Chapter 12
Pasal sin Pagbaw'baw' sin Manga Parisi
(Mat. 10:26-27)
1 Sakali ha sa'bu hi Īsa duun nagsasambung-laung iban sin manga Parisi, miyawn in manga tau di' maambat in taud. Nagdigpit tuud in manga tau ibuhan, amu in pag'iyanun agun di' kahulugan jawm. Sakali bīcharahan muna hi Īsa in manga mulid niya, laung niya, “Halli' kamu dayn ha pasulig sin manga Parisi, hāti niya amu in addat nila magpabaw'-baw' sadja.
οἷςhoisthese [times]G3739R-DPN ἐπισυναχθεισῶνepisunachtheisōnwhen were gatheringG1996V-APP-GPF μυριάδωνmuriadōnmyriadsG3461N-GPF ὄχλουochloucrowdG3793N-GSM καταπατεῖνkatapateinto trample uponG2662V-PAN ἀλλήλουςallēlousone anotherG0240C-APM ἤρξατοērxatoHe beganG0757V-ADI-3S μαθητὰςmathētasdisciplesG3101N-APM αὐτοῦautouof HimG0846P-GSM πρῶτον·prōtonfirst;G4413GA-ASN προσέχετεprosechetedo take heedG4337V-PAM-2P ἑαυτοῖςhe'autoisto yourselvesG1438F-2DPM ζύμηςzumēsleavenG2219N-GSF ἐστὶνestinisG1510V-PAI-3S ὑπόκρισιςhupokrisishypocrisyG5272N-NSF Φαρισαίων.¶PharisaiōnPharisees.G5330N-GPM-T 2 Kaingatan niyu, unu-unu in tiyatapuk tantu gumuwa' da iban unu-unu in līlibun tantu kaingatan da.
ΟὐδὲνOudenNo [thing]G3762A-NSN συγκεκαλυμμένονsugkekalummenonconcealedG4780V-RPP-NSN ἐστὶνestinisG1510V-PAI-3S ἀποκαλυφθήσεται,apokaluphthēsetaiwill be revealed,G0601V-FPI-3S κρυπτὸνkruptonhiddenG2927A-NSN γνωσθήσεται.gnōsthēsetaiwill be known.G1097V-FPI-3S 3 Hangkan, unu-unu in kiyabayta' niyu ha katigidluman gumuwa' da pa kasawahan iban unu-unu in kiyahagas-hagas niyu ha sipuk-sipuk hipamahalayak da pa mānusiya' katān.
ἀνθ᾽anth᾽InsteadG0473PREP ὅσαhosaas much asG3745K-APN σκοτίᾳskotiadarknessG4653N-DSF εἴπατεeipateyou have saidG2036V-2AAI-2P ἀκουσθήσεται,akousthēsetaiwill be heard,G0191V-FPI-3S ἐλαλήσατεelalēsateyou have spokenG2980V-AAI-2P ταμείοιςtameioisinner roomsG5009N-DPN κηρυχθήσεταιkēruchthēsetaiwill be proclaimedG2784V-FPI-3S δωμάτων.¶dōmatōnhousetops.G1430N-GPN Hisiyu in Subay Kabugaan
(Mat. 10:28-31)
4 “Na, baytaan ta kamu manga bagay ku, ayaw kamu mabuga' ha manga makapatay sin baran niyu, sagawa' wayruun na dugaing kamulahan mahinang nila pagpuas yadtu.
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP φίλοιςphiloisfriendsG5384A-DPM μου·mouof Mine;G3165P-1GS φοβηθῆτεphobēthēteyou may fearG5399V-AOS-2P ἀποκτεινόντωνapokteinontōnkillingG0615V-PAP-GPM ταῦταtautathese thingsG3778D-APN ἐχόντωνechontōnbeing ableG2192V-PAP-GPM περισσότερόνperissoteronmore excessiveG4055A-ASN-C ποιῆσαι.poiēsaito do.G4160GV-AAN 5 Baytaan ta kamu bang hisiyu in subay kabugaan niyu. Tuhan in subay kabugaan niyu, amu in tagakawasa lumaruk kaniyu pa narka' pag'ubus niya kamu bugtuan napas. Pagkahagad kamu kāku' sin subay Tuhan tuud in awla kabugaan niyu!
ὑποδείξωhupodeixōI will showG5263V-FAI-1S φοβηθῆτε·phobēthēteyou may fear:G5399V-AOS-2P φοβήθητεphobēthētedo fearG5399V-AOM-2P τὸνtonthe [One who]G3588T-ASM ἀποκτεῖναιapokteinaikillingG0615V-AAN ἔχονταechontahasG2192V-PAP-ASM ἐξουσίανexousianauthorityG1849N-ASF ἐμβαλεῖνembaleinto castG1685V-2AAN γέενναν.geennanhell.G1067N-ASF-T ὑμῖν·huminto you;G4771P-2DP τοῦτονtoutonHimG3778D-ASM φοβήθητε.phobēthētedo fear.G5399V-AOM-2P 6 “Pikila niyu ba in manga manuk-manuk. Bukun ka in lima manuk-manuk asibi' duwa unud sīn da hipagdagang? Biya' wayruun halga' nila. Sagawa' minsan in hambuuk manuk-manuk mahalga' da ha Tuhan.
οὐχὶouchiSurelyG3780PRT-N στρουθίαstrouthiasparrowsG4765N-NPN πωλοῦνταιpōlountaiare being sold forG4453V-PPI-3P ἀσσαρίωνassariōnassarionG0787N-GPN ἔστινestinisG1510V-PAI-3S ἐπιλελησμένονepilelēsmenonforgottenG1950V-RPP-NSN ἐνώπιονenōpionbeforeG1799PREP θεοῦ·theouGod;G2316N-GSM-T 7 Na damikkiyan in kamu, minsan in taud sin buhuk ha ū niyu naiitung katān sin Tuhan. Hangkan, ayaw kamu mabuga' sabab labi pa kamu māyu' mahalga' kaniya dayn ha manga manuk-manuk minsan pila in taud nila!”
τρίχεςtricheshairsG2359N-NPF κεφαλῆςkephalēsheadG2776N-GSF ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP ἠρίθμηνται.ērithmēntaihave been numbered.G0705V-RPI-3P φοβεῖσθε·phobeisthedo fear;G5399V-PNM-2P πολλῶνpollōnthan manyG4183A-GPN στρουθίωνstrouthiōnsparrowsG4765N-GPN διαφέρετε.¶diaphereteyou are more valuable.G1308V-PAI-2P Pasal sin Pag'agad iban Pagsulak kan Īsa
(Mat. 10:32-33; 12:32; 10:19-20)
8 “Iban ini in hibayta' ku kaniyu. Hisiyu-siyu in magsabunnal ha katauran tau sin agad siya kāku', amu in Anak Mānusiya', magsabunnal da isab aku ha alupan sin manga malāikat sin Tuhan sin in siya agad kāku'.
ὑμῖν·huminto you;G4771P-2DP ὁμολογήσῃhomologēsēmay confessG3670V-AAS-3S ἐμοὶemoiMe myselfG1473P-1DS ἔμπροσθενemprosthenbeforeG1715PREP ἀνθρώπων,anthrōpōnmen,G0444N-GPM ἀνθρώπουanthrōpouof ManG0444N-GSM-T ὁμολογήσειhomologēseiwill confessG3670V-FAI-3S ἔμπροσθενemprosthenbeforeG1715PREP ἀγγέλωνangelōnangelsG0032GN-GPM θεοῦ·theouof God;G2316N-GSM-T 9 Sagawa' hisiyu-siyu in imiyan ha katauran tau sin in siya bukun agad kāku', amu in Anak Mānusiya', na umiyan da isab aku ha alupan sin manga malāikat sin Tuhan, sin in siya bukun agad kāku'.
ἀρνησάμενόςarnēsamenoshaving deniedG0720V-ADP-NSM ἐνώπιονenōpionbeforeG1799PREP ἀνθρώπωνanthrōpōnmenG0444N-GPM ἀπαρνηθήσεταιaparnēthēsetaiwill be deniedG0533V-FPI-3S ἐνώπιονenōpionbeforeG1799PREP ἀγγέλωνangelōnangelsG0032GN-GPM θεοῦ.theouof God.G2316N-GSM-T 10 “Hisiyu-siyu in mamung mangī' kāku', amu in Anak Mānusiya', maampun da siya, sagawa' hisiyu-siyu in mamung mangī' ha Rū sin Tuhan, di' siya ampunun sin Tuhan.
ἐρεῖereiwill speakG4483V-FAI-3S λόγονlogona wordG3056N-ASM ἀνθρώπου,anthrōpouof Man,G0444N-GSM-T ἀφεθήσεταιaphethēsetaiit will be forgivenG0863HV-FPI-3S αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM τῷtōto the [one]G3588T-DSM εἰςeis[who] againstG1519PREP βλασφημήσαντιblasphēmēsantihaving blasphemedG0987V-AAP-DSM ἀφεθήσεται.¶aphethēsetaiwill be forgiven.G0863HV-FPI-3S 11 “Na, ha waktu susūngun bang kamu saggawun hukumun ha lawm manga langgal atawa ha alupan sin manga gubnul iban manga sultan, ayaw kamu magsusa bang biya' diin in kaagi niyu dumaawa atawa bang unu in hibichara niyu.
εἰσφέρωσινeispherōsinthey may bring inG1533V-PAS-3P συναγωγὰςsunagōgassynagoguesG4864N-APF ἀρχὰςarchasrulersG0746N-APF ἐξουσίας,exousiasauthorities,G1849N-APF μεριμνήσητεmerimnēsētemay be anxiousG3309V-AAS-2P ἀπολογήσησθεapologēsēstheyou may present a defenseG0626V-ADS-2P εἴπητε·eipēteyou may say;G2036V-2AAS-2P 12 Sabab bang dumatung in waktu yan hinduan da kamu sin Rū sin Tuhan, bang unu in hibichara niyu.”
διδάξειdidaxeiwill teachG1321V-FAI-3S δεῖdeiit behooves [you]G1163V-PAI-3S εἰπεῖν.¶eipeinto say.G2036V-2AAN Dalilan Pasal sin Dayahan Dupang
13 Sakali awn hambuuk tau dayn ha manga kamatauran in namung kan Īsa, laung niya, “Tuwan, iyana in taymanghud ku pabahagii aku sin alta' kiyabīn sin ama' namu'.”
ΕἶπενEipenSaidG2036V-2AAI-3S ὄχλουochloucrowdG3793N-GSM αὐτῷ·autōto Him:G0846P-DSM διδάσκαλε,didaskaleTeacher,G1320N-VSM-T εἰπὲeipedo sayG2036V-2AAM-2S ἀδελφῷadelphōbrotherG0080N-DSM μερίσασθαιmerisasthaito divideG3307V-AMN κληρονομίαν.klēronomianinheritance.G2817N-ASF 14 In sambung hi Īsa kaniya, “Utu', wayruun kapatutan ku sumara' atawa magbahagi' sin alta' niyu.”
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM ἄνθρωπε,anthrōpeMan,G0444N-VSM κατέστησενkatestēsenappointedG2525V-AAI-3S κριτὴνkritēna judgeG2923N-ASM μεριστὴνmeristēnpartitionerG3312N-ASM ὑμᾶς;¶humasyou?G4771P-2AP 15 Sakali īyan hi Īsa in manga tau katān duun, laung niya, “Kamaya'-maya' da kamu iban halli' kamu dayn ha manga unu-unu napsu mangī' sabab in tantu kasannyangan iban kakuyagan di' mabī sin manga alta' niyu, minsan da biya' diin in daya niyu.”
ΕἶπενEipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτούς·autousthem;G0846P-APM ὁρᾶτεhoratedo watchG3708V-PAM-2P φυλάσσεσθεphulassesthedo keep yourselvesG5442IV-PMM-2P πλεονεξίας,pleonexiascovetousness,G4124N-GSF περισσεύεινperisseueinaboundingG4052V-PAN τινὶtinito anyoneG5100X-DSM αὐτοῦautouto himG0846P-GSM ἐστινestinisG1510V-PAI-3S ὑπαρχόντωνhuparchontōnpossessionsG5225V-PAP-GPN αὐτῷ.¶autōof him.G0846P-DSM 16 Pag'ubus niyasīhatan hi Īsa in manga tau. Diyalil niya kaagi in pagnasīhat niya. Laung niya, “Awn bakas hambuuk tau dayahan taga lupa' iban mabunga tuud in katān tiyanum ha lupa' niya.
ΕἶπενEipenHe spokeG2036V-2AAI-3S παραβολὴνparabolēna parableG3850N-ASF αὐτοὺςautousthemG0846P-APM λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM ἀνθρώπουanthrōpouOf a manG0444N-GSM τινὸςtinoscertainG5100X-GSM πλουσίουplousiourichG4145A-GSM εὐφόρησενeuphorēsenbrought forth abundantlyG2164V-AAI-3S χώρα.chōraground.G5561N-NSF 17 Sakali namikil-mikil in tau ini. Laung niya ha baran niya, ‘Wayruun na lugal kapagtaw'an ku sin manga bunga sin tiyanum ku. Unu na baha' in hinangun ku?
διελογίζετοdielogizetohe was reasoningG1260V-INI-3S ἑαυτῷhe'autōhimselfG1438F-3DSM λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM ποιήσωpoiēsōshall I doG4160GV-AAS-1S ἔχωechōI haveG2192V-PAI-1S συνάξωsunaxōI will store upG4863V-FAI-1S καρπούςkarpousfruitsG2590N-APM μου;mouof mine?G3165P-1GS 18 “ ‘Ah, biya' ha ini in hinangun,’ laung niya ha baran niya, ‘hipalubu ku in manga buriga ku ampa aku magpahinang dakula'. Duun ku hitaw' in manga bunga sin tiyanum iban sin manga alta' ku kaibanan.
εἶπεν·eipenhe said;G2036V-2AAI-3S ποιήσω·poiēsōwill I do:G4160GV-FAI-1S καθελῶkathelōI will tear downG2507V-2FAI-1S ἀποθήκαςapothēkasbarnsG0596N-APF μείζοναςmeizonasgreaterG3173A-APF-C οἰκοδομήσωoikodomēsōwill buildG3618V-FAI-1S συνάξωsunaxōwill store upG4863V-FAI-1S σῖτονsitongrainG4621N-ASM ἀγαθάagathagoodsG0018N-APN 19 Ubus ampa ku iyanun in baran ku, laung ku, “Ikaw na ini in tau, hipu' sin alta' ginisan hikapagguna minsan pila tahun. Na, ayaw kaw magsusa. Gām mayan pagpakansub kaw kumaun iban minum iban paglami-lami kaw!” ’
ἐρῶerōI will sayG4483V-FAI-1S μου·mouof mine;G3165P-1GS ἔχειςecheisyou haveG2192V-PAI-2S ἀγαθὰagathagood thingsG0018A-APN κείμεναkeimenalaid upG2749V-PNP-APN πολλά.pollamany.G4183A-APN ἀναπαύου,anapauoudo rest yourselfG0373V-PMM-2S φάγε,phagedo eat,G5315V-AAM-2S πίε,piedo drink,G4095V-2AAM-2S εὐφραίνου.euphrainoudo be merry.G2165V-PPM-2S 20 “ ‘Sagawa'’ laung sin Tuhan kaniya, ‘Dupang kaw tuud! Sabab ha dūm da ini masalay na kaw iban sin nyawa mu. Mabutas na kaw iban sin alta' mu iban tau dugaing na in mag'alta' sin alta' hitaw' mu.’ ”
εἶπενeipenSaidG2036V-2AAI-3S θεός·theosGod;G2316N-NSM-T ἄφρων,aphrōnFool!G0878A-VSM ταύτῃtautēOn thisG3778D-DSF νυκτὶnuktinightG3571N-DSF ἀπαιτοῦσινapaitousinis requiredG0523V-PAI-3P ἡτοίμασας,hētoimasasyou did prepare —G2090V-AAI-2S τίνιtinito whomG5101I-DSM ἔσται;estaiwill [it] be?G1510V-FDI-3S 21 Mahuli dayn duun, laung hi Īsa, “Na, biya' ha yan in kumugdan ha manga tau amu in magpabūd iban magtaw' sadja sin manga alta' pa baran nila. Sagawa' miskin sila ha pangatud sin Tuhan” (sabab wayruun tagaran nila unu-unu ha surga'.)
οὕτωςhoutōsSo [is]G3779ADV θησαυρίζωνthēsaurizōntreasuring upG2343V-PAP-NSM ἑαυτῷhe'autōfor himselfG1438F-3DSM πλουτῶν.ploutōnbeing rich.G4147V-PAP-NSM Pasal sin Pagpangandul pa Tuhan
(Mat. 6:25-34)
22 Pag'ubus laung hi Īsa ha manga mulid niya, “Na, hangkan ini in hindu' ku kaniyu. Ayaw kamu magsusa pasal sin kabuhianan niyu, bang unu in kaunun niyu, atawa magsusa sin pagtamung niyu.
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S μαθητὰςmathētasdisciplesG3101N-APM αὐτοῦ·autouof Him;G0846P-GSM διὰdiaBecause ofG1223PREP ὑμῖν·huminto you:G4771P-2DP μεριμνᾶτεmerimnatedo be anxiousG3309V-PAM-2P ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP φάγητε,phagēteyou may eat,G5315V-AAS-2P μηδὲmēdenor [be anxious]G3366CONJ-N σώματιsōmatibodyG4983N-DSN ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP ἐνδύσησθε.endusēstheyou may put on.G1746V-AMS-2P 23 Karna' in kabuhi' ta labi mahalga' dayn sin manga kakaun, iban in anggawta'-baran ta labi mahalga' dayn sin manga tamungun.
πλεῖόνpleionmoreG4119A-NSN-C ἐστινestinisG1510V-PAI-3S τροφῆς,trophēsfood,G5160N-GSF ἐνδύματος.endumatosclothing.G1742N-GSN 24 Kitaa niyu ba in manga manuk-manuk. Di' sila magtanum iban di' sila mag'ani. Wayruun bilik atawa buriga pagtaw'an nila sin manga kakaun nila. Malayngkan piyakakaun sila sin Tuhan! Na, ayaw pa isab kamu in di' buhiun sin Tuhan? Labi kamu māyu' mahalga' kaniya dayn sin manga manuk-manuk!
κατανοήσατεkatanoēsatedo considerG2657V-AAM-2P κόρακαςkorakasravensG2876N-APM σπείρουσινspeirousinthey sowG4687V-PAI-3P θερίζουσινtherizousinthey reapG2325V-PAI-3P ἔστινestinthere isG1510V-PAI-3S ταμεῖονtameiona storehouseG5009N-NSN οὐδὲoudenor [is]G3761CONJ-N ἀποθήκη,apothēkēbarn —G0596N-NSF τρέφειtrepheifeedsG5142V-PAI-3S αὐτούς·autousthem;G0846P-APM πόσῳposōHow muchG4214Q-DSN ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP διαφέρετεdiaphereteare valuableG1308V-PAI-2P πετεινῶν;peteinōnbirds?G4071N-GPN 25 Mayta', humaba' ka in umul niyu bang kamu magsusa? Minsan hangka jām, di'!
μεριμνῶνmerimnōnbeing anxiousG3309V-PAP-NSM δύναταιdunataiis ableG1410V-PNI-3S ἡλικίανhēlikianlifespanG2244N-ASF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM προσθεῖναιprostheinaito addG4369V-2AAN πῆχυνpēchunhourG4083N-ASM 26 Na, bang in manga parakala' sibi'-sibi' biya' ha yan di' da matabang sin pagsusa niyu, na mayta' pa kamu magsusa sin manga kaibanan?
οὐδὲoudenot evenG3761CONJ-N ἐλάχιστονelachiston[the] leastG1646A-ASN δύνασθε,dunastheyou are able [to do],G1410V-PNI-2P λοιπῶνloipōnrestG3062A-GPN μεριμνᾶτε;¶merimnateare you anxious?G3309V-PAI-2P 27 “Kitaa niyu ba in manga kasumping-sumpingan yan amu in timubu' isa-isa nila. Di' sila maghinang iban di' sila maghablun sin tamungun nila. Sagawa' baytaan ta kamu, minsan in pakayan hi Sultan Sulayman, amu in bantug tuud dayahan di' da makaatu sin dayaw sin pakayan sin manga kasumpingan yan.
κατανοήσατεkatanoēsatedo considerG2657V-AAM-2P κρίναkrinaliliesG2918N-APN αὐξάνει·auxaneithey grow:G0837V-PAI-3S κοπιᾷkopiado they laborG2872V-PAI-3S νήθει.nētheido they spin.G3514V-PAI-3S ὑμῖν·huminto you;G4771P-2DP οὐδὲoudenot evenG3761CONJ-N ΣολομὼνSolomōnSolomonG4672GN-NSM-P αὐτοῦautouof himG0846P-GSM περιεβάλετοperiebaletowas arrayedG4016V-2AMI-3S τούτων.toutōnof these.G3778D-GPN 28 Tuhan da in magpatamung ha manga kaparangan, amu in buhi' adlaw ini, sagawa' kunsum-ku'nisa mapatay da hirungul pa kāyu. Na, bang piyatatamung sin Tuhan in manga kaparangan biya' ha yan, na amu pa isab kamu in di' patamungun sin Tuhan? Bukun pakarayaw mahugut in pangandul niyu pa Tuhan!
χόρτονchortongrassG5528N-ASM ὄνταontabeing [here]G1510V-PAP-ASM σήμερονsēmerontodayG4594ADV αὔριονauriontomorrowG0839ADV κλίβανονklibanon[the] furnaceG2823N-ASM βαλλόμενονballomenonbeing thrownG0906GV-PPP-ASM ἀμφιέζει,amphiezeidresses,G6005V-PAI-3S πόσῳposōhow muchG4214Q-DSN ὀλιγόπιστοι;oligopistoiO [you] of little faith?G3640A-VPM 29 “Na, hangkan ayaw niyu tuud pahalgaa ha lawm atay niyu in manga kakaun iban inumun kabuhianan niyu. Ayaw kamu magsusa sin pasal yan.
ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP ζητεῖτεzēteitedo seekG2212V-PAM-2P φάγητεphagēteyou may eatG5315V-AAS-2P πίητε,piēteyou may drink,G4095V-2AAS-2P μετεωρίζεσθε.meteōrizesthedo worry yourself.G3349V-PMM-2P 30 Sabab mabiya' kamu sin manga tau bukun bangsa Yahudi, amu in magsusa sadja sin manga kabuhianan nila. Unu-unu in kagunahan niyu, kiyaingatan da sin Tuhan, Ama' niyu.
ταῦταtautathese thingsG3778D-APN ἔθνηethnēnationsG1484N-NPN κόσμουkosmouworldG2889N-GSM ἐπιζητοῦσιν·epizētousinseek for;G1934V-PAI-3P ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP πατὴρpatērFatherG3962N-NSM-T οἶδενoidenknowsG6063V-RAI-3S χρῄζετεchrēzeteyou have needG5535V-PAI-2P τούτων.toutōnof these.G3778D-GPN 31 Gām mayan subay Tuhan in papagbayaun niyu ha lawm atay niyu ampa niya hirihil kaniyu in manga kagunahan niyu yan.”
ζητεῖτεzēteitedo seekG2212V-PAM-2P βασιλείανbasileiankingdomG0932N-ASF αὐτοῦautouof HimG0846P-GSM ταῦταtautathese thingsG3778D-NPN πάνταpantaall thingsG3956A-NPN προστεθήσεταιprostethēsetaiwill be addedG4369V-FPI-3S ὑμῖν.¶huminto you.G4771P-2DP In Daya ha Surga'
(Mat. 6:19-21)
32 “In kamu manga mulid ku, ayaw kamu mabuga' minsan kamu hangkatiyu' da, karna' in Tuhan, Ama' niyu, makuyag mangandul kaniyu sin pamarinta niya.
φοβοῦ,phoboudo fear,G5399V-PNM-2S μικρὸνmikronlittleG3398A-VSN ποίμνιον,poimnionflock,G4168N-VSN εὐδόκησενeudokēsentook delightG2106V-AAI-3S πατὴρpatērFatherG3962N-NSM-T ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP δοῦναιdounaito giveG1325V-2AAN βασιλείαν.basileiankingdom.G0932N-ASF 33 Dagangan niyu in manga alta' niyu ampa niyu pagsarakkahan ha manga miskin in bīhan niya. Pagpitaka' kamu sin di' magkangī'. In hāti niya pagmarayawan niyu in alta' niyu bat awn daya niyu didtu ha surga', amu in daya di' tuud malawa' iban karagdagan sabab wayruun sugarul makatakaw iban wayruun manga kuuk makamula sin manga alta' niyu duun.
πωλήσατεpōlēsatedo sellG4453V-AAM-2P ὑπάρχονταhuparchontapossessionsG5225V-PAP-APN ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP δότεdotedo giveG1325V-2AAM-2P ἐλεημοσύνην·eleēmosunēnalms;G1654N-ASF ποιήσατεpoiēsatedo makeG4160IV-AAM-2P ἑαυτοῖςhe'autoisto yourselvesG1438F-2DPM βαλλάντιαballantiapursesG0905N-APN παλαιούμενα,palaioumenagrowing old,G3822V-PPP-APN θησαυρὸνthēsaurona treasureG2344N-ASM ἀνέκλειπτονanekleiptonunfailingG0413A-ASM οὐρανοῖςouranoisheavensG3772N-DPM κλέπτηςkleptēsthiefG2812N-NSM ἐγγίζειengizeidoes draw nearG1448V-PAI-3S διαφθείρει·diaphtheireidestroy;G1311V-PAI-3S 34 Karna' hawnu-hawnu in kiyabutangan sin pangalta' niyu duun da isab in bimbang sin atay niyu.
ἐστινestinisG1510V-PAI-3S θησαυρὸςthēsaurostreasureG2344N-NSM ὑμῶν,humōnof you,G4771P-2GP καρδίαkardiaheartG2588N-NSF ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP ἔσται.¶estaiwill be.G1510V-FDI-3S Pajagahun hi Īsa in Manga Mulid Niya
35 “Pagsakap kamu asal biya' sapantun sin manga daraakun nagtatagad sin pag'uwi' sin nakura' nila dayn ha pagtiyaunan. Pahugutun nila asal in panamung nila iban sūan nila asal in palitaan nila. Hāti bang siya dumatung iban magku'ku' na sin lawang magtūy nila siya kaukaban.
ἜστωσανEstōsanshould beG1510V-PAM-3P ὀσφύεςosphueswaistG3751N-NPF περιεζωσμέναιperiezōsmenaigirdedG4024V-RPP-NPF λύχνοιluchnoilampsG3088N-NPM καιόμενοι,kaiomenoiburning,G2545V-PPP-NPM Pajagahun hi Īsa in Manga Mulid Niya
36 “Pagsakap kamu asal biya' sapantun sin manga daraakun nagtatagad sin pag'uwi' sin nakura' nila dayn ha pagtiyaunan. Pahugutun nila asal in panamung nila iban sūan nila asal in palitaan nila. Hāti bang siya dumatung iban magku'ku' na sin lawang magtūy nila siya kaukaban.
ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP ὅμοιοιhomoioilikeG3664A-NPM ἀνθρώποιςanthrōpoisto menG0444N-DPM προσδεχομένοιςprosdechomenoiswaiting forG4327V-PNP-DPM ἑαυτῶνhe'autōnof themselvesG1438F-3GPM πότεpotewheneverG4219PRT-I ἀναλύσῃanalusēhe may returnG0360V-AAS-3S γάμων,gamōnwedding feasts,G1062N-GPM ἐλθόντοςelthontoshaving comeG2064V-2AAP-GSM κρούσαντοςkrousantoshaving knockedG2925V-AAP-GSM εὐθέωςeutheōsimmediatelyG2112ADV ἀνοίξωσινanoixōsinthey may openG0455V-AAS-3P αὐτῷ.autōto him.G0846P-DSM 37 Landu' tuud in kakuyagan sin manga daraakun bang sila karatungan sin nakura' nila bati' iban sakap! Na, baytaan ta kamu, in nakura' magtūy magpahugut sin kambut sin badju' niya bat siya makatanam manglabut ha manga daraakun niya. Palingkurun niya in manga daraakun niya ampa niya sila labutun.
μακάριοιmakarioiBlessed [are]G3107A-NPM δοῦλοιdouloiservantsG1401N-NPM ἐκεῖνοιekeinoithoseG1565D-NPM ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM εὑρήσειheurēseiwill findG2147V-FAI-3S γρηγοροῦντας·grēgorountaswatching;G1127V-PAP-APM ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP περιζώσεταιperizōsetaihe will gird himselfG4024V-FMI-3S ἀνακλινεῖanaklineihe will make reclineG0347V-FAI-3S αὐτούς,autousthem,G0846P-APM παρελθὼνparelthōnhaving come upG3928V-2AAP-NSM διακονήσειdiakonēseihe will serveG1247V-FAI-3S αὐτοῖς.autoisthem.G0846P-DPM 38 Landu' in kakuyagan nila bang sila karatungan sin nakura' nila sakap ha unu-unu na waktu, tunga' dūm ka atawa subu-subu.
κἂνkanAnd ifG2532CONJ + G1437 ἔλθῃelthēhe may comeG2064V-2AAS-3S δευτέρᾳdeuterasecondG1208A-DSF φυλακῇphulakēawatchG5438HN-DSF κἂνkanand ifG2532CONJ + G1437 τρίτῃtritēthirdG5154A-DSF φυλακῇphulakēawatchG5438HN-DSF ἔλθῃelthēhe may comeG2064V-2AAS-3S εὕρῃheurēhe may find [them]G2147V-2AAS-3S οὕτως,houtōsthus,G3779ADV μακάριοίmakarioiblessedG3107A-NPM εἰσινeisinareG1510V-PAI-3P δοῦλοιdouloiservantsG1401N-NPM ἐκεῖνοι.¶ekeinoithose!G1565D-NPM 39 Na, ingat kamu. Bang kaingatan sin tau tagdapu bāy bang ku'nu waktu sumūd in sugarul pa lawm bāy niya, na di' niya pasāran masūd in bāy niya.
γινώσκετεginōsketedo knowG1097V-PAM-2P ᾔδειēdeihad knownG1492IV-2LAI-3S οἰκοδεσπότηςoikodespotēsmaster of the houseG3617N-NSM ποίᾳpoiain whatG4169I-DSF κλέπτηςkleptēsthiefG2812N-NSM ἔρχεται,erchetaiis coming,G2064V-PNI-3S ἐγρηγόρησενegrēgorēsenhe watchedG1127V-AAI-3S ἀφῆκενaphēkenhe have allowedG0863GV-AAI-3S διορυχθῆναιdioruchthēnaito be broken intoG1358V-APN αὐτοῦ.autouof him.G0846P-GSM 40 Na, hangkan in kamu subay isab majaga, sabab in aku, amu in Anak Mānusiya', magbalik mari pa dunya ha waktu di' niyu mapikil magbalik aku.”
ὑμεῖςhumeisyou yourselvesG4771P-2NP γίνεσθεginesthedo beG1096V-PNM-2P ἕτοιμοι,hetoimoiready,G2092A-NPM δοκεῖτεdokeiteyou expectG1380V-PAI-2P ἀνθρώπουanthrōpouof ManG0444N-GSM-T ἔρχεται.¶erchetaicomes.G2064V-PNI-3S 41 Laung hi Pitrus, “Panghu', kami sadja ka in kiyatakdilan sin bichara mu yan atawa agad in tau katān?”
ΕἶπενEipenSaidG2036V-2AAI-3S Πέτρος·PetrosPeter;G4074GN-NSM-P παραβολὴνparabolēnparableG3850N-ASF ταύτηνtautēnthisG3778D-ASF λέγειςlegeisspeak YouG3004GV-PAI-2S πάντας;pantasall?G3956A-APM 42 In sambung hi Panghu' Īsa, “Hisiyu-siyu in daraakun kapangandulan iban taga akkal, siya in pīun sin nakura' niya magparuli sin lawm pamāy-bāy niya. Siya in magparuli magdihil sin kakaun sin manga kaibanan daraakun ha sakaba' waktu sin pagkaun.
εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S κύριος·kuriosLord;G2962GN-NSM-T ἐστὶνestinisG1510V-PAI-3S πιστὸςpistosfaithfulG4103A-NSM οἰκονόμοςoikonomosmanagerG3623N-NSM φρόνιμοςphronimoswiseG5429A-NSM καταστήσειkatastēseiwill setG2525V-FAI-3S θεραπείαςtherapeiascare [of servants]G2322N-GSF αὐτοῦautouof himG0846P-GSM διδόναιdidonaito give [them]G1325V-PAN καιρῷkairōseasonG2540N-DSM σιτομέτριον;sitometrionmeasure of food?G4620N-ASN 43 Na, bang in daraakun ini datungan sin nakura' niya naghihinang siya sin hinang kiyapangandul kaniya, na kumuyag tuud siya!
μακάριοςmakariosBlessed [is]G3107A-NSM δοῦλοςdoulosservantG1401N-NSM ἐκεῖνοςekeinosthat [one]G1565D-NSM ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM εὑρήσειheurēseiwill findG2147V-FAI-3S ποιοῦνταpoiountadoingG4160GV-PAP-ASM οὕτως.houtōsthus.G3779ADV 44 Na, baytaan ta kamu, tantu tuud in daraakun ini amuna in pangandulan sin katān alta' sin nakura' niya.
ἀληθῶςalēthōsOf a truthG0230ADV ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP ὑπάρχουσινhuparchousinpossessionsG5225V-PAP-DPN αὐτοῦautouof himG0846P-GSM καταστήσειkatastēseihe will setG2525V-FAI-3S αὐτόν.¶autonhim.G0846P-ASM 45 Sagawa' bang in daraakun ini sawpama bukun marayaw, laung niya ha lawm atay ‘Ā, malugay pa magbalik in nakura' ku!’ Na, binasahun niya in manga kaibanan daraakun usug-babai iban magparūl sadja siya sin baran niya magkaun iban maghilu.
εἴπῃeipēshall sayG2036V-2AAS-3S δοῦλοςdoulosservantG1401N-NSM ἐκεῖνοςekeinosthat [one]G1565D-NSM καρδίᾳkardiaheartG2588N-DSF αὐτοῦ·autouof him;G0846P-GSM χρονίζειchronizeiDelaysG5549V-PAI-3S ἔρχεσθαι,erchesthaito come,G2064V-PNN ἄρξηταιarxētaishall beginG0757V-AMS-3S τύπτεινtupteinto beatG5180V-PAN παῖδαςpaidasmen-servantsG3816N-APM παιδίσκαςpaidiskasmaid-servantsG3814N-APF ἐσθίεινesthieinto eatG2068V-PAN πίνεινpineinto drinkG4095V-PAN μεθύσκεσθαι,methuskesthaito get drunk,G3182V-PPN 46 Sakali in nakura' sin daraakun ini nagtagha' na sadja nagbalik ha waktu wala' niya naniyat sin dumatung in nakura' niya, sabab di' niya kaingatan bang ku'nu in balik sin nakura' niya. Na, tantu lagutun siya tuud sin nakura' niya iban magsibu' na in uwian niya iban sin manga tau di' magparachaya ha Tuhan.
ἥξειhēxeiwill comeG2240V-FAI-3S δούλουdoulouservantG1401N-GSM ἐκείνουekeinouthat [one]G1565D-GSM ἡμέρᾳhēmeraa dayG2250N-DSF προσδοκᾷprosdokahe does expectG4328V-PAI-3S γινώσκειginōskeihe knowsG1097V-PAI-3S διχοτομήσειdichotomēseihe will cut in twoG1371V-FAI-3S μέροςmerosplaceG3313N-ASN αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἀπίστωνapistōnunbelieversG0571A-GPM θήσει.¶thēseiwill appoint.G5087V-FAI-3S 47 “Bang kiyaiingatan sin hambuuk daraakun in kabayaan sin nakura' hipahinang kaniya, ampa di' siya magsakap maghinang, na tantu masakit tuud in paglubak kaniya.
ἘκεῖνοςEkeinosThat [very]G1565D-NSM δοῦλοςdoulosservantG1401N-NSM γνοὺςgnoushaving knownG1097V-2AAP-NSM θέλημαthelēmawillG2307N-ASN αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἑτοιμάσαςhetoimasashaving preparedG2090V-AAP-NSM ποιήσαςpoiēsashaving doneG4160GV-AAP-NSM πρὸςprosaccording toG4314PREP θέλημαthelēmawillG2307N-ASN αὐτοῦautouof himG0846P-GSM δαρήσεταιdarēsetaiwill be beaten withG1194V-2FPI-3S πολλάς.pollasmany [blows].G4183A-APF 48 Sagawa' bang in hambuuk daraakun di' makaingat bang unu in kabayaan sin nakura' hipahinang kaniya, ampa siya makarusa, na binsanaun da isab siya, sagawa' bukun biya' diin in paglubak kaniya. Karna' in tau kiyarihilan mataud, na mataud da isab in huwat-huwatun tagaran dayn kaniya. Damikkiyan, in tau kiyarihilan landu' mataud, na landu' mataud da isab in huwat-huwatun tagaran dayn kaniya.
γνοὺςgnoushaving knownG1097V-2AAP-NSM ποιήσαςpoiēsashaving doneG4160GV-AAP-NSM ἄξιαaxia[things] worthyG0514A-APN πληγῶνplēgōnof stripesG4127N-GPF δαρήσεταιdarēsetaiwill be beaten withG1194V-2FPI-3S ὀλίγας.oligasfew.G3641A-APF παντὶpantiEveryoneG3956A-DSM ἐδόθηedothēhas been givenG1325V-API-3S ζητηθήσεταιzētēthēsetaiwill be requiredG2212V-FPI-3S αὐτοῦ·autouhim;G0846P-GSM παρέθεντοparethentohas been committedG3908V-2AMI-3P περισσότερονperissoteronmore excessiveG4055A-ASN-C αἰτήσουσινaitēsousinwill they ask ofG0154V-FAI-3P αὐτόν.¶autonhim.G0846P-ASM Mabahagi' in Manga Tau Pasal hi Īsa
(Mat. 10:34-36)
49 “In maksud sin pagkari ku pa dunya dumā sin biya' sapantun kāyu. Na, in kabayaan ku dumukut na in kāyu.
ἦλθονēlthonI cameG2064V-2AAI-1S βαλεῖνbaleinto castG0906GV-2AAN θέλωthelōI wishG2309V-PAI-1S ἀνήφθη.anēphthēit be kindled!G0381V-API-3S 50 Awn kabinsanaan dakula' dumatung kāku' iban landu' tuud isab masigpit in pikilan ku ha salugay di' mapuas in kabinsanaan yan!
βάπτισμαbaptismaBaptismG0908N-ASN ἔχωechōI haveG2192V-PAI-1S βαπτισθῆναιbaptisthēnaito be baptized [with]G0907V-APN συνέχομαιsunechomaiI am distressedG4912V-PPI-1S τελεσθῇ.telesthēait may be accomplished!G5055V-APS-3S 51 Na in pangannal niyu in pagkari ku pa dunya nakarā kasannyangan ha manga mānusiya'? Na, wala'. In pagkari ku nakarihil palsaggaan.
δοκεῖτεdokeiteThink youG1380V-PAI-2P εἰρήνηνeirēnēnpeaceG1515N-ASF παρεγενόμηνparegenomēnI cameG3854V-2ADI-1S δοῦναιdounaito giveG1325V-2AAN ὑμῖν,huminto you,G4771P-2DP διαμερισμόν.diamerismondivision.G1267N-ASM 52 Sabab tagnaan dayn ha bihaun in manga tau magsagga'-siyaggai na pasal ku. Bang awn limangka-tau magtalianak, in tūngka-tau sumagga' ha duwangka-tau, hāti in duwangka-tau sumagga' ha tūngka-tau.
ἔσονταιesontaiThere will beG1510V-FDI-3P διαμεμερισμένοι,diamemerismenoidivided,G1266V-RPP-NPM τρεῖςtreisthreeG5140A-NPM τρισὶνtrisinthreeG5140A-DPM 53 In manga ama' iban sin manga anak nila usug magsagga'-siyaggai. In manga ina' magsagga'-siyaggai iban sin manga anak nila babai. In manga magtali-ugangan babai magsagga'-siyaggai.”
διαμερισθήσονται,diameristhēsontaiThey will be dividedG1266V-FPI-3P πατὴρpatērfatherG3962N-NSM πατρί,patrifather,G3962N-DSM μήτηρmētērmotherG3384N-NSF θυγατέραthugateradaughterG2364N-ASF θυγάτηρthugatērdaughterG2364N-NSF μητέρα,mēteramother,G3384N-ASF πενθερὰpentheramother-in-lawG3994N-NSF νύμφηνnumphēndaughter-in-lawG3565N-ASF αὐτῆςautēsof herG0846P-GSF νύμφηnumphēdaughter-in-lawG3565N-NSF πενθεράνpentheranmother-in-lawG3994N-ASF αὐτῆς.¶autēsof her.G0846P-GSF Pasal Pagpamanduga sin Waktu
(Mat. 16:2-3)
54 Laung pa isab hi Īsa ha manga tau mataud, “Bang niyu kakitaan in andum guwa' dayn ha sadlupan, laung niyu, umulan. Na, naagad in bichara niyu.
ἜλεγενElegenHe was sayingG3004GV-IAI-3S ὄχλοις·ochloiscrowds;G3793N-DPM ἴδητεidēteyou may seeG1492HV-2AAS-2P νεφέληνnephelēna cloudG3507N-ASF ἀνατέλλουσανanatellousanrising upG0393V-PAP-ASF δυσμῶν,dusmōn[the] west,G1424N-GPF εὐθέωςeutheōsimmediatelyG2112ADV λέγετεlegeteyou sayG3004GV-PAI-2P ὄμβροςombrosA showerG3655N-NSM ἔρχεται,erchetaiis coming,G2064V-PNI-3S γίνεταιginetaiit happensG1096V-PNI-3S 55 Iban bang niyu kananaman in hangin dayn ha sātan, laung niyu masu' na isab in hula'. Na, naagad in bichara niyu.
νότονnotona south windG3558GN-ASM πνέοντα,pneontais blowing,G4154V-PAP-ASM λέγετεlegeteyou sayG3004GV-PAI-2P καύσωνkausōnHeatG2742N-NSM ἔσται,estaithere will be,G1510V-FDI-3S γίνεται.ginetaiit happens.G1096V-PNI-3S 56 In manga kamu yan magpabaw'-baw' sadja! Maingat niyu pamandugahan in ngī'-dayaw sin hula' dayn ha manga lupa sin kakitaan niyu ha lupa' iban ha langit. Sagawa' mayta' niyu di' kaingatan pamandugahan in manga pakaradjaan kīkita' niyu ha masa bihaun?
ὑποκριταί,hupokritaiHypocrites!G5273N-VPM πρόσωπονprosōponappearanceG4383N-ASN οὐρανοῦouranouskyG3772N-GSM οἴδατεoidateyou know [how]G6063V-PAI-2P δοκιμάζειν,dokimazeinto discern,G1381V-PAN καιρὸνkairontimeG2540N-ASM τοῦτονtoutonthisG3778D-ASM οἴδατεoidatedo you knowG6063V-PAI-2P δοκιμάζειν;dokimazeinto discern?G1381V-PAN Pasal Pagsulut sin Magkuntara
(Mat. 5:25-26)
57 “Na, silanga niyu in mangī' dayn ha marayaw bat supaya kamu makahinang sin mabuntul.
ἑαυτῶνhe'autōnyourselvesG1438F-2GPM κρίνετεkrinetejudge youG2919V-PAI-2P δίκαιον;dikaionright?G1342A-ASN 58 Bang sawpama awn tau manuntut kaniyu amu in dumā kaniyu maghukum pasal sin utang niyu, hinanga niyu tuud in mahinang niyu bat kamu makapagsulut ha di' pa kamu makaabut pa paghukuman. Sabab bang kamu di' makapagsulut, na marā na kamu pa manghuhukum. Ubus ampa kamu hitukbal pa pulis. Pag'ubus ampa kamu hiluun sin pulis pa jīl.
ὑπάγειςhupageisyou are goingG5217V-PAI-2S ἀντιδίκουantidikouadversaryG0476N-GSM ἄρχοντα,archontaa magistrate,G0758N-ASM δὸςdosdo giveG1325V-2AAM-2S ἐργασίανergasianearnestnessG2039N-ASF ἀπηλλάχθαιapēllachthaito have been set freeG0525V-RPN μήποτεmēpoteotherwiseG3361PRT-N + G4218 κατασύρῃkatasurēhe may drag awayG2694V-PAS-3S κριτήν,kritēnjudge,G2923N-ASM κριτήςkritēsjudgeG2923N-NSM παραδώσειparadōseiwill deliverG3860V-FAI-3S πράκτορι,praktoriofficer,G4233N-DSM πράκτωρpraktōrofficerG4233N-NSM βαλεῖbaleiwill castG0906HV-FAI-3S φυλακήν.phulakēnprison.G5438GN-ASF 59 Na, ingat kamu, duun kamu tumuddas ha salugay di' niyu kabayaran in katān utang iban sin murta kaniyu. Minsan hambuuk unud sīn, di' dagdagan.”
ἐξέλθῃςexelthēsshall you come outG1831V-2AAS-2S ἐκεῖθενekeithenfrom thereG1564ADV ἔσχατονeschatonlastG2078A-ASN λεπτὸνleptonleptonG3016N-ASN ἀποδῷς.¶apodōsyou may have paid.G0591V-2AAS-2S