reltext

Chapter 18

Dalilan Pasal sin Balu iban Huwis

1 Pag'ubus nagnasīhat na isab hi Īsa ha manga mulid niya sin subay sila taptap iban di' sumuhun mangarap pa Tuhan. Diyalil niya kaagi in pagnasīhat niya.

Original Greek

ἜλεγενElegenHe was speakingG3004GV-IAI-3S
δὲdethenG1161CONJ
καὶkaiandG2532CONJ
παραβολὴνparabolēna parableG3850N-ASF
αὐτοῖςautoisto themG0846P-DPM
πρὸςprosaboutG4314PREP
τὸtoitG3588T-ASN
δεῖνdeinneedingG1163V-PAN
πάντοτεpantotealwaysG3842ADV
προσεύχεσθαιproseuchesthaito prayG4336V-PNN
αὐτοὺςautoustheyG0846P-APM
καὶkaiandG2532CONJ
μὴmēnotG3361PRT-N
ἐγκακεῖνegkakeinto lose heartG1573V-PAN

2 Laung hi Īsa, “Awn yaun hambuuk huwis ha hambuuk dāira in di' mabuga' ha Tuhan iban wayruun tau pag'addatan niya.

Original Greek

λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM
κριτήςkritēsA judgeG2923N-NSM
τιςtiscertainG5100X-NSM
ἦνēnthere wasG1510V-IAI-3S
ἔνeninG1722PREP
τινιtinia certainG5100X-DSF
πόλειpoleicityG4172N-DSF
τὸνton<the>G3588T-ASM
θεὸνtheonGodG2316N-ASM-T
μὴmēnotG3361PRT-N
φοβούμενοςphoboumenosfearingG5399V-PNP-NSM
καὶkaiandG2532CONJ
ἄνθρωπονanthrōponmanG0444N-ASM
μὴmēnotG3361PRT-N
ἐντρεπόμενος.entrepomenosrespecting.G1788V-PPP-NSM

3 Sakali awn isab hambuuk balu duun ha dāira yaun in daran magkawn pa huwis magmuhut-muhut mangayu' tabang bat niya makawa' in kapatutan niya. Laung niya, ‘Tabanga aku sin parakala' ku iban sin kuntara ku!’

Original Greek

χήραchēraA widowG5503N-NSF
δὲdethenG1161CONJ
ἦνēnthere wasG1510V-IAI-3S
ἐνeninG1722PREP
τῇtēatheG3588T-DSF
πόλειpoleicityG4172N-DSF
ἐκείνῃekeinēthatG1565D-DSF
καὶkaiandG2532CONJ
ἤρχετοērchetoshe was comingG2064V-INI-3S
πρὸςprostoG4314PREP
αὐτὸνautonhimG0846P-ASM
λέγουσα·legousasaying;G3004GV-PAP-NSF
ἐκδίκησόνekdikēsondo avengeG1556V-AAM-2S
μεmemeG3165P-1AS
ἀπὸapoofG0575PREP
τοῦtoutheG3588T-GSM
ἀντιδίκουantidikouadversaryG0476N-GSM
μου.mouof mine.G3165P-1GS

4 “Na, in tagna' di' tuud mabaya' tumabang in huwis, sagawa' maglulugay, namikil-mikil siya, laung niya ha lawm atay niya, ‘Minsan aku di' mabuga' ha Tuhan iban wayruun tau pag'addatan ku,

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
οὐκouknotG3756PRT-N
ἤθελενēthelenhe was desiring [to do]G2309V-IAI-3S
ἐπὶepiforG1909PREP
χρόνον.chronona time.G5550N-ASM
μετὰmetaafterwardG3326PREP
δὲdehoweverG1161CONJ
ταῦταtautaheG3778D-APN
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S
ἐνenwithinG1722PREP
ἑαυτῷ·he'autōhimself;G1438F-3DSM
εἰeiIfG1487MCOND
καὶkaievenG2532CONJ
τὸνton<the>G3588T-ASM
θεὸνtheonGodG2316N-ASM-T
οὐounotG3756PRT-N
φοβοῦμαιphoboumaiI fearG5399V-PNI-1S
οὐδὲoudenorG3761CONJ-N
ἄνθρωπονanthrōponmanG0444N-ASM
ἐντρέπομαι,entrepomairespect,G1788V-PPI-1S

5 pagga in balu ini daran manghilu mari kāku' pasal sin parakala' niya, marayaw ku pa siya tabangun sin kapatutan niya. Sabab bang ku siya di' tabangun, di' siya humundung magkari kāku'. Na, di' lumugay aku in matay sin hapus!’ ”

Original Greek

διάdiabecauseG1223PREP
γεgeyetG1065PRT
τὸtoitG3588T-ASN
παρέχεινparecheinoccasioningG3930V-PAN
μοιmoimeG3165P-1DS
κόπονkopontroubleG2873N-ASM
τὴνtēn<the>G3588T-ASF
χήρανchēranwidowG5503N-ASF
ταύτηνtautēnthisG3778D-ASF
ἐκδικήσωekdikēsōI will avengeG1556V-FAI-1S
αὐτήν,autēnher,G0846P-ASF
ἵναinaso thatG2443CONJ
μὴmēnotG3361PRT-N
εἰςeistoG1519PREP
τέλοςtelosendG5056N-ASN
ἐρχομένηerchomenēcomingG2064V-PNP-NSF
ὑπωπιάζῃhupōpiazēshe may exhaustG5299V-PAS-3S
με.¶meme.G3165P-1AS

6 Na, laung pa isab hi Īsa, “Na, pikila niyu in bichara sin huwis mangī' yadtu.

Original Greek

ΕἶπενEipenSaidG2036V-2AAI-3S
δὲdethenG1161CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
κύριος·kuriosLord;G2962GN-NSM-T
ἀκούσατεakousatedo hearG0191V-AAM-2P
τίtiwhatG5101I-ASN
ὁhotheG3588T-NSM
κριτὴςkritēsjudgeG2923N-NSM
τῆςtēs<the>G3588T-GSF
ἀδικίαςadikiasunrighteousG0093N-GSF
λέγει·legeisays;G3004GV-PAI-3S

7 Bang in huwis mangī' maingat tumabang ha tau di' niya pag'addatan, na amu pa ka isab in Tuhan in di' dumihil sin kapatutan sin manga tau suku' niya amu in mangayu' tabang kaniya dūm-adlaw? Tantu, di' niya palugayun in pagtabang niya.

Original Greek

ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeAndG1161CONJ
θεὸςtheosGodG2316N-NSM-T
οὐoucertainlyG3756PRT-N
μὴmēnotG3361PRT-N
ποιήσῃpoiēsēmay doG4160GV-AAS-3S
τὴνtēntheG3588T-ASF
ἐκδίκησινekdikēsinavengingG1557N-ASF
τῶνtōnof theG3588T-GPM
ἐκλεκτῶνeklektōnelectG1588A-GPM
αὐτοῦautouof HimG0846P-GSM
τῶνtōnthe [ones]G3588T-GPM
βοώντωνboōntōncrying outG0994V-PAP-GPM
πρὸςprostoG4314PREP
αὐτῷautōto HimG0846P-DSM
ἡμέραςhēmerasdayG2250N-GSF
καὶkaiandG2532CONJ
νυκτός,nuktosnight,G3571N-GSF
καὶkaiandG2532CONJ
μακροθυμεῖmakrothumeibe patientG3114V-PAI-3S
ἐπ᾽ep᾽in regard toG1909PREP
αὐτοῖς;autoisthem?G0846P-DPM

8 Na, ingat kamu, saruun-duun tabangun sin Tuhan in manga tau suku' niya sin kapatutan nila. Sagawa' in aku amu in Anak Mānusiya', bang magbalik na mari pa dunya hangkatiyu' da in tau karatungan ku amu in di' mapinda in kusug sin pangandul pa Tuhan.”

Original Greek

λέγωlegōI sayG3004GV-PAI-1S
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP
ὅτιhotithatG3754GCONJ
ποιήσειpoiēseiHe will carry outG4160GV-FAI-3S
τὴνtēntheG3588T-ASF
ἐκδίκησινekdikēsinavengingG1557N-ASF
αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM
ἐνenwithG1722PREP
τάχει.tacheispeed.G5034N-DSN
πλὴνplēnNeverthelessG4133CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
υἱὸςhuiosSonG5207N-NSM-T
τοῦtou<the>G3588T-GSM
ἀνθρώπουanthrōpouof ManG0444N-GSM-T
ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM
ἆραarasurely notG0687PRT-N
εὑρήσειheurēseiwill He findG2147V-FAI-3S
τὴνtēn<the>G3588T-ASF
πίστινpistinfaithG4102GN-ASF
ἐπὶepionG1909PREP
τῆςtēstheG3588T-GSF
γῆς;¶gēsearth?G1093GN-GSF

Dalilan Pasal sin Parisi iban sin Mangangawa' Sukay pa Parinta

9 Nagnasīhat da isab hi Īsa ha manga tau, amu in magbantug sadja sin kabuntulan nila iban mamaba'-maba' sadja ha kaibanan nila. Diyalil niya kaagi in pagnasīhat niya.

Original Greek

ΕἶπενEipenHe spokeG2036V-2AAI-3S
δὲdenowG1161CONJ
καὶkaialsoG2532CONJ
πρόςprostoG4314PREP
τιναςtinassomeG5100X-APM
τοὺςtous<the>G3588T-APM
πεποιθόταςpepoithotashaving trustedG3982V-2RAP-APM
ἐφ᾽eph᾽inG1909PREP
ἑαυτοῖςhe'autoisthemselvesG1438F-3DPM
ὅτιhotithatG3754GCONJ
εἰσὶνeisinthey areG1510V-PAI-3P
δίκαιοιdikaioirighteousG1342A-NPM
καὶkaiandG2532CONJ
ἐξουθενοῦνταςexouthenountasdespisingG1848V-PAP-APM
τοὺςtoustheG3588T-APM
λοιποὺςloipousothersG3062A-APM
τὴνtēn<the>G3588T-ASF
παραβολὴνparabolēnparableG3850N-ASF
ταύτην.¶tautēnthis.G3778D-ASF

10 Laung hi Īsa kanila, “Bakas awn duwa tau timukad pa Bāy sin Tuhan nangarap pa Tuhan. In hambuuk tau Parisi, ampa in hangka-tau mangangawa' sukay pa parinta.

Original Greek

ἌνθρωποιAnthrōpoiMenG0444N-NPM
δύοduotwoG1417A-NUI
ἀνέβησανanebēsanwent upG0305V-2AAI-3P
εἰςeisintoG1519PREP
τὸtotheG3588T-ASN
ἱερὸνhi'erontempleG2411N-ASN
προσεύξασθαι,proseuxasthaito pray,G4336V-ADN
ὁhotheG3588T-NSM
εἷςheisoneG1520A-NSM
ΦαρισαῖοςPharisaiosa PhariseeG5330N-NSM-T
καὶkaiandG2532CONJ
ὁhotheG3588T-NSM
ἕτεροςheterosotherG2087A-NSM
τελώνης.telōnēsa tax collector.G5057N-NSM

11 Pagsūd nila pa lawm Bāy sin Tuhan, timindug nagpakandi isa-isa niya in tau Parisi ampa nangarap pa Tuhan nagbantug sin baran niya, laung niya, ‘Ū Tuhan, magsarang-sukul tuud aku sin bukun aku manapsu, pangakkal iban maghinang sin di' mapatut ha babai bukun asawa ku. Bukun aku biya' sin manga tau katān. Magsarang-sukul tuud aku sin bukun aku biya' sin tau mangangawa' sukay pa parinta yaun.

Original Greek

ὁhoTheG3588T-NSM
ΦαρισαῖοςPharisaiosPhariseeG5330N-NSM-T
σταθεὶςstatheishaving stoodG2476V-APP-NSM
πρὸςprostowardG4314PREP
ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM
ταῦταtautathese thingsG3778D-APN
προσηύχετο·prosēuchetowas praying;G4336V-INI-3S
ὁhoOG3588T-VSM
θεός,theosGod,G2316N-VSM-T
εὐχαριστῶeucharistōI thankG2168V-PAI-1S
σοιsoiYouG4771P-2DS
ὅτιhotithatG3754GCONJ
οὐκouknotG3756PRT-N
εἰμὶeimiI amG1510V-PAI-1S
ὥσπερhōsperlikeG5618CONJ
οἱhoitheG3588T-NPM
λοιποὶloipoirestG3062A-NPM
τῶνtōnof theG3588T-GPM
ἀνθρώπων,anthrōpōnmen —G0444N-GPM
ἅρπαγες,harpagesswindlers,G0727A-NPM
ἄδικοι,adikoiunrighteous,G0094A-NPM
μοιχοί,moichoiadulterers —G3432N-NPM
ἢēorG2228CONJ
καὶkaievenG2532CONJ
ὡςhōslikeG5613PRT
οὗτοςhoutosthisG3778D-NSM
ὁho<the>G3588T-NSM
τελώνης.telōnēstax collector.G5057N-NSM

12 Magpuasa aku duwa adlaw ha lawm sin hangka-pitu iban pagjakatan ku katān in alta' ku.’

Original Greek

νηστεύωnēsteuōI fastG3522V-PAI-1S
δὶςdistwiceG1364ADV
τοῦtouin theG3588T-GSN
σαββάτου,sabbatouweek,G4521N-GSN
ἀποδεκατῶapodekatōI titheG0586V-PAI-1S
πάνταpantaall thingsG3956A-APN
ὅσαhosaas much asG3745K-APN
κτῶμαι.¶ktōmaiI gain.G2932V-PNI-1S

13 “Sumagawa' in tau mangangawa' sukay pa parinta duun timitindug ha kalayuan iban di' niya minsan hikahangad pa taas in bayhu' niya. Nagdukduk siya sin daghal niya sabab landu' tuud in kasusahan niya. Laung niya, ‘Ū Tuhan, kaluuyi aku hambuuk baldusa!’

Original Greek

καὶkaiandG2532CONJ
ὉHo<the>G3588T-NSM
δὲdebutG1161CONJ
τελώνηςtelōnēsthe tax collectorG5057N-NSM
μακρόθενmakrothenafar offG3113ADV
ἑστὼςhestōshaving stoodG2476V-RAP-NSM
οὐκouknotG3756PRT-N
ἤθελενēthelenwas willingG2309V-IAI-3S
οὐδὲoudenot evenG3761CONJ-N
τοὺςtoustheG3588T-APM
ὀφθαλμοὺςophthalmouseyesG3788N-APM
ἐπᾶραιeparaito lift upG1869V-AAN
εἰςeistoG1519PREP
τὸνton<the>G3588T-ASM
οὐρανόν,ouranonheavenG3772N-ASM
ἀλλ᾽all᾽butG0235CONJ
ἔτυπτενetuptenwas strikingG5180V-IAI-3S
εἰςeisintoG1519PREP
τὸtotheG3588T-ASN
στῆθοςstēthosbreastG4738N-ASN
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
λέγων·legōnsaying:G3004GV-PAP-NSM
ὁhoOG3588T-VSM
θεός,theosGod,G2316N-VSM-T
ἱλάσθητίhilasthētido be mercifulG2433V-APM-2S
μοιmoito meG3165P-1DS
τῷtōto theG3588T-DSM
ἁμαρτωλῷ.hamartōlōsinner!G0268A-DSM

14 “Na, ingat kamu,” laung hi Īsa, “in tau mangangawa' sukay muwi' iban kaampunan dayn ha Tuhan. Itungun biya' sin tau wala' nakarusa. Sagawa' wala' in Tuhan kiyaamuhan ha tau Parisi. Sabab hisiyu-siyu in tau magpataas sin baran niya hidusdus da siya pa baba', hāti hisiyu-siyu in magpababa' sin baran niya angkatun da siya pa taas.”

Original Greek

λέγωlegōI sayG3004GV-PAI-1S
ὑμῖν·huminto you;G4771P-2DP
κατέβηkatebēwent downG2597V-2AAI-3S
οὗτοςhoutosthis oneG3778D-NSM
δεδικαιωμένοςdedikaiōmenosjustifiedG1344V-RPP-NSM
εἰςeistoG1519PREP
τὸνtontheG3588T-ASM
οἶκονoikonhouseG3624GN-ASM
αὐτοῦautouof himG0846P-GSM
ἢērather thanG2228CONJ
παρ᾽par᾽compared withG3844PREP
ἐκεῖνον.ekeinonthat [one].G1565D-ASM
ὅτιhotiForG3754HCONJ
πᾶςpaseveryoneG3956A-NSM
ὁhowhoG3588T-NSM
ὑψῶνhupsōnis exaltingG5312V-PAP-NSM
ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM
ταπεινωθήσεται,tapeinōthēsetaiwill be humbled,G5013V-FPI-3S
ὁhothe [one]G3588T-NSM
δὲdehoweverG1161CONJ
ταπεινῶνtapeinōnhumblingG5013V-PAP-NSM
ἑαυτὸνhe'autonhimselfG1438F-3ASM
ὑψωθήσεται.¶hupsōthēsetaiwill be exalted.G5312V-FPI-3S

Pangayuan hi Īsa Barakat in Manga Bata'-bata'

(Mat. 19:13-15; Mrk. 10:13-16)

15 Sakali in manga kaibanan tau nagdā mawn kan Īsa sin manga anak nila sibi'-sibi' ha supaya niya kakaputan kapangayuan anughara' dayn ha Tuhan. Pagkita' sin manga mulid hi Īsa kanila piyag'amahan nila in manga tau.

Original Greek

ΠροσέφερονProsepheronThey were bringingG4374V-IAI-3P
δὲdethenG1161CONJ
αὐτῷautōto HimG0846P-DSM
καὶkaialsoG2532CONJ
τὰtatheG3588T-APN
βρέφηbrephēinfantsG1025N-APN
ἵναinathatG2443CONJ
αὐτῶνautōnthemG0846P-GPN
ἅπτηται·haptētaiHe may touch;G0681V-PMS-3S
ἰδόντεςidonteshaving seenG1492HV-2AAP-NPM
δὲdehoweverG1161CONJ
οἱhoitheG3588T-NPM
μαθηταὶmathētaidisciplesG3101N-NPM
ἐπετίμωνepetimōnwere rebukingG2008V-IAI-3P
αὐτοῖς.autoisthem.G0846P-DPM

16 Sagawa' tiyawag hi Īsa in manga bata'-bata', laung niya ha manga mulid niya, “Pakaria niyu kāku' in manga bata'-bata', iban ayaw niyu sila lānga, sabab in manga tau amu in mangandul ha Tuhan biya' sin pangandul sin manga bata'-bata' yan (ha ina'-ama' nila), amu in makaagad sin pamarinta sin Tuhan.

Original Greek

ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeButG1161CONJ
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
προσεκαλέσατοprosekalesatocalledG4341V-ADI-3S
αὐτὰautathemG0846P-APN
λέγων·legōnspeaking;G3004GV-PAP-NSM
ἄφετεaphetedo permitG0863IV-2AAM-2P
τὰtatheG3588T-APN
παιδίαpaidialittle childrenG3813N-APN
ἔρχεσθαιerchesthaito comeG2064V-PNN
πρόςprostoG4314PREP
μεmeMeG3165P-1AS
καὶkaiandG2532CONJ
μὴmēnotG3361PRT-N
κωλύετεkōluetedo forbidG2967V-PAM-2P
αὐτά·autathem;G0846P-APN
τῶνtōn<the>G3588T-GPN
γὰρgarforG1063CONJ
τοιούτωνtoioutōnof suchG5108D-GPN
ἐστὶνestinisG1510V-PAI-3S
ἡhētheG3588T-NSF
βασιλείαbasileiakingdomG0932N-NSF
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦ.theouof God.G2316N-GSM-T

17 Ini in mattan hibayta' ku kaniyu. Hisiyu-siyu in di' magkahagad sin daakan sin pamarinta sin Tuhan biya' sin pagkahagad sin bata'-bata' (sin daakan sin maas niya), na di' siya makaagad ha lawm pamarintahan sin Tuhan.”

Original Greek

ἀμὴνamēnAmenG0281INJ-HEB
λέγωlegōI sayG3004GV-PAI-1S
ὑμῖν·huminto you;G4771P-2DP
ὃςhoswho[ever]G3739R-NSM
ἂνanmaybeG0302PRT
μὴmēnotG3361PRT-N
δέξηταιdexētaishall receiveG1209V-ADS-3S
τὴνtēntheG3588T-ASF
βασιλείανbasileiankingdomG0932N-ASF
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T
ὡςhōsasG5613PRT
παιδίον,paidiona child,G3813N-NSN
οὐoucertainlyG3756PRT-N
μὴmēnotG3361PRT-N
εἰσέλθῃeiselthēshall enterG1525V-2AAS-3S
εἰςeisintoG1519PREP
αὐτήν.¶autēnit.G0846P-ASF

In Tau Dayahan

(Mat. 19:16-30; Mrk. 10:17-31)

18 Sakali awn hambuuk nakura' sin manga Yahudi in nangasubu kan Īsa, laung niya, “Tuwan, in ikaw yan tau marayaw. Unu in subay hinangun ku ha supaya aku kasukuan sin kabuhi' salama-lama?”

Original Greek

ΚαὶKaiAndG2532CONJ
ἐπηρώτησένepērōtēsenaskedG1905V-AAI-3S
τιςtisa certainG5100X-NSM
αὐτὸνautonHimG0846P-ASM
ἄρχωνarchōnrulerG0758N-NSM
λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM
διδάσκαλεdidaskaleTeacherG1320N-VSM-T
ἀγαθέ,agathegood,G0018A-VSM
τίtiwhatG5101I-ASN
ποιήσαςpoiēsashaving doneG4160GV-AAP-NSM
ζωὴνzōēnlifeG2222N-ASF
αἰώνιονaiōnioneternalG0166A-ASF
κληρονομήσω;klēronomēsōwill I inherit?G2816V-FAI-1S

19 “Unu in sabab hangkan mu aku īyan tau marayaw?” laung hi Īsa kaniya. “Wayruun tau marayaw amura in Tuhan.

Original Greek

εἶπενeipenSaidG2036V-2AAI-3S
δὲdethenG1161CONJ
αὐτῷautōto himG0846P-DSM
ὁho<the>G3588T-NSM
Ἰησοῦς·IēsousJesus;G2424GN-NSM-P
τίtiWhyG5101I-ASN
μεmeMeG3165P-1AS
λέγειςlegeisyou callG3004HV-PAI-2S
ἀγαθόν;agathongood?G0018A-ASM
οὐδεὶςoudeisNo [one is]G3762A-NSM
ἀγαθὸςagathosgoodG0018A-NSM
εἰeionlyG1487HCOND
μὴmēexceptG3361PRT-N
εἷςheisoneG1520A-NSM
ὁho<the>G3588T-NSM
θεός.theosGod.G2316N-NSM-T

20 Kahagara in manga daakan sin Tuhan, amu in asal mu na kaingatan biya' na sin: ‘Ayaw kaw magjina, ayaw kaw mamunu', ayaw kaw manakaw, ayaw sumaksi' sin bukun bunnal, pag'addati in ina'-ama' mu.’ ”

Original Greek

τὰςtasTheG3588T-APF
ἐντολὰςentolascommandmentsG1785N-APF
οἶδας·oidasYou know:G6063V-RAI-2S
μὴmēNotG3361PRT-N
μοιχεύσῃς,moicheusēsshall you commit adultery,G3431V-AAS-2S
μὴmēnotG3361PRT-N
φονεύσῃς,phoneusēsshall you murder,G5407V-AAS-2S
μὴmēnotG3361PRT-N
κλέψῃς,klepsēsshall you steal,G2813V-AAS-2S
μὴmēnotG3361PRT-N
ψευδομαρτυρήσῃς,pseudomarturēsēsshall you bear false witness,G5576V-AAS-2S
τίμαtimado honorG5091V-PAM-2S
τὸνtontheG3588T-ASM
πατέραpaterafatherG3962N-ASM
σουsouof youG4771P-2GS
καὶkaiandG2532CONJ
τὴνtēntheG3588T-ASF
μητέραmēteramotherG3384N-ASF
σου.souof you.G4771P-2GS

21 Simambung in nakura' sin manga Yahudi, laung niya, “Iyaagad ku in katān daakan yan dayn sin kabata'-bata' ku pa.”

Original Greek

ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeAndG1161CONJ
εἶπεν·eipenhe said;G2036V-2AAI-3S
ταῦταtautaTheseG3778D-APN
πάνταpantaallG3956A-APN
ἐφύλαξαephulaxaI keptG5442GV-AAI-1S
ἐκekfromG1537PREP
νεότητοςneotētos[the] youthG3503N-GSF
μου.¶mouof mine.G3165P-1GS

22 Pagdungug hi Īsa sin sambung niya, laung hi Īsa kaniya, “Awn pa hambuuk kulang sin hinang mu. Dagangan in unu-unu mu katān ampa mu pagdihilan in bīhan ha manga miskin ha supaya awn alta' mu didtu ha surga'. Pag'ubus ampa kaw kari agad kāku'.”

Original Greek

ἈκούσαςAkousasHaving heardG0191V-AAP-NSM
δὲdethenG1161CONJ
ταῦταtautathese thingsG3778D-APN
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S
αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM
ἔτιetiYetG2089ADV
ἕνhenone thingG1520A-NSN
σοιsoito youG4771P-2DS
λείπει·leipeiis lacking:G3007V-PAI-3S
πάνταpantaAllG3956A-APN
ὅσαhosaas much asG3745K-APN
ἔχειςecheisyou haveG2192V-PAI-2S
πώλησονpōlēsondo sellG4453V-AAM-2S
καὶkaiandG2532CONJ
διάδοςdiadosdo distributeG1239V-2AAM-2S
πτωχοῖς,ptōchoisto [the] poor,G4434N-DPM
καὶkaiandG2532CONJ
ἕξειςhexeisyou will haveG2192V-FAI-2S
θησαυρὸνthēsaurontreasureG2344N-ASM
ἐνeninG1722PREP
τοῖςtoistheG3588T-DPM
οὐρανοῖς·ouranoisheavens;G3772N-DPM
καὶkaiandG2532CONJ
δεῦρο,deurocome,G1204INJ
ἀκολούθειakoloutheido followG0190V-PAM-2S
μοι.¶moiMe.G3165P-1DS

23 Sagawa' pagdungug niya sin bichara hi Īsa, landu' tuud siya nasusa sabab in siya dayahan tuud.

Original Greek

ὉHo<the>G3588T-NSM
δὲdeAndG1161CONJ
ἀκούσαςakousashaving heardG0191V-AAP-NSM
ταῦταtautathese thingsG3778D-APN
περίλυποςperiluposvery sorrowfulG4036A-NSM
ἐγενήθη·egenēthēhe became;G1096V-2AOI-3S
ἦνēnhe wasG1510V-IAI-3S
γὰρgarforG1063CONJ
πλούσιοςplousiosrichG4145A-NSM
σφόδρα.¶sphodraextremely.G4970ADV

24 Na, kīta' hi Īsa sin nasusa siya. Hangkan laung hi Īsa, “Kahunitan tuud in manga tau dayahan magad ha pamarinta sin Tuhan!

Original Greek

ἸδὼνIdōnHaving seenG1492HV-2AAP-NSM
δὲdethenG1161CONJ
αὐτὸνautonhimG0846P-ASM
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
περίλυπονperiluponsorrowfulG4036A-ASM
γενόμενονgenomenonbecameG1096V-2ADP-ASM
εἶπεν·eipensaying;G2036V-2AAI-3S
πῶςpōsHowG4459PRT-I
δυσκόλωςduskolōsdifficultG1423ADV
οἱhoi[for] thoseG3588T-NPM
τὰta<the>G3588T-APN
χρήματαchrēmatarichesG5536N-APN
ἔχοντεςechonteshaving [when]G2192V-PAP-NPM
εἰςeisintoG1519PREP
τὴνtēntheG3588T-ASF
βασιλείανbasileiankingdomG0932N-ASF
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T
εἰσπορεύονται.eisporeuontaithey enter.G1531V-PNI-3P

25 Sabab amu in pag'iyanun, kaluhayan pa in unta' lumabay dayn ha buli' jawm dayn sin tau dayahan magad ha pamarinta sin Tuhan.”

Original Greek

εὐκοπώτερονeukopōteronEasierG2123A-NSN-C
γάρgarforG1063CONJ
ἐστινestinit isG1510V-PAI-3S
κάμηλονkamēlona camelG2574N-ASF
διὰdiathroughG1223PREP
τρήματοςtrēmatosan eyeG6085N-GSN
βελόνηςbelonēsof a needleG6011N-GSF
εἰσελθεῖνeiseltheinto goG1525V-2AAN
ἢēthanG2228CONJ
πλούσιονplousiona rich manG4145A-ASM
εἰςeisintoG1519PREP
τὴνtēntheG3588T-ASF
βασιλείανbasileiankingdomG0932N-ASF
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T
εἰσελθεῖν.¶eiseltheinto enter.G1525V-2AAN

26 Na, in manga tau nakarungug sin pamung niya imiyan, laung nila, “Bang biya' hādtu in hāti niya wayruun tau malappas.”

Original Greek

εἶπανeipanSaidG2036V-2AAI-3P
δὲdethenG1161CONJ
οἱhoithoseG3588T-NPM
ἀκούσαντες·akousanteshaving heard;G0191V-AAP-NPM
καὶkaiThenG2532CONJ
τίςtiswhoG5101I-NSM
δύναταιdunataiis ableG1410V-PNI-3S
σωθῆναι;sōthēnaito be saved?G4982V-APN

27 Sagawa' in sambung hi Īsa, “In unu-unu di' marapat hinangun sin mānusiya', marapat sadja sin Tuhan hinangun.”

Original Greek

ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeButG1161CONJ
εἶπεν·eipenHe said;G2036V-2AAI-3S
τὰtaThe [things]G3588T-NPN
ἀδύναταadunataimpossibleG0102A-NPN
παρὰparawithG3844PREP
ἀνθρώποιςanthrōpoismenG0444N-DPM
δυνατὰdunatapossibleG1415A-NPN
παρὰparawithG3844PREP
τῷtō<the>G3588T-DSM
θεῷtheōGodG2316N-DSM-T
ἐστιν.¶estinare.G1510V-PAI-3S

28 Sakali namung hi Pitrus, laung niya, “Na, biya' diin in kami ini? Tiyaykuran namu' na in pamāy-bāy namu' ampa kami miyagad kaymu.”

Original Greek

ΕἶπενEipenSaidG2036V-2AAI-3S
δὲdethenG1161CONJ
ὁho<the>G3588T-NSM
Πέτρος·PetrosPeter;G4074GN-NSM-P
ἰδοὺidouBeholdG2400INJ
ἡμεῖςhēmeiswe ourselvesG3165P-1NP
ἀφέντεςaphenteshaving abandonedG0863GV-2AAP-NPM
τὰta<the>G3588T-APN
ἴδιαidia[our] own [things]G2398A-APN
καὶkaiandG2532CONJ
ἠκολουθήσαμένēkolouthēsamenfollowedG0190V-AAI-1P
σοι.¶soiYou.G4771P-2DS

29 In sambung hi Īsa kanila, “Baytaan ta kamu sin tuman. Hisiyu-siyu in atas mamīn sin pamāy-bāy niya, atawa sin asawa niya, atawa sin manga taymanghud niya, atawa sin maas niya, atawa sin manga anak niya sabab-karna' sin pag'agad niya sin pamarinta sin Tuhan,

Original Greek

ὉHo<the>G3588T-NSM
δὲdeAndG1161CONJ
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S
αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM
ἀμὴνamēnAmenG0281INJ-HEB
λέγωlegōI sayG3004GV-PAI-1S
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP
ὅτιhotithatG3754GCONJ
οὐδείςoudeisno [one]G3762A-NSM
ἐστινestinthere isG1510V-PAI-3S
ὃςhoswhoG3739R-NSM
ἀφῆκενaphēkenhas leftG0863GV-AAI-3S
οἰκίανoikianhouseG3614GN-ASF
ἢēorG2228CONJ
γυναῖκαgunaikawifeG1135HN-ASF
ἢēorG2228CONJ
ἀδελφοὺςadelphousbrothersG0080N-APM
ἢēorG2228CONJ
γονεῖςgoneisparentsG1118N-APM
ἢēorG2228CONJ
τέκναteknachildrenG5043N-APN
ἕνεκενhenekenfor the sake ofG1752PREP
τῆςtēstheG3588T-GSF
βασιλείαςbasileiaskingdomG0932N-GSF
τοῦtou<the>G3588T-GSM
θεοῦ,theouof God,G2316N-GSM-T

30 na, lipat-manglipat in hitungbas kaniya sin Tuhan ha waktu bihaun iban ha masa susūngun, awn kabuhi' niya salama-lama.”

Original Greek

ὃςhoswhoG3739R-NSM
οὐχὶouchicertainlyG3780PRT-N
μὴmēnothingG3361PRT-N
ἀπολάβῃapolabēmay receive backG0618V-2AAS-3S
πολλαπλασίοναpollaplasionamanifold moreG4179A-APN
ἐνeninG1722PREP
τῷtō<the>G3588T-DSM
καιρῷkairōtimeG2540N-DSM
τούτῳtoutōthis —G3778D-DSM
καὶkaiandG2532CONJ
ἐνeninG1722PREP
τῷtōtheG3588T-DSM
αἰῶνιaiōniageG0165GN-DSM
τῷtōwhichG3588T-DSM
ἐρχομένῳerchomenōis comingG2064V-PNP-DSM
ζωὴνzōēnlifeG2222N-ASF
αἰώνιον.¶aiōnioneternal.G0166A-ASF

Hikatū Pagbichara hi Īsa Pasal sin Kamatay niya

(Mat. 20:17-19; Mrk. 10:32-34)

31 Sakali diyā hi Īsa kimandi in hangpu' tagduwa mulid niya dayn ha kaibanan tau, ampa niya sila biyaytaan, laung niya, “Kitaa niyu ba, in kitaniyu ini tudju madtu pa Awrusalam. Na, duun mabunnal in katān kiyasulat sin manga kanabihan pasal ku, amu in Anak Mānusiya'.

Original Greek

ΠαραλαβὼνParalabōnHaving taken asideG3880V-2AAP-NSM
δὲdethenG1161CONJ
τοὺςtoustheG3588T-APM
δώδεκαdōdekaTwelveG1427A-NUI
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S
πρὸςprostoG4314PREP
αὐτούς·autousthem;G0846P-APM
ἰδοὺidouBeholdG2400INJ
ἀναβαίνομενanabainomenwe go upG0305V-PAI-1P
εἰςeistoG1519PREP
Ἰερουσαλήμ,IerousalēmJerusalem,G2419N-ASF-L
καὶkaiandG2532CONJ
τελεσθήσεταιtelesthēsetaiwill be accomplishedG5055V-FPI-3S
πάνταpantaall thingsG3956A-NPN
τὰtawhichG3588T-NPN
γεγραμμέναgegrammenawrittenG1125V-RPP-NPN
διὰdiathroughG1223PREP
τῶνtōntheG3588T-GPM
προφητῶνprophētōnprophetsG4396N-GPM
τῷtōabout theG3588T-DSM
υἱῷhuiōSonG5207N-DSM-T
τοῦtou<the>G3588T-GSM
ἀνθρώπου·anthrōpouof Man;G0444N-GSM-T

32 Pagdatung natu' madtu, hiungsud aku pa lawm lima sin manga tau bukun bangsa Yahudi, (amu in namamarinta sin hula'). Pagliki'-likian nila aku, sipug-sipugun iban luraan nila aku.

Original Greek

παραδοθήσεταιparadothēsetaiHe will be betrayedG3860V-FPI-3S
γὰρgarforG1063CONJ
τοῖςtoisto theG3588T-DPN
ἔθνεσινethnesinGentilesG1484N-DPN
καὶkaiandG2532CONJ
ἐμπαιχθήσεταιempaichthēsetaiwill be mockedG1702V-FPI-3S
καὶkaiandG2532CONJ
ὑβρισθήσεταιhubristhēsetaiwill be insultedG5195V-FPI-3S
καὶkaiandG2532CONJ
ἐμπτυσθήσεται,emptusthēsetaiwill be spit upon,G1716V-FPI-3S

33 Pag'ubus lapdusan nila aku sin lulubak, ubus ampa nila aku patayun. Sagawa' ha hikatū sin adlaw dayn ha kamatay kāku', mabuhi' aku magbalik.”

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
μαστιγώσαντεςmastigōsanteshaving flogged [Him]G3146V-AAP-NPM
ἀποκτενοῦσινapoktenousinthey will killG0615V-FAI-3P
αὐτόν,autonHim,G0846P-ASM
καὶkaiandG2532CONJ
τῇtēaon theG3588T-DSF
ἡμέρᾳhēmeradayG2250N-DSF
τῇtēa<the>G3588T-DSF
τρίτῃtritēthirdG5154A-DSF
ἀναστήσεται.anastēsetaiHe will rise again.G0450V-FMI-3S

34 Sagawa' wala' kiyahātihan sin manga mulid niya in manga bichara niya minsan hangkatiyu'. In maana sin manga lapal-kabtangan hi Īsa līlibun dayn kanila. Hangkan di' nila kaingatan bang unu in piyagbibichara hi Īsa.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
αὐτοὶautoithey themselvesG0846P-NPM
οὐδὲνoudenno [thing]G3762A-ASN
τούτωνtoutōnof these thingsG3778D-GPN
συνῆκαν,sunēkanunderstood,G4920V-AAI-3P
καὶkaiandG2532CONJ
ἦνēnwasG1510V-IAI-3S
τὸto<the>G3588T-NSN
ῥῆμαrhēmadeclarationG4487N-NSN
τοῦτοtoutothisG3778D-NSN
κεκρυμμένονkekrummenonhiddenG2928V-RPP-NSN
ἀπ᾽ap᾽fromG0575PREP
αὐτῶν,autōnthem,G0846P-GPM
καὶkaiandG2532CONJ
οὐκoukneitherG3756PRT-N
ἐγίνωσκονeginōskonthey were knowingG1097V-IAI-3P
τὰtathe [things]G3588T-APN
λεγόμενα.¶legomenabeing spoken.G3004GV-PPP-APN

Pauliun hi Īsa in Buta Manglilimus

(Mat. 20:29-34; Mrk. 10:46-52)

35 Sakali masuuk mayan hinda Īsa pa dāira Ariha, awn duun hambuuk tau buta naglilingkud ha higad dān nanglilimus ha manga tau.

Original Greek

ἘγένετοEgenetoIt came to passG1096V-2ADI-3S
δὲdethenG1161CONJ
ἐνeninG1722PREP
τῷtōtheG3588T-DSN
ἐγγίζεινengizeindrawing nearG1448V-PAN
αὐτὸνautonby HimG0846P-ASM
εἰςeistoG1519PREP
ἸεριχὼIerichōJerichoG2410N-ASF-L
τυφλόςtuphlosa blind [man]G5185A-NSM
τιςtiscertainG5100X-NSM
ἐκάθητοekathētowas sittingG2521V-INI-3S
παρὰparabesideG3844PREP
τὴνtēntheG3588T-ASF
ὁδὸνhodonroadG3598N-ASF
ἐπαιτῶν.epaitōnbegging.G1871V-PAP-NSM

36 Pagdungug niya sin hibuk sin manga tau maglalabay, nangasubu siya bang unu in pakaradjaan.

Original Greek

ἀκούσαςakousasHaving heardG0191V-AAP-NSM
δὲdenowG1161CONJ
ὄχλουochloua crowdG3793N-GSM
διαπορευομένουdiaporeuomenoupassing alongG1279V-PNP-GSM
ἐπυνθάνετοepunthanetohe was askingG4441V-INI-3S
τίtiwhatG5101I-NSN
ἂνanmaybeG0302PRT
εἴηeiēwould beG1510V-PAO-3S
τοῦτο.toutothis.G3778D-NSN

37 Laung sin manga tau kaniya, “Maglalabay hi Īsa amu in tau dayn ha Nasarit.”

Original Greek

ἀπήγγειλανapēngeilanThey toldG0518V-AAI-3P
δὲdethenG1161CONJ
αὐτῷautōto himG0846P-DSM
ὅτιhotithatG3754GCONJ
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
ὁho<the>G3588T-NSM
ΝαζωραῖοςNazōraiosof NazarethG3480N-NSM-LG
παρέρχεται.parerchetaiis passing by.G3928V-PNI-3S

38 Nagsuwara siya matanug, laung niya, “Andu', Īsa, hambuuk panubu' hi Daud, kaulungi aku!”

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
ἐβόησενeboēsenhe called outG0994V-AAI-3S
λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM
ἸησοῦIēsouJesusG2424GN-VSM-P
υἱὲhuieSonG5207N-VSM
Δαυίδ,Dauidof David,G1138N-GSM-P
ἐλέησόνeleēsondo have mercy onG1653V-AAM-2S
με.¶meme.G3165P-1AS

39 Sakali piyag'amahan siya sin manga tau ha unahan iban īyan siya di' papaghibukun. Sagawa' gām mayan piyatanug niya na tuud in pagsuwara niya, laung niya, “Andu', hambuuk panubu' hi Daud, kaulungi aku!”

Original Greek

ΚαὶKaiAndG2532CONJ
οἱhoithoseG3588T-NPM
προάγοντεςproagontesgoing beforeG4254V-PAP-NPM
ἐπετίμωνepetimōnwere rebukingG2008V-IAI-3P
αὐτῷautōhimG0846P-DSM
ἵναinathatG2443CONJ
σιγήσῃ.sigēsēhe may be silent.G4601V-AAS-3S
αὐτὸςautosHe himselfG0846P-NSM
δὲdehoweverG1161CONJ
πολλῷpollōmuchG4183A-DSN
μᾶλλονmallonmoreG3123GADV
ἔκραζεν·ekrazenwas crying out;G2896V-IAI-3S
υἱὲhuieSonG5207N-VSM
Δαυίδ,Dauidof David,G1138N-GSM-P
ἐλέησόνeleēsondo have mercy onG1653V-AAM-2S
με.¶meme.G3165P-1AS

40 Na, himundung hi Īsa ampa siya nagdaak hiparā mawn kaniya in tau buta. Narā mayan mawn in tau buta, iyasubu siya hi Īsa, laung niya,

Original Greek

ΣταθεὶςStatheisHaving stoppedG2476V-APP-NSM
δὲdethenG1161CONJ
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
ἐκέλευσενekeleusencommandedG2753V-AAI-3S
αὐτὸνautonhimG0846P-ASM
ἀχθῆναιachthēnaito be broughtG0071V-APN
πρὸςprostoG4314PREP
αὐτόν.autonHim.G0846P-ASM
ἐγγίσαντοςengisantosWhen was approachingG1448V-AAP-GSM
δὲdethenG1161CONJ
αὐτοῦautouheG0846P-GSM
ἐπηρώτησενepērōtēsenHe askedG1905V-AAI-3S
αὐτόν·autonhim;G0846P-ASM

41 “Unu in kabayaan mu hitabang ku kaymu?” “Tuwan,” in sambung niya, “in kabayaan ku makakita' aku magbalik.”

Original Greek

λέγωνlegōnsayingG3004GV-PAP-NSM
τίtiWhatG5101I-ASN
σοιsoito youG4771P-2DS
θέλειςtheleisdesire youG2309V-PAI-2S
ποιήσω;poiēsōI may do?G4160GV-AAS-1S
ὁho<the>G3588T-NSM
δὲdeAndG1161CONJ
εἶπεν·eipenhe said;G2036V-2AAI-3S
κύριε,kurieLord,G2962GN-VSM-T
ἵναinathatG2443CONJ
ἀναβλέψω.anablepsōI may receive sight.G0308V-AAS-1S

42 Laung hi Īsa kaniya, “Na, makakita' na kaw! Dayn ha sabab sin parachaya iban pangandul mu in ikaw kiyaulian na.”

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
ὁho<the>G3588T-NSM
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S
αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM
ἀνάβλεψον·anablepsondo receive sight:G0308V-AAM-2S
ἡhēTheG3588T-NSF
πίστιςpistisfaithG4102GN-NSF
σουsouof youG4771P-2GS
σέσωκένsesōkenhas healedG4982V-RAI-3S
σε.seyou.G4771P-2AS

43 Na, saruun-duun nakakita' na in tau buta. Imurul na siya kan Īsa iban pagsarang-sukul niya pa Tuhan. Pagkita' sin manga tau sin biya' hādtu, namudji sila katān pa Tuhan.

Original Greek

καὶkaiAndG2532CONJ
παραχρῆμαparachrēmaimmediatelyG3916ADV
ἀνέβλεψενaneblepsenhe received sightG0308V-AAI-3S
καὶkaiandG2532CONJ
ἠκολούθειēkoloutheiwas followingG0190V-IAI-3S
αὐτῷautōHimG0846P-DSM
δοξάζωνdoxazōnglorifyingG1392V-PAP-NSM
τὸνton<the>G3588T-ASM
θεόν.theonGod.G2316N-ASM-T
καὶkaiAndG2532CONJ
πᾶςpasallG3956A-NSM
ὁhotheG3588T-NSM
λαὸςlaospeopleG2992N-NSM
ἰδὼνidōnhaving seen [it]G1492HV-2AAP-NSM
ἔδωκενedōkengaveG1325V-AAI-3S
αἶνονainonpraiseG0136N-ASM
τῷtō<the>G3588T-DSM
θεῷ.¶theōto God.G2316N-DSM-T