Rūm amu in namamarinta kātu'niyu, atawa bukun?”

Original Greek

εἰπὲeipedo tellG2036V-2AAM-2S
οὖνounthereforeG3767CONJ
ἡμῖν,hēminusG3165P-1DP
τίtiwhatG5101I-NSN
σοιsoiYouG4771P-2DS
δοκεῖ;dokeithink?G1380V-PAI-3S
ἔξεστινexestinIs it lawfulG1832V-PAI-3S
δοῦναιdounaito giveG1325V-2AAN
κῆνσονkēnsontributeG2778N-ASM
ΚαίσαριKaisarito CaesarG2541JN-DSM-T
ἢēorG2228CONJ
οὔ;¶ounot?G3756PRT-N

18 Na, asal kiyaingatan hi Īsa sin mangī' in papanaw sin akkal nila. Na, hangkan in sambung hi Īsa, laung niya, “In kamu yan magpabaw'-baw' sadja mangasubu! Mayta' niyu aku sulayan saggawun ha bichara?

Original Greek

ΓνοὺςGnousHaving knownG1097V-2AAP-NSM
δὲdehoweverG1161CONJ
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
τὴνtēntheG3588T-ASF
πονηρίανponērianmaliceG4189N-ASF
αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM
εἶπεν·eipenHe said;G2036V-2AAI-3S
τίtiWhyG5101I-ASN
μεmeMeG3165P-1AS
πειράζετε,peirazetedo you test,G3985HV-PAI-2P
ὑποκριταί;hupokritaihypocrites?G5273N-VPM

19 Pakitaan niyu mari kāku' in pilak hipamayad sayrulla pa parinta.” Na, diyuhal nila kan Īsa in pilak.

Original Greek

ἐπιδείξατέepideixatedo showG1925V-AAM-2P
μοιmoiMeG3165P-1DS
τὸtotheG3588T-ASN
νόμισμαnomismacoinG3546N-ASN
τοῦtouof theG3588T-GSM
κήνσου.kēnsoutribute.G2778N-GSM
οἱhoi<the>G3588T-NPM
δὲdeAndG1161CONJ
προσήνεγκανprosēnegkanthey presentedG4374V-AAI-3P
αὐτῷautōto HimG0846P-DSM
δηνάριον.dēnariona denarius.G1220N-ASN

20 Pag'ubus, iyasubu sila hi Īsa, laung niya, “Kansiyu in patta' iban ngān ha pilak ini?”

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
λέγειlegeiHe saysG3004GV-PAI-3S
αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM
τίνοςtinosOf whom [is]G5101I-GSM
ἡhē<the>G3588T-NSF
εἰκὼνeikōnlikenessG1504N-NSF
αὕτηhautēthisG3778D-NSF
καὶkaiAndG2532CONJ
ἡhē[of whom is] theG3588T-NSF
ἐπιγραφή;epigraphēinscription?G1923N-NSF

21 Laung nila, “Ha sultan sin hula' Rūm.” Laung hi Īsa kanila, “Na, pagga biya' ha yan, unu in suku' sin Sultan sin hula' Rūm subay hiungsud kaniya. Damikkiyan, unu in suku' sin Tuhan subay hiungsud pa Tuhan.”

Original Greek

λέγουσινlegousinThey sayG3004GV-PAI-3P
αὐτῷ·autōto Him;G0846P-DSM
Καίσαρος.¶KaisarosOf Caesar.G2541JN-GSM-T
ΤότεToteThenG5119ADV
λέγειlegeiHe saysG3004GV-PAI-3S
αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM
ἀπόδοτεapodotedo give backG0591V-2AAM-2P
οὖνounthereforeG3767CONJ
τὰtathe [things]G3588T-APN
ΚαίσαροςKaisarosof CaesarG2541JN-GSM-T
ΚαίσαριKaisarito CaesarG2541JN-DSM-T
καὶkaiandG2532CONJ
τὰtathe [things]G3588T-APN
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T
τῷtō<the>G3588T-DSM
θεῷ.theōto God.G2316N-DSM-T

22 Pagdungug nila sin sambung hi Īsa, landu' tuud sila nainu-inu. Pag'ubus ampa sila minīg na.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
ἀκούσαντεςakousanteshaving heardG0191V-AAP-NPM
ἐθαύμασαν,ethaumasanthey marveled,G2296V-AAI-3P
καὶkaiandG2532CONJ
ἀφέντεςaphenteshaving leftG0863GV-2AAP-NPM
αὐτὸνautonHimG0846P-ASM
ἀπῆλθαν.¶apēlthanthey went away.G0565V-2AAI-3P

In Pangasubu Pasal sin Patay Mabuhi' Magbalik

(Mrk. 12:18-27; Luk. 20:27-40)

23 Na, ha adlaw da isab yadtu, awn manga Yahudi pagngānan Sadduki in miyawn kan Īsa. In manga tau ini imiyan sin in manga patay di' na mabuhi' magbalik ha adlaw mahuli.

Original Greek

ἘνEnOnG1722PREP
ἐκείνῃekeinēthat [very]G1565D-DSF
τῇtēa<the>G3588T-DSF
ἡμέρᾳhēmeradayG2250N-DSF
προσῆλθονprosēlthoncameG4334V-2AAI-3P
αὐτῷautōto HimG0846P-DSM
ΣαδδουκαῖοιSaddoukaioiSadduceesG4523N-NPM-T
οἱhoithoseG3588T-NPM
λέγοντεςlegontessayingG3004GV-PAP-NPM
μὴmēnotG3361PRT-N
εἶναιeinaibeingG1511V-PAN
ἀνάστασινanastasina resurrectionG0386N-ASF
καὶkaiandG2532CONJ
ἐπηρώτησανepērōtēsanthey questionedG1905V-AAI-3P
αὐτὸνautonHimG0846P-ASM

24 Nangasubu sila kan Īsa, laung nila, “Tuwan Guru, hi Musa nanghindu' sin bang in hambuuk usug mapatay ampa wayruun anak niya ha asawa niya, subay asawahun sin taymanghud niya in balu niya, ha supaya awn tubu' amu in dumā sin ngān sin miyatay.

Original Greek

λέγοντες·legontessaying;G3004GV-PAP-NPM
διδάσκαλε,didaskaleTeacher,G1320N-VSM-T
ΜωϋσῆςMōusēsMosesG3475N-NSM-P
εἶπεν·eipensaid;G2036V-2AAI-3S
ἐάνeanIfG1437COND
τιςtisanyoneG5100X-NSM
ἀποθάνῃapothanēshall dieG0599V-2AAS-3S
μὴmēnotG3361PRT-N
ἔχωνechōnhavingG2192V-PAP-NSM
τέκνα,teknachildren,G5043N-APN
ἐπιγαμβρεύσειepigambreuseiwill marryG1918V-FAI-3S
ὁhotheG3588T-NSM
ἀδελφὸςadelphosbrotherG0080N-NSM
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
τὴνtēntheG3588T-ASF
γυναῖκαgunaikawifeG1135HN-ASF
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
καὶkaiandG2532CONJ
ἀναστήσειanastēseihe will raise upG0450V-FAI-3S
σπέρμαspermaoffspringG4690GN-ASN
τῷtōfor theG3588T-DSM
ἀδελφῷadelphōbrotherG0080N-DSM
αὐτοῦ.autouof him.G0846P-GSM

25 Na, bakas awn pitu magtaymanghud usug naghuhula' dī. Manjari in magulang amu in taga asawa miyatay ampa wayruun anak niya iban sin asawa niya. Na, manjari iyasawa sin taymanghud niya, amu in sumunu' kaniya in balu.

Original Greek

ἦσανēsanThere wereG1510V-IAI-3P
δὲdenowG1161CONJ
παρ᾽par᾽amongG3844PREP
ἡμῖνhēminusG3165P-1DP
ἑπτὰheptasevenG2033A-NUI
ἀδελφοί.adelphoibrothers.G0080N-NPM
καὶkaiandG2532CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
πρῶτοςprōtosfirstG4413GA-NSM
γήμαςgēmashaving marriedG1060V-AAP-NSM
ἐτελεύτησεν,eteleutēsendied,G5053V-AAI-3S
καὶkaiandG2532CONJ
μὴmēnotG3361PRT-N
ἔχωνechōnhavingG2192V-PAP-NSM
σπέρμαspermaseedG4690GN-ASN
ἀφῆκενaphēkenhe leftG0863GV-AAI-3S
τὴνtēntheG3588T-ASF
γυναῖκαgunaikawifeG1135HN-ASF
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
τῷtōto theG3588T-DSM
ἀδελφῷadelphōbrotherG0080N-DSM
αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM

26 Sagawa' miyatay da isab in taymanghud niya wayruun tubu' ha balu. Hangkan iyasawa na isab sin taymanghud sumunu' in balu, sagawa' miyatay da isab siya iban wayruun da nakabāk tubu'. In hawpu' niya, in babai naasawa sin pitu magtaymanghud, sagawa' miyatay sila katān, wayruun da nakabāk tubu'.

Original Greek

ὁμοίωςhomoiōsLikewiseG3668ADV
καὶkaialsoG2532CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
δεύτεροςdeuterossecondG1208A-NSM
καὶkaiandG2532CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
τρίτοςtritosthirdG5154A-NSM
ἕωςhe'ōsuntilG2193PREP
τῶνtōntheG3588T-GPM
ἑπτά.heptaseventh.G2033A-NUI

27 Ha ulihan miyatay da isab in babai.

Original Greek

ὕστερονhusteronFinallyG5306A-ASN-C
δὲdethenG1161CONJ
πάντωνpantōnof allG3956A-GPN
ἀπέθανενapethanendiedG0599V-2AAI-3S
καὶkaiandG2532CONJ
ἡhētheG3588T-NSF
γυνή.gunēwoman.G1135GN-NSF

28 Na, bang dumatung na in waktu mabuhi' na magbalik in manga patay, hisiyu ha pitu magtaymanghud in tag'asawa ha babai yadtu? Karna' bakas siya naasawa sin katān pitu magtaymanghud.”

Original Greek

ἐνenInG1722PREP
τῇtēatheG3588T-DSF
ἀναστάσειanastaseiresurrectionG0386N-DSF
οὖνounthereforeG3767CONJ
τίνοςtinosof whichG5101I-GSM
τῶνtōnof theG3588T-GPM
ἑπτὰheptasevenG2033A-NUI
ἔσταιestaiwill she beG1510V-FDI-3S
γυνή;gunēwife?G1135HN-NSF
πάντεςpantesAllG3956A-NPM
γὰρgarforG1063CONJ
ἔσχονeschonhadG2192V-2AAI-3P
αὐτήν.¶autēnher.G0846P-ASF

29 In sambung kanila hi Īsa, laung niya, “Sa' tuud in pikilan niyu yan, sabab di' niyu kaingatan in ha lawm Kitab, iban di' niyu da isab kaingatan in kusug sin kawasa sin Tuhan.

Original Greek

ἈποκριθεὶςApokritheisAnsweringG0611V-AOP-NSM
δὲdenowG1161CONJ
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S
αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM
πλανᾶσθεplanastheYou errG4105V-PPI-2P
μὴmēnotG3361PRT-N
εἰδότεςeidotesknowingG6063V-RAP-NPM
τὰςtastheG3588T-APF
γραφὰςgraphasScripturesG1124N-APF
μηδὲmēdenorG3366CONJ-N
τὴνtēntheG3588T-ASF
δύναμινdunaminpowerG1411N-ASF
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦ.theouof God.G2316N-GSM-T

30 Karna' bang mabuhi' na magbalik in manga patay, in sila mabiya' na sin manga malāikat ha surga'. Iban in usug iban babai di' na magtiyaun.

Original Greek

ἐνenInG1722PREP
γὰρgarforG1063CONJ
τῇtēatheG3588T-DSF
ἀναστάσειanastaseiresurrectionG0386N-DSF
οὔτεouteneitherG3777CONJ-N
γαμοῦσινgamousindo they marryG1060V-PAI-3P
οὔτεoutenorG3777CONJ-N
γαμίζονταιgamizontaiare given in marriageG1061V-PPI-3P
ἀλλ᾽all᾽butG0235CONJ
ὡςhōslikeG5613PRT
ἄγγελοιangeloiangelsG0032GN-NPM
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T
ἐνeninG1722PREP
τῷtō<the>G3588T-DSM
οὐρανῷouranōheavenG3772N-DSM
εἰσιν.eisinthey are.G1510V-PAI-3P

31 Na, ha pasal isab sin manga patay mabuhi' magbalik, mayta', wala' niyu ka nabacha ha lawm Kitab in Parman sin Tuhan, amu agi,

Original Greek

περὶperiConcerningG4012PREP
δὲdenowG1161CONJ
τῆςtēstheG3588T-GSF
ἀναστάσεωςanastaseōsresurrectionG0386N-GSF
τῶνtōnof theG3588T-GPM
νεκρῶνnekrōndeadG3498A-GPM
οὐκouksurelyG3756PRT-N
ἀνέγνωτεanegnōteyou have readG0314V-2AAI-2P
τὸtothat whichG3588T-ASN
ῥηθὲνrhēthenhas been spokenG2046V-APP-ASN
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP
ὑπὸhupobyG5259GPREP
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦtheouGodG2316N-GSM-T
λέγοντος·legontossaying;G3004GV-PAP-GSM

32 ‘Aku in Tuhan hinda Ibrahim, iban aku in Tuhan hi Isahak, iban aku da isab in Tuhan hi Ya'kub’?” Laung hi Īsa, “In Tuhan, amu in piyagtutuhanan sin manga buhi' bukun sin manga patay.”1

Original Greek

ἐγώegōI myselfG1473P-1NS
εἰμιeimiamG1510V-PAI-1S
ὁhotheG3588T-NSM
θεὸςtheosGodG2316N-NSM-T
ἈβραὰμAbraamof AbrahamG0011N-GSM-P
καὶkaiandG2532CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
θεὸςtheosGodG2316N-NSM-T
ἸσαὰκIsaakof IsaacG2464N-GSM-P
καὶkaiandG2532CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
θεὸςtheosGodG2316N-NSM-T
Ἰακώβ;Iakōbof Jacob?’G2384HN-GSM-P
οὐκoukNotG3756PRT-N
ἔστινestinHe isG1510V-PAI-3S
ὁhotheG3588T-NSM
θεὸςtheosGodG2316N-NSM-T
θεὸςtheosGodG2316N-NSM-T
νεκρῶνnekrōnof [the] deadG3498A-GPM
ἀλλὰallabutG0235CONJ
ζώντων.¶zōntōnof [the] living.G2198V-PAP-GPM
  1. 20:32 In hāti niya minsan hinda Ibrahim, Isahak, iban Ya'kub malugay na miyatay, buhi' sila didtu ha surga'.

33 Na, pagdungug sin katauran tau, nainu-inu tuud sila sin hindu' hi Īsa.

Original Greek

ΚαὶKaiAndG2532CONJ
ἀκούσαντεςakousanteshaving heardG0191V-AAP-NPM
οἱhoitheG3588T-NPM
ὄχλοιochloicrowdsG3793N-NPM
ἐξεπλήσσοντοexeplēssontowere astonishedG1605V-IPI-3P
ἐπὶepiatG1909PREP
τῇtēatheG3588T-DSF
διδαχῇdidachēateachingG1322N-DSF
αὐτοῦ.¶autouof Him.G0846P-GSM

In Umbulsatu Daakan sin Tuhan

(Mrk. 12:28-34; Luk. 10:25-28)

34 Sakali, pagdungug sin manga Parisi sin natahamul in manga Sadduki sin pamung hi Īsa, na miyawn sila nagtipun kan Īsa.

Original Greek

ΟἱHoi<the>G3588T-NPM
δὲdeAndG1161CONJ
ΦαρισαῖοιPharisaioithe PhariseesG5330N-NPM-T
ἀκούσαντεςakousanteshaving heardG0191V-AAP-NPM
ὅτιhotithatG3754GCONJ
ἐφίμωσενephimōsenHe had silencedG5392V-AAI-3S
τοὺςtoustheG3588T-APM
ΣαδδουκαίουςSaddoukaiousSadduceesG4523N-APM-T
συνήχθησανsunēchthēsanwere gatheredG4863V-API-3P
ἐπὶepitogetherG1909PREP
τὸtotheG3588T-ASN
αὐτό.autosame.G0846P-ASN

35 Awn hambuuk dayn kanila in mabaya' sumulay lumusut kan Īsa ha bichara. In tau ini guru sin sara' agama.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
ἐπηρώτησενepērōtēsenquestioned [Him]G1905V-AAI-3S
εἷςheisoneG1520A-NSM
ἐξexofG1537PREP
αὐτῶνautōnthemG0846P-GPM
νομικὸςnomikosa lawyerG3544A-NSM
πειράζωνpeirazōntestingG3985HV-PAP-NSM
αὐτόνautonHimG0846P-ASM
καὶkaiandG2532CONJ
λέγων·legōnsaying:G3004GV-PAP-NSM

36 Iyasubu niya hi Īsa, laung niya, “Tuwan Guru, unu in umbulsatu daakan sin sara' agama?”

Original Greek

διδάσκαλε,didaskaleTeacher,G1320N-VSM-T
ποίαpoiawhichG4169I-NSF
ἐντολὴentolēcommandmentG1785N-NSF
μεγάληmegalē[is the] greatestG3173A-NSF
ἐνeninG1722PREP
τῷtōtheG3588T-DSM
νόμῳ;nomōlaw?G3551N-DSM

37 In sambung hi Īsa, laung niya, “Wajib puspusun niyu in lasa niyu ha Tuhan, Panghu' niyu, labi dayn ha unu-unu katān ha lawm atay niyu, ha kabuhi' niyu iban ha lawm pikilan niyu.

Original Greek

ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeAndG1161CONJ
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
ἔφηephēwas sayingG5346V-IAI-3S
αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM
ἀγαπήσειςagapēseisYou will loveG0025V-FAI-2S
κύριονkurion[the] LordG2962GN-ASM-T
τὸνtontheG3588T-ASM
θεόνtheonGodG2316N-ASM-T
σουsouof youG4771P-2GS
ἐνenwithG1722PREP
ὅλῃholēallG3650A-DSF
τῇtēatheG3588T-DSF
καρδίᾳkardiaheartG2588N-DSF
σουsouof youG4771P-2GS
καὶkaiandG2532CONJ
ἐνenwithG1722PREP
ὅλῃholēallG3650A-DSF
τῇtēatheG3588T-DSF
ψυχῇpsuchēasoulG5590GN-DSF
σουsouof youG4771P-2GS
καὶkaiandG2532CONJ
ἐνenwithG1722PREP
ὅλῃholēallG3650A-DSF
τῇtēatheG3588T-DSF
διανοίᾳdianoiamindG1271N-DSF
σου.souof you.’G4771P-2GS

38 Amu yan in umbulsatu maharga' dayn ha katān daakan.

Original Greek

αὕτηhautēThisG3778D-NSF
ἐστὶνestinisG1510V-PAI-3S
ἡhētheG3588T-NSF
μεγάληmegalēgreatG3173A-NSF
καὶkaiandG2532CONJ
πρώτηprōtēfirstG4413GA-NSF
ἐντολή.entolēcommandment.G1785N-NSF

39 In daakan hikaruwa ini biya' da isab ha yan in harga' niya. Amu agi, ‘Subay niyu kalasahan in pagkahi niyu mānusiya', biya' sin lasa niyu ha baran niyu.’

Original Greek

δευτέραdeutera[The] secondG1208A-NSF
δὲdealsoG1161CONJ
ὁμοίαhomoia[is] likeG3664A-NSF
αὐτῇ·autēato it:G0846P-DSF
ἀγαπήσειςagapēseisYou will loveG0025V-FAI-2S
τὸνtontheG3588T-ASM
πλησίονplēsionneighbourG4139ADV
σουsouof youG4771P-2GS
ὡςhōsasG5613PRT
σεαυτόν.seautonyourself.’G4771F-2ASM

40 Dayn ha duwa daakan ini, gimuwa' in katān manga sara' daakan piyanaug sin Tuhan dayn kan Musa iban sin manga hindu' sin manga kanabihan.”

Original Greek

ἐνenOnG1722PREP
ταύταιςtautaistheseG3778D-DPF
ταῖςtais<the>G3588T-DPF
δυσὶνdusintwoG1417A-DPF
ἐντολαῖςentolaiscommandmentsG1785N-DPF
ὅλοςholosallG3650A-NSM
ὁhotheG3588T-NSM
νόμοςnomoslawG3551N-NSM
κρέματαιkremataihangsG2910V-PPI-3S
καὶkaiandG2532CONJ
οἱhoitheG3588T-NPM
προφῆται.¶prophētaiProphets.G4396N-NPM

In Almasi amuna in Tuhan, Panghu' hi Daud

(Mrk. 12:35-37; Luk. 20:41-44)

41 Na, nakapagtipun mayan in manga Parisi, napikil hi Īsa mangasubu kanila, laung niya,

Original Greek

ΣυνηγμένωνSunēgmenōnWhen were assembledG4863V-RPP-GPM
δὲdenowG1161CONJ
τῶνtōntheG3588T-GPM
ΦαρισαίωνPharisaiōnPhariseesG5330N-GPM-T
ἐπηρώτησενepērōtēsenquestionedG1905V-AAI-3S
αὐτοὺςautousthemG0846P-APM
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P

42 “Unu in pikilan niyu pasal sin Almasi? Hisiyu in tagtubu' kaniya?” “Hambuuk panubu' siya hi Daud,” in sambung nila.

Original Greek

λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM
τίtiWhatG5101I-NSN
ὑμῖνhuminyouG4771P-2DP
δοκεῖdokeithinkG1380V-PAI-3S
περὶpericoncerningG4012PREP
τοῦtoutheG3588T-GSM
χριστοῦ;christouChrist?G5547N-GSM-T
τίνοςtinosOf whomG5101I-GSM
υἱόςhuiossonG5207N-NSM
ἐστιν;estinis He?G1510V-PAI-3S
λέγουσινlegousinThey sayG3004GV-PAI-3P
αὐτῷ·autōto Him;G0846P-DSM
τοῦtou<the>G3588T-GSM
Δαυίδ.¶DauidOf David.G1138N-GSM-P

43 “Nakaamu in sambung niyu, sagawa' mayta' ha waktu hiyūp hi Daud sin Rū sin Tuhan, tiyawag niya Panghu' in Almasi? Karna' nakapamung siya, amu agi,

Original Greek

ΛέγειLegeiHe saysG3004GV-PAI-3S
αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM
πῶςpōsHowG4459PRT-I
οὖνounthenG3767CONJ
ΔαυὶδDauidDavidG1138N-NSM-P
ἐνeninG1722PREP
πνεύματιpneumatispiritG4151GN-DSN
καλεῖkaleidoes callG2564GV-PAI-3S
αὐτὸνautonHimG0846P-ASM
κύριονkurionLordG2962GN-ASM-T
λέγων·legōnsaying:G3004GV-PAP-NSM

44 ‘Namung in Tuhan ha Panghu' ku, amu agi, “Lingkud kaw dī ha dapit pa tuu ku, sampay ku mapabutang ha babaan mu in katān simusulang kaymu.” ’ ”

Original Greek

εἶπενeipenSaidG2036V-2AAI-3S
ὁhotheG3588T-NSM
κύριοςkuriosLordG2962GN-NSM-T
τῷtōto theG3588T-DSM
κυρίῳkuriōLordG2962GN-DSM-T
μου·mouof me;G3165P-1GS
κάθουkathoudo sitG2521V-PNM-2S
ἐκekonG1537PREP
δεξιῶνdexiōn[the] right handG1188A-GPN
μουmouof MeG3165P-1GS
ἕωςhe'ōsuntilG2193PREP
ἂνanwhenG0302PRT
θῶthōI may placeG5087V-2AAS-1S
τοὺςtoustheG3588T-APM
ἐχθρούςechthrousenemiesG2190N-APM
σουsouof YouG4771P-2GS
ὑποκάτωhupokatō[as] a footstoolG5270PREP
τῶνtōnfor theG3588T-GPM
ποδῶνpodōnfeetG4228N-GPM
σου;souof You?G4771P-2GS

45 Na, laung hi Īsa, “In pagtāg hi Daud ha Almasi, Panghu'. Na, mayta' siya tiyawag Panghu' bang siya hambuuk sadja panubu' hi Daud?”

Original Greek

εἰeiIfG1487GCOND
οὖνounthereforeG3767CONJ
ΔαυὶδDauidDavidG1138N-NSM-P
καλεῖkaleicallsG2564GV-PAI-3S
αὐτὸνautonHimG0846P-ASM
κύριον,kurionLord,G2962GN-ASM-T
πῶςpōshowG4459PRT-I
υἱὸςhuiossonG5207N-NSM
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
ἐστιν;estinis He?G1510V-PAI-3S

46 Na, wala' nakapamung in manga tau kan Īsa minsan hangka-kabtang. Tagnaan dayn ha adlaw yadtu wayruun na timawakkal mangasubu kan Īsa.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
οὐδεὶςoudeisno [one]G3762A-NSM
ἐδύνατοedunatowas ableG1410V-INI-3S
ἀποκριθῆναιapokrithēnaito answerG0611V-AON
αὐτῷautōHimG0846P-DSM
λόγονlogona wordG3056N-ASM
οὐδὲoudenorG3761CONJ-N
ἐτόλμησένetolmēsendaredG5111V-AAI-3S
τιςtisanyoneG5100X-NSM
ἀπ᾽ap᾽fromG0575PREP
ἐκείνηςekeinēsthat [very]G1565D-GSF
τῆςtēs<the>G3588T-GSF
ἡμέραςhēmerasdayG2250N-GSF
ἐπερωτῆσαιeperōtēsaito questionG1905V-AAN
αὐτὸνautonHimG0846P-ASM
οὐκέτι.¶ouketino longer.G3756PRT-N + G2089