Chapter 22
Rozdział 22
1 I zbliżało się święto Przaśników1, zwane Paschą.
ἬγγιζενĒngizenWas drawing nearG1448V-IAI-3S ἑορτὴhe'ortēFeastG1859N-NSF ἀζύμωνazumōnof Unleavened [Bread]G0106A-GPN λεγομένηlegomenēis being namedG3004HV-PPP-NSF πάσχα,paschaPassover,G3957N-NSN-T - Wj 12,6-23; Kpł 23,5-6.
2 A naczelni kapłani i uczeni w Piśmie szukali1 sposobu, jak by go zabić, ale bali się ludu.
ἐζήτουνezētounwere seekingG2212V-IAI-3P ἀρχιερεῖςarchiereischief priestsG0749N-NPM γραμματεῖςgrammateisscribesG1122N-NPM ἀνέλωσινanelōsinthey may executeG0337V-2AAS-3P αὐτόν·autonhim;G0846P-ASM ἐφοβοῦντοephobountothey were afraidG5399V-INI-3P λαόν.laonpeople.G2992N-ASM - Ps 2,2; J 11,47; Dz 4,27.
3 Wtedy szatan1 wszedł w Judasza, zwanego Iskariotą, który był z grona dwunastu.
εἰσῆλθενeisēlthenEnteredG1525V-2AAI-3S σατανᾶςsatanasSatanG4567N-NSM-T ἸούδανIoudanJudasG2455HN-ASM-P καλούμενονkaloumenonis being calledG2564HV-PPP-ASM ἸσκαριώτηνIskariōtēnIscariotG2469N-ASM-P ὄνταontabeingG1510V-PAP-ASM ἀριθμοῦarithmounumberG0706N-GSM δώδεκα.dōdekaTwelve.G1427A-NUI - J 13,2.27.
4 Poszedł więc i umówił się1 z naczelnymi kapłanami i przełożonymi świątyni, jak ma im go wydać.
ἀπελθὼνapelthōnhaving gone awayG0565V-2AAP-NSM συνελάλησενsunelalēsenhe spoke withG4814V-AAI-3S ἀρχιερεῦσινarchiereusinchief priestsG0749N-DPM στρατηγοῖςstratēgoiscaptainsG4755N-DPM αὐτοῖςautoisto themG0846P-DPM παραδῷparadōhe may betrayG3860V-2AAS-3S αὐτόν.autonHim.G0846P-ASM - Mt 26,14; Mk 14,10.
5 A oni ucieszyli się i umówili się z nim, że dadzą mu pieniądze1.
ἐχάρησανecharēsanthey rejoicedG5463V-2AOI-3P συνέθεντοsunethentothey agreedG4934V-2AMI-3P αὐτῷautōwith himG0846P-DSM ἀργύριονargurionmoneyG0694N-ASN δοῦναι.dounaito give.G1325V-2AAN - Za 11,12.
6 On się zgodził i szukał sposobności, aby im go wydać1 z dala od tłumu.
ἐξωμολόγησενexōmologēsenhe promisedG1843V-AAI-3S ἐζήτειezēteiwas seekingG2212V-IAI-3S εὐκαιρίανeukairianopportunityG2120N-ASF παραδοῦναιparadounaito betrayG3860V-2AAN ἄτερaterapart fromG0817PREP ὄχλουochlou[a] crowdG3793N-GSM αὐτοῖς.¶autoisto them.G0846P-DPM - Ps 41,9.
7 I nadszedł dzień Przaśników, w którym należało zabić baranka paschalnego1.
ἮλθενĒlthenCameG2064V-2AAI-3S ἀζύμωνazumōnof Unleavened [Bread]G0106A-GPN ἔδειedeiit was necessary forG1163V-IAI-3S θύεσθαιthuesthaito be sacrificedG2380V-PPN πάσχα.paschaPassover lamb.G3957N-ASN - Wj 12,6.
8 Wtedy posłał Piotra i Jana, mówiąc: Idźcie i przygotujcie nam Paschę, abyśmy mogli jeść.
ἀπέστειλενapesteilenHe sentG0649V-AAI-3S ΠέτρονPetronPeterG4074GN-ASM-P ἸωάννηνIōannēnJohnG2491HN-ASM-P εἰπών·eipōnhaving said;G2036V-2AAP-NSM πορευθέντεςporeuthentesHaving goneG4198V-AOP-NPM ἑτοιμάσατεhetoimasatedo prepareG2090V-AAM-2P ἡμῖνhēminfor usG3165P-1DP πάσχαpaschaPassoverG3957N-ASN φάγωμεν.phagōmenwe may eat [it].G5315V-AAS-1P 9 A oni go zapytali: Gdzie chcesz, abyśmy ją przygotowali?
εἶπανeipanthey saidG2036V-2AAI-3P αὐτῷ·autōto Him;G0846P-DSM θέλειςtheleisdo you want [that]G2309V-PAI-2S ἑτοιμάσωμεν;hetoimasōmenwe may prepare?G2090V-AAS-1P 10 On im odpowiedział: Gdy będziecie wchodzić do miasta, spotka się z wami człowiek niosący dzban wody. Idźcie za nim do domu, do którego wejdzie;
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM εἰσελθόντωνeiselthontōnwhen are enteringG1525V-2AAP-GPM συναντήσειsunantēseiwill meetG4876V-FAI-3S ἄνθρωποςanthrōposa manG0444N-NSM κεράμιονkeramiona pitcherG2765N-ASN ὕδατοςhudatosof waterG5204N-GSN βαστάζων.bastazōncarrying.G0941V-PAP-NSM ἀκολουθήσατεakolouthēsatedo followG0190V-AAM-2P εἰσπορεύεται·eisporeuetaihe enters;G1531V-PNI-3S 11 I powiedzcie gospodarzowi tego domu: Nauczyciel cię pyta: Gdzie jest pokój, w którym będę jadł Paschę z moimi uczniami?
ἐρεῖτεereiteyou will sayG4483V-FAI-2P οἰκοδεσπότῃoikodespotēmasterG3617N-DSM οἰκίας·oikiashouse;G3614GN-GSF διδάσκαλος·didaskalosTeacher;G1320N-NSM-T ἐστινestinisG1510V-PAI-3S κατάλυμαkatalumaguest roomG2646N-NSN πάσχαpaschaPassoverG3957N-ASN μαθητῶνmathētōndisciplesG3101N-GPM φάγω;phagōI may eat?G5315V-AAS-1S 12 On wam pokaże wielką, urządzoną salę na piętrze. Tam wszystko przygotujcie.
κἀκεῖνοςkakeinosAnd heG2532CONJ + G1565 δείξειdeixeiwill showG1166V-FAI-3S ἀνάγαιονanagaionan upper roomG0508N-ASN ἐστρωμένον·estrōmenonfurnished;G4766V-RPP-ASN ἑτοιμάσατε.hetoimasatedo prepare.G2090V-AAM-2P 13 Odeszli więc i znaleźli wszystko tak, jak im powiedział, i przygotowali Paschę.
ἀπελθόντεςapelthontesHaving goneG0565V-2AAP-NPM εὗρονheuronthey found [it]G2147V-2AAI-3P καθὼςkathōseven asG2531CONJ εἰρήκειeirēkeiHe had saidG2036V-LAI-3S αὐτοῖς,autoisto them,G0846P-DPM ἡτοίμασανhētoimasanthey preparedG2090V-AAI-3P πάσχα.paschaPassover.G3957N-ASN 14 A gdy nadeszła pora1, usiadł za stołem, a z nim dwunastu apostołów.
ἐγένετοegenetowas comeG1096V-2ADI-3S ἀνέπεσενanepesenHe reclinedG0377V-2AAI-3S δώδεκαdōdekatwelveG1427A-NUI ἀπόστολοιapostoloiapostlesG0652N-NPM - Pwt 16,6-7.
15 I powiedział do nich: Gorąco pragnąłem zjeść tę Paschę z wami, zanim będę cierpiał.
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτούς·autousthem;G0846P-APM ἐπιθυμίᾳepithumiaWith desireG1939N-DSF ἐπεθύμησαepethumēsaI have desiredG1937V-AAI-1S πάσχαpaschaPassoverG3957N-ASN φαγεῖνphageinto eatG5315V-AAN παθεῖν·patheinto suffe;G3958V-2AAN 16 Mówię wam bowiem, że nie będę jej więcej jadł, aż się spełni w królestwie Bożym.
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP οὐκέτιouketino longerG3756PRT-N + G2089 φάγωphagōshall I eatG5315V-AAS-1S πληρωθῇplērōthēait may be fulfilledG4137V-APS-3S βασιλείᾳbasileiakingdomG0932N-DSF θεοῦ.theouof God.G2316N-GSM-T 17 Potem wziął kielich, złożył dziękczynienie1 i powiedział: Weźcie go i rozdzielcie między siebie.
δεξάμενοςdexamenoshaving receivedG1209V-ADP-NSM ποτήριονpotērion[the] cupG4221N-ASN εὐχαριστήσαςeucharistēsashaving given thanksG2168V-AAP-NSM εἶπεν·eipenHe said;G2036V-2AAI-3S λάβετεlabetedo takeG2983V-2AAM-2P διαμερίσατεdiamerisatedo divide [it]G1266V-AAM-2P ἑαυτούς·he'autousyourselves;G1438F-2APM - 1Tm 4,4-5.
18 Mówię wam bowiem, że nie będę pił z owocu winorośli1, aż przyjdzie królestwo Boże.
ὑμῖν·huminto you;G4771P-2DP πίωpiōshall I drinkG4095V-2AAS-1S γενήματοςgenēmatosfruitG6013N-GSN ἀμπέλουampelouvineG0288N-GSF οὗhouthat [time]G3739R-GSM βασιλείαbasileiakingdomG0932N-NSF θεοῦtheouof GodG2316N-GSM-T ἔλθῃ.¶elthēmay come.G2064V-2AAS-3S - Mt 26,29; Mk 14,25; Sdz 9,13; Iz 65,8.
19 Wziął też chleb, złożył dziękczynienie, połamał i dał im, mówiąc: To jest moje ciało, które jest za was dane1. To czyńcie na moją pamiątkę2.
λαβὼνlabōnhaving takenG2983V-2AAP-NSM ἄρτονarton[the] breadG0740N-ASM εὐχαριστήσαςeucharistēsashaving given thanksG2168V-AAP-NSM ἔκλασενeklasenHe broke [it]G2806V-AAI-3S ἔδωκενedōkenHe gaveG1325V-AAI-3S αὐτοῖςautoisto themG0846P-DPM λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM ἐστινestinisG1510V-PAI-3S διδόμενον·didomenonis given;G1325V-PPP-NSN ποιεῖτεpoieitedo performG4160GV-PAM-2P ἀνάμνησιν.anamnēsinremembrance.G0364N-ASF - J 6,51.63; Ga 1,4; Ef 5,2.
- 1Kor 10,16; 11,23-29; Rdz 40,23.
20 Podobnie i kielich, gdy było po wieczerzy, mówiąc: Ten kielich to nowy testament1 w mojej krwi, która jest za was wylana.
ποτήριονpotērioncupG4221N-ASN ὡσαύτωςhōsautōslikewiseG5615ADV δειπνῆσαιdeipnēsaieatingG1172V-AAN λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM ποτήριονpotērioncup [is]G4221N-NSN διαθήκηdiathēkēcovenantG1242N-NSF ἐκχυννόμενον.ekchunnomenonis being poured out.G1632V-PPP-NSN - Wj 24,8; Za 9,11; Hbr 8,7-13; 9,17; 12,24; 13,20.
21 Lecz oto ręka tego, który mnie wydaje1, jest ze mną na stole.
τοῦtouof the [one]G3588T-GSM παραδιδόντοςparadidontosbetrayingG3860V-PAP-GSM μετ᾽met᾽[is] withG3326PREP τραπέζης.trapezēstable.G5132N-GSF - Hi 19,19; Mi 7,6; J 13,18-26.
22 Wprawdzie Syn Człowieczy odchodzi, jak zostało postanowione, ale biada temu człowiekowi, przez którego będzie wydany.
ἀνθρώπουanthrōpouof manG0444N-GSM κατὰkataaccording toG2596PREP ὡρισμένονhōrismenondeterminedG3724V-RPP-ASN πορεύεται·poreuetaigoes;G4198V-PNI-3S ἀνθρώπῳanthrōpōmanG0444N-DSM ἐκείνῳekeinōthat [one]G1565D-DSM παραδίδοται.paradidotaiHe is betrayed.G3860V-PPI-3S 23 Wtedy oni zaczęli się między sobą pytać, który z nich1 miałby to zrobić.
αὐτοὶautoithey themselvesG0846P-NPM ἤρξαντοērxantobeganG0757V-ADI-3P συζητεῖνsuzēteinto questionG4802V-PAN ἑαυτοὺςhe'autousthemselvesG1438F-3APM εἴηeiēit would beG1510V-PAO-3S μέλλωνmellōnis aboutG3195V-PAP-NSM πράσσειν.¶prasseinto do.G4238V-PAN - Mt 26,22; Mk 14,19.
24 Wszczął się też między nimi spór o to, kto z nich ma być uważany1 za największego.
ἘγένετοEgenetoThere wasG1096V-2ADI-3S φιλονεικίαphiloneikiaa disputeG5379N-NSF αὐτοῖς,autoisthem,G0846P-DPM αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM δοκεῖdokeiis thoughtG1380V-PAI-3S εἶναιeinaito beG1511V-PAN μείζων.meizōn[the] greatest.G3173A-NSM-C - Łk 9,46; Mk 9,34.
25 Lecz on powiedział1 do nich: Królowie narodów panują nad nimi, a ci, którzy sprawują nad nimi władzę, nazywani są dobroczyńcami.
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM βασιλεῖςbasileiskingsG0935N-NPM ἐθνῶνethnōnGentilesG1484N-GPN κυριεύουσινkurieuousinrule overG2961V-PAI-3P αὐτῶν,autōnthem,G0846P-GPN ἐξουσιάζοντεςexousiazontesexercising authority overG1850V-PAP-NPM εὐεργέταιeuergetaibenefactorsG2110N-NPM καλοῦνται.kalountaiare called.G2564GV-PPI-3P - Mt 20,25; Mk 10,42.
26 Wy zaś tak nie postępujcie. Lecz kto jest największy wśród was, niech będzie jak najmniejszy, a kto jest przełożonym, niech będzie jak ten, kto służy.
οὕτως,houtōsthus [shall be],G3779ADV μείζωνmeizōngreaterG3173A-NSM-C γινέσθωginesthōhe should becomeG1096V-PNM-3S νεώτερος,neōterosyounger,G3501A-NSM-C ἡγούμενοςhēgoumenosleadingG2233V-PNP-NSM διακονῶν.diakonōnserving.G1247V-PAP-NSM 27 Któż bowiem jest większy? Ten, kto siedzi, czy ten, kto służy? Czy nie ten, kto siedzi? Ale ja jestem pośród was jako ten, kto służy1.
μείζων,meizōn[is] greater,G3173A-NSM-C ἀνακείμενοςanakeimenosrecliningG0345V-PNP-NSM διακονῶν;diakonōnserving?G1247V-PAP-NSM οὐχὶouchiSurelyG3780PRT-N ἀνακείμενος;anakeimenosreclining?G0345V-PNP-NSM μέσῳmesō[the] midstG3319A-DSN ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP διακονῶν.diakonōnserving.G1247V-PAP-NSM - Mt 20,28; J 13,13; Flp 2,7.
28 A wy jesteście tymi, którzy wytrwali przy mnie w moich próbach1.
ὑμεῖςhumeisYou yourselvesG4771P-2NP διαμεμενηκότεςdiamemenēkoteshaving remainedG1265V-RAP-NPM πειρασμοῖςpeirasmoistrialsG3986HN-DPM μου.mouof Mine.G3165P-1GS - Hbr 2,18; Obj 3,10.
29 I ja przekazuję wam królestwo1, jak mnie przekazał mój Ojciec;
κἀγὼkagōAnd I myselfG1473P-1NS + G2532 διατίθεμαιdiatithemaiappointG1303V-PMI-1S ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP καθὼςkathōseven asG2531CONJ διέθετόdiethetoappointedG1303V-2AMI-3S πατήρpatērFatherG3962N-NSM-T βασιλείαν,basileiana kingdom,G0932N-ASF - Łk 12,32; Mt 24,47; 25,34; 2Kor 1,7; 2Tm 2,12; Jk 2,5.
30 Abyście jedli i pili za moim stołem w moim królestwie1, i zasiadali na tronach, sądząc dwanaście pokoleń Izraela.
ἔσθητεesthēteyou may eatG2068V-PAS-2P πίνητεpinētemay drinkG4095V-PAS-2P τραπέζηςtrapezēstableG5132N-GSF βασιλείᾳbasileiakingdomG0932N-DSF καθήσεσθεkathēsesthewill sitG2521V-FDI-2P θρόνωνthronōnthronesG2362N-GPM δώδεκαdōdekatwelveG1427A-NUI φυλὰςphulastribesG5443N-APF κρίνοντεςkrinontesjudgingG2919V-PAP-NPM Ἰσραήλ.¶Israēlof Israel.G2474N-GSM-L - Łk 12,37; 14,15; Mt 8,11; Obj 19,9; 2Sm 9,9-13.
31 I powiedział Pan: Szymonie, Szymonie, oto szatan1 wyprosił, żeby was przesiać2 jak pszenicę.
ΕἶπενEipensaidG2036V-2AAI-3S κύριος·kuriosLord:G2962GN-NSM-T Σίμων,SimōnSimon,G4613ON-VSM-P σατανᾶςsatanasSatanG4567N-NSM-T ἐξῃτήσατοexētēsatodemanded to haveG1809V-AMI-3S ὑμᾶςhumasall of youG4771P-2AP σινιάσαιsiniasaito siftG4617V-AAN σῖτον.sitonwheat.G4621N-ASM - Hi 1,8; Za 3,1; 1P 5,8; Obj 12,10.
- Am 9,9.
32 Lecz ja prosiłem1 za tobą, żeby nie ustała twoja wiara. Ty zaś, gdy się nawrócisz, utwierdzaj swoich braci2.
ἐδεήθηνedeēthēnbeggedG1189V-API-1S ἐκλίπῃeklipēmay failG1587V-2AAS-3S σύsuyou yourselfG4771P-2NS ἐπιστρέψαςepistrepsasyou have turned backG1994V-AAP-NSM στήρισονstērisondo strengthenG4741V-AAM-2S ἀδελφούςadelphousbrothersG0080N-APM - J 17,9.15; Rz 8,27.
- J 21,15-17; 2Kor 1,4-6.
33 A on mu powiedział: Panie, z tobą gotów jestem iść i do więzienia, i na śmierć.
εἶπενeipenhe saidG2036V-2AAI-3S αὐτῷ·autōto Him;G0846P-DSM ἕτοιμόςhetoimosreadyG2092A-NSM εἰμιeimiI amG1510V-PAI-1S φυλακὴνphulakēnprisonG5438GN-ASF θάνατονthanatondeathG2288N-ASM πορεύεσθαι.poreuesthaito go.G4198V-PNN 34 On rzekł: Mówię ci, Piotrze, nim zapieje dziś kogut1, trzy razy się wyprzesz, że mnie znasz.
εἶπεν·eipenHe said;G2036V-2AAI-3S Πέτρε,PetrePeter,G4074GN-VSM-P φωνήσειphōnēseiwill crowG5455V-FAI-3S σήμερονsēmerontodayG4594ADV ἀλέκτωρalektōr[the] roosterG0220N-NSM τρίςtristhree timesG5151ADV ἀπαρνήσῃaparnēsēyou may denyG0533V-AMS-2S εἰδέναι.¶eidenaito knowG6063V-RAN - Mt 26,34; Mk 14,30; J 13,38.
35 I powiedział do nich: Gdy was posyłałem1 bez sakiewki, bez torby i bez obuwia, czy brakowało wam czegoś? A oni odpowiedzieli: Niczego.
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM ἀπέστειλαapesteilaI sentG0649V-AAI-1S βαλλαντίουballantioupurseG0905N-GSN ὑποδημάτων,hupodēmatōnsandals,G5266N-GPN τινοςtinosanythingG5100X-GSN ὑστερήσατε;husterēsatedid you lack?G5302V-AAI-2P εἶπαν·eipanthey said;G2036V-2AAI-3P οὐθενός.outhenosNo [thing].G3762A-GSN - Łk 9,3; 10,4; Mt 10,9.
36 Wtedy im powiedział: Teraz jednak, kto ma sakiewkę, niech ją weźmie, podobnie i torbę. A kto nie ma miecza, niech sprzeda swoją szatę i kupi go.
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM ἔχωνechōnhavingG2192V-PAP-NSM βαλλάντιονballantiona purseG0905N-ASN ἀράτω,aratōhe should take [it],G0142V-AAM-3S ὁμοίωςhomoiōslikewiseG3668ADV πήραν·pērana bag;G4082N-ASF ἔχωνechōnhavingG2192V-PAP-NSM πωλησάτωpōlēsatōhe should sellG4453V-AAM-3S ἱμάτιονhimationcloakG2440N-ASN αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἀγορασάτωagorasatōhe should buyG0059V-AAM-3S μάχαιραν.machairana sword.G3162N-ASF 37 Mówię wam bowiem, że jeszcze musi się wypełnić na mnie to, co jest napisane1: Zaliczono go w poczet złoczyńców. Spełnia się bowiem to, co mnie dotyczy.
ὑμῖνhuminto youG4771P-2DP τὸtowhich [was]G3588T-ASN γεγραμμένονgegrammenonwrittenG1125V-RPP-ASN δεῖdeiit behoovesG1163V-PAI-3S τελεσθῆναιtelesthēnaito be accomplishedG5055V-APN ἐμοί,emoiMe myself,G1473P-1DS ἀνόμωνanomōn[the] lawlessG0459A-GPM ἐλογίσθη.elogisthēHe was reckoned.’G3049V-API-3S τὸtothe [thing]G3588T-NSN περὶpericoncerningG4012PREP τέλοςtelosan endG5056N-ASN ἔχει.echeihave.G2192V-PAI-3S - Iz 53,12; Mk 15,28.
38 Oni zaś powiedzieli: Panie, oto tu dwa miecze. A on im odpowiedział: Wystarczy.
εἶπαν·eipanthey said;G2036V-2AAI-3P μάχαιραιmachairaiswordsG3162N-NPF ὧδεhōdehere [are]G5602ADV εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM ἱκανόνhikanonEnoughG2425A-NSN ἐστιν.¶estinit is.G1510V-PAI-3S 39 Potem wyszedł i udał się według swego zwyczaju na Górę Oliwną1, a szli za nim także jego uczniowie.
ἐξελθὼνexelthōnhaving gone forthG1831V-2AAP-NSM ἐπορεύθηeporeuthēHe wentG4198V-AOI-3S κατὰkataaccording toG2596PREP ἔθοςethoscustomG1485N-ASN ὄροςorosMountG3735N-ASN-L ἐλαιῶν.elaiōnof Olives.G1638N-GPF-L ἠκολούθησανēkolouthēsanfollowedG0190V-AAI-3P μαθηταίmathētaidisciplesG3101N-NPM αὐτοῦ.autouof him.G0846P-GSM - Mt 26,36; Mk 14,32; J 18,1.
40 Kiedy przyszedł na miejsce, powiedział do nich: Módlcie się, abyście nie ulegli pokusie.
γενόμενοςgenomenosHaving comeG1096V-2ADP-NSM τόπουtopouplaceG5117N-GSM εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM προσεύχεσθεproseuchesthedo prayG4336V-PNM-2P εἰσελθεῖνeiseltheinto enterG1525V-2AAN πειρασμόν.peirasmontemptation.G3986GN-ASM 41 A sam oddalił się od nich na odległość jakby rzutu kamieniem, upadł na kolana i modlił się:
αὐτὸςautosHe himselfG0846P-NSM ἀπεσπάσθηapespasthēwithdrewG0645V-API-3S λίθουlithoua stone’sG3037N-GSM βολήν,bolēnthrow,G1000N-ASF θεὶςtheishaving fallen onG5087V-2AAP-NSM γόναταgonatakneesG1119N-APN προσηύχετοprosēuchetoHe was prayingG4336V-INI-3S 42 Ojcze, jeśli chcesz, zabierz ode mnie ten kielich. Jednak nie moja wola1, lecz twoja niech się stanie.
λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM πάτερ,paterFather,G3962N-VSM-T βούλειbouleiYou are willingG1014V-PNI-2S παρένεγκεparenegkedo take awayG3911V-2AAM-2S ποτήριονpotērioncupG4221N-ASN μὴmēnot [be done]G3361PRT-N θέλημάthelēmawillG2307N-NSN γινέσθω.ginesthōshould be [done].G1096V-PNM-3S - Ps 40,8; J 4,34; 6,38.
43 Wtedy ukazał mu się anioł1 z nieba i umacniał go.
[[ὤφθηōphthēAppearedG3700HV-API-3S ἄγγελοςangelosan angelG0032GN-NSM οὐρανοῦouranouheavenG3772N-GSM ἐνισχύωνenischuōnstrengtheningG1765V-PAP-NSM αὐτόν.autonHim.G0846P-ASM - Ps 91,11; 1Tm 3,16; Hbr 1,6.
44 I w śmiertelnym zmaganiu jeszcze gorliwiej się modlił1, a jego pot był jak krople krwi spadające na ziemię.
γενόμενοςgenomenoshaving beenG1096V-2ADP-NSM ἀγωνίᾳagōniaagonyG0074N-DSF ἐκτενέστερονektenesteronmore earnestlyG1617A-ASN-C προσηύχετο.prosēuchetoHe was praying.G4336V-INI-3S ἐγένετοegenetobecameG1096V-2ADI-3S ἱδρὼςhidrōssweatG2402N-NSM αὐτοῦautouof HimG0846P-GSM θρόμβοιthromboigreat dropsG2361N-NPM αἵματοςaimatosof bloodG0129GN-GSN καταβαίνοντεςkatabainontesfalling downG2597V-PAP-NPM - Iz 53,10; Lm 1,12.
45 A gdy wstał od modlitwy i przyszedł do uczniów, zastał ich śpiących ze smutku.
ἀναστὰςanastashaving risen upG0450V-2AAP-NSM προσευχῆς,proseuchēsprayer,G4335N-GSF ἐλθὼνelthōnhaving comeG2064V-2AAP-NSM μαθητὰςmathētasdisciplesG3101N-APM εὗρενheurenHe foundG2147V-2AAI-3S κοιμωμένουςkoimōmenoussleepingG2837V-PMP-APM αὐτοὺςautousthemG0846P-APM λύπηςlupēsgriefG3077N-GSF 46 I powiedział do nich: Czemu śpicie1? Wstańcie i módlcie się, abyście nie ulegli pokusie.
εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM καθεύδετε;katheudeteare you sleeping?G2518V-PAI-2P ἀναστάντεςanastantesHaving risen upG0450V-2AAP-NPM προσεύχεσθεproseuchesthedo prayG4336V-PNM-2P εἰσέλθητεeiselthēteyou may enterG1525V-2AAS-2P πειρασμόν.¶peirasmontemptation.G3986GN-ASM - Prz 6,4-11; Jon 1,6.
47 Kiedy on jeszcze mówił, oto nadszedł tłum, a jeden z dwunastu, zwany Judaszem1, idąc przodem, zbliżył się do Jezusa, aby go pocałować.
ἜτιEtiWhile stillG2089ADV αὐτοῦautouwhen heG0846P-GSM λαλοῦντοςlalountosis speakingG2980V-PAP-GSM ὄχλος,ochlosa crowd,G3793N-NSM λεγόμενοςlegomenosnamedG3004HV-PPP-NSM ἸούδαςIoudasJudasG2455HN-NSM-P δώδεκαdōdekaTwelveG1427A-NUI προήρχετοproērchetowas going beforeG4281V-INI-3S αὐτοὺςautousthemG0846P-APM ἤγγισενēngisenhe drew nearG1448V-AAI-3S ἸησοῦIēsouto JesusG2424GN-DSM-P φιλῆσαιphilēsaito kissG5368V-AAN αὐτόν.autonHim.G0846P-ASM - Mt 26,47; Mk 14,43; J 18,2.
48 Lecz Jezus mu powiedział: Judaszu, pocałunkiem1 wydajesz Syna Człowieczego?
ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P εἶπενeipensaidG2036V-2AAI-3S αὐτῷ·autōto him;G0846P-DSM Ἰούδα,IoudaJudas,G2455HN-VSM-P φιλήματιphilēmatiwith a kissG5370N-DSN ἀνθρώπουanthrōpouof ManG0444N-GSM-T παραδίδως;paradidōsare you betraying?G3860V-PAI-2S - 2Sm 20,9-10; Ps 55,21; Prz 27,6.
49 A ci, którzy przy nim byli, widząc, na co się zanosi, zapytali go: Panie, czy mamy uderzyć mieczem?
ἰδόντεςidontesHaving seenG1492HV-2AAP-NPM ἐσόμενονesomenonwill beG1510V-FDP-ASN εἶπανeipanthey saidG2036V-2AAI-3P αὐτῷ·autōto him:G0846P-DSM πατάξομενpataxomenwill we strikeG3960V-FAI-1P μαχαίρῃ;machairēsword?G3162N-DSF 50 I jeden z nich uderzył sługę najwyższego kapłana i odciął mu prawe ucho.
ἐπάταξενepataxenstruckG3960V-AAI-3S τιςtisa certainG5100X-NSM ἀρχιερέωςarchiereōshigh priestG0749N-GSM δοῦλονdoulonservantG1401N-ASM ἀφεῖλενapheilencut offG0851V-2AAI-3S αὐτοῦautouof himG0846P-GSM δεξιόν.dexionright.G1188A-ASN 51 Ale Jezus odezwał się: Pozwólcie aż dotąd. I dotknąwszy jego ucha, uzdrowił1 go.
ἀποκριθεὶςapokritheisAnsweringG0611V-AOP-NSM ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P εἶπεν·eipensaid;G2036V-2AAI-3S ἐᾶτεeatedo allowG1439V-PAM-2P ἕωςhe'ōs[only] as far asG2193PREP τούτου.toutouthis!G3778D-GSN ἁψάμενοςhapsamenoshaving touchedG0681V-AMP-NSM αὐτοῦautouof himG0846P-GSM ἰάσατοiasatoHe healedG2390V-ADI-3S αὐτόν.autonhim.G0846P-ASM - Rz 12,21; 1P 2,21-23.
52 Wtedy Jezus powiedział do naczelnych kapłanów, przełożonych świątyni i starszych, którzy przyszli do niego: Jak na bandytę wyszliście z mieczami i kijami?
εἶπενeipenSaidG2036V-2AAI-3S ἸησοῦςIēsousJesusG2424GN-NSM-P παραγενομένουςparagenomenoushaving come outG3854V-2ADP-APM ἀρχιερεῖςarchiereischief priestsG0749N-APM στρατηγοὺςstratēgouscaptainsG4755N-APM ἱεροῦhi'eroutempleG2411N-GSN πρεσβυτέρους·presbuterouselders;G4245GN-APM λῃστὴνlēstēna robberG3027N-ASM ἐξήλθατεexēlthatehave you come outG1831V-2AAI-2P μαχαιρῶνmachairōnswordsG3162N-GPF ξύλων;xulōnclubs?G3586N-GPN 53 Gdy codziennie bywałem z wami w świątyni, nie podnieśliście na mnie ręki. Lecz to jest wasza godzina1 i moc ciemności2.
ἡμέρανhēmerandayG2250N-ASF ὄντοςontosbeingG1510V-PAP-GSM ἱερῷhi'erōtempleG2411N-DSN ἐξετείνατεexeteinatedid you stretch outG1614V-AAI-2P χεῖραςcheirashandsG5495N-APF ἐμέ.emeMe myself.G1473P-1AS ἐστὶνestinisG1510V-PAI-3S ὑμῶνhumōnof youG4771P-2GP ἐξουσίαexousiapowerG1849N-NSF σκότους.¶skotousdarkness.G4655N-GSN - Hi 20,5; J 12,27; 16,21.
- Dz 26,18; 2Kor 4,6; Ef 6,12.
54 Wtedy schwytali go, poprowadzili i przywiedli do domu najwyższego kapłana1. A Piotr szedł za nim z daleka.
ΣυλλαβόντεςSullabontesHaving seizedG4815V-2AAP-NPM ἤγαγονēgagonthey led [Him] awayG0071V-2AAI-3P εἰσήγαγονeisēgagonbroughtG1521V-2AAI-3P ἀρχιερέως.archiereōshigh priest.G0749N-GSM ΠέτροςPetrosPeterG4074GN-NSM-P ἠκολούθειēkoloutheiwas followingG0190V-IAI-3S μακρόθεν.makrothenafar off.G3113ADV - Mt 26,57; Mk 14,53; J 18,12.
55 Kiedy rozniecili ogień na środku dziedzińca i usiedli razem, usiadł i Piotr wśród nich1.
περιαψάντωνperiapsantōnThey having kindled aroundG6072V-AAP-GPM μέσῳmesō[the] midstG3319A-DSN αὐλῆςaulēscourtyardG0833N-GSF συγκαθισάντωνsugkathisantōnwhen having sat down togetherG4776V-AAP-GPM ἐκάθητοekathētowas sittingG2521V-INI-3S ΠέτροςPetrosPeterG4074GN-NSM-P μέσοςmesosmidstG3319A-NSM αὐτῶν.autōnof them.G0846P-GPM - Ps 1,1; 26,5; 1Kor 15,33.
56 A pewna służąca, gdy zobaczyła go siedzącego przy ogniu, uważnie mu się przyjrzała i powiedziała: On też był z nim.
ἰδοῦσαidousaHaving seenG1492HV-2AAP-NSF παιδίσκηpaidiskēa servant girlG3814N-NSF καθήμενονkathēmenonsittingG2521V-PNP-ASM ἀτενίσασαatenisasahaving looked intentlyG0816V-AAP-NSF εἶπεν·eipenshe said;G2036V-2AAI-3S οὗτοςhoutosthis oneG3778D-NSM 57 Lecz on zaparł1 się go, mówiąc: Kobieto, nie znam go.
ἠρνήσατοērnēsatohe deniedG0720V-ADI-3S λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM οἶδαoidaI do knowG6063V-RAI-1S αὐτόν,autonHim,G0846P-ASM - Łk 22,34.
58 A po chwili ktoś inny go zobaczył i powiedział: I ty jesteś jednym z nich. Ale Piotr odrzekł: Człowieku, nie jestem.
βραχὺbrachua littleG1024A-ASN ἕτεροςheterosanotherG2087A-NSM ἰδὼνidōnhaving seenG1492HV-2AAP-NSM ἔφη·ephēwas saying;G5346V-IAI-3S σὺsuyou yourselfG4771P-2NS ΠέτροςPetrosPeterG4074GN-NSM-P ἔφη·ephēwas saying;G5346V-IAI-3S ἄνθρωπε,anthrōpeMan,G0444N-VSM εἰμί.eimiI am.G1510V-PAI-1S 59 A po upływie około jednej godziny ktoś inny stwierdził stanowczo: Na pewno i ten człowiek był z nim, bo też jest Galilejczykiem1.
διαστάσηςdiastasēswhen was elapsingG1339V-2AAP-GSF ἄλλοςallosotherG0243A-NSM τιςtisa certainG5100X-NSM διϊσχυρίζετοdiischurizetowas strongly affirming [it]G1340V-INI-3S λέγων·legōnsaying;G3004GV-PAP-NSM ἀληθείαςalētheiasa truthG0225N-GSF οὗτοςhoutosthis oneG3778D-NSM ΓαλιλαῖόςGalilaiosa GalileanG1057N-NSM-LG ἐστιν.estinhe is.G1510V-PAI-3S - Dz 1,11.
60 Piotr zaś powiedział: Człowieku, nie wiem, o czym mówisz. I natychmiast, gdy on jeszcze mówił, zapiał kogut.
εἶπενeipenSaidG2036V-2AAI-3S Πέτρος·PetrosPeter;G4074GN-NSM-P ἄνθρωπε,anthrōpeMan,G0444N-VSM οἶδαoidaI knowG6063V-RAI-1S λέγεις.legeisyou say.G3004GV-PAI-2S παραχρῆμαparachrēmaimmediatelyG3916ADV λαλοῦντοςlalountosis speakingG2980V-PAP-GSM ἐφώνησενephōnēsencrowedG5455V-AAI-3S ἀλέκτωρ.alektōrrooster.G0220N-NSM 61 A Pan odwrócił się i spojrzał1 na Piotra. I przypomniał2 sobie Piotr słowa Pana, jak mu powiedział: Zanim kogut zapieje, trzy razy się mnie wyprzesz.
στραφεὶςstrapheishaving turnedG4762V-2APP-NSM ἐνέβλεψενeneblepsenlooked atG1689V-AAI-3S Πέτρῳ,PetrōPeter,G4074GN-DSM-P ὑπεμνήσθηhupemnēsthērememberedG5279V-API-3S ΠέτροςPetrosPeterG4074GN-NSM-P ῥήματοςrhēmatosdeclarationG4487N-GSN εἶπενeipenHe had saidG2036V-2AAI-3S ἀλέκτοραalektora[the] roosterG0220N-ASM φωνῆσαιphōnēsaicrowingG5455V-AAN σήμερονsēmerontodayG4594ADV ἀπαρνήσῃaparnēsēyou will denyG0533V-FDI-2S τρίς.tristhree times.G5151ADV - Hi 33,27-28; Ps 32,8.
- Ez 16,63; 36,31; Obj 2,5.
62 I Piotr, wyszedłszy na zewnątrz, gorzko zapłakał1.
ἐξελθὼνexelthōnhaving gone forthG1831V-2AAP-NSM ΠέτροςPetrosPeterG4074GN-NSM-P ἔκλαυσενeklausenhe weptG2799V-AAI-3S πικρῶς.¶pikrōsbitterly.G4090ADV - Ps 38,18; 1Kor 10,12; 2Kor 7,9-11.
63 Tymczasem mężczyźni, którzy trzymali Jezusa, naśmiewali1 się z niego i bili go.
συνέχοντεςsunechontesare holdingG4912V-PAP-NPM ἐνέπαιζονenepaizonwere mockingG1702V-IAI-3P δέροντες.derontesbeating [Him].G1194V-PAP-NPM - Hi 16,9-10; 30,9-14; Ps 22,6-7.
64 A zasłoniwszy mu oczy, bili go po twarzy1 i mówili: Prorokuj, kto cię uderzył.
περικαλύψαντεςperikalupsanteshaving blindfoldedG4028V-AAP-NPM ἔτυπτονetuptonthey were strikingG5180V-IAI-3P αὐτοῦautouof himG0846P-GSM πρόσωπονprosōponfaceG4383N-ASN ἐπηρώτωνepērōtōnthey were questioningG1905V-IAI-3P λέγοντες·legontessaying;G3004GV-PAP-NPM προφήτευσον,prophēteusondo prophesy,G4395V-AAM-2S ἐστινestinisG1510V-PAI-3S παίσαςpaisashaving struckG3817V-AAP-NSM - Za 13,7.
65 Wiele też innych bluźnierstw1 wypowiadali przeciwko niemu.
ἕτεραheteraother thingsG2087A-APN βλασφημοῦντεςblasphēmountesblasphemingG0987V-PAP-NPM ἔλεγονelegonthey were sayingG3004GV-IAI-3P αὐτόν.¶autonHim.G0846P-ASM - Łk 12,10; Mt 12,31; 1Tm 3,13.
66 A gdy nastał dzień, zebrali się starsi ludu1, naczelni kapłani i uczeni w Piśmie i przyprowadzili go przed swoją Radę.
ἐγένετοegenetoit becameG1096V-2ADI-3S ἡμέρα,hēmeraday,G2250N-NSF συνήχθηsunēchthēwere gathered togetherG4863V-API-3S πρεσβυτέριονpresbuterionelderhoodG4244N-NSN λαοῦ,laoupeople,G2992N-GSM ἀρχιερεῖςarchiereischief priestsG0749N-NPM γραμματεῖς,grammateisscribes,G1122N-NPM ἀπήγαγονapēgagonthey led awayG0520V-2AAI-3P συνέδριονsunedrioncouncilG4892N-ASN αὐτῶνautōnof themG0846P-GPM - Dz 4,26.
67 I mówili: Jeśli ty jesteś Chrystusem, powiedz nam. I odpowiedział im: Jeśli wam powiem, nie uwierzycie.
λέγοντες·legontessaying;G3004GV-PAP-NPM σὺsuYou yourselfG4771P-2NS χριστός,christosChrist,G5547N-NSM-T εἰπὸνeipondo tellG2036V-2AAM-2S εἶπενeipenHe saidG2036V-2AAI-3S αὐτοῖς·autoisto them;G0846P-DPM εἴπω,eipōI shall tell,G2036V-2AAS-1S πιστεύσητε.pisteusēteyou shall believe.G4100V-AAS-2P 68 A jeśli też o coś zapytam, nie odpowiecie mi ani mnie nie wypuścicie.
ἐρωτήσω,erōtēsōI shall ask [you],G2065V-AAS-1S ἀποκριθῆτεapokrithēteyou shall answerG0611V-AOS-2P ἀπολύσητε.apolusēteshall you release [me].G0630GV-AAS-2P 69 Odtąd Syn Człowieczy będzie siedział po prawicy mocy Boga1.
ἔσταιestaiwill beG1510V-FDI-3S ἀνθρώπουanthrōpouof ManG0444N-GSM-T καθήμενοςkathēmenossittingG2521V-PNP-NSM δεξιῶνdexiōn[the] right handG1188A-GPN δυνάμεωςdunameōspowerG1411N-GSF θεοῦ.¶theouof God.G2316N-GSM-T - Ps 110,1; Mk 16,19; Dz 2,34; Rz 8,24; Ef 1,20; Kol 3,1.
70 Wtedy wszyscy powiedzieli: Więc ty jesteś Synem Bożym? A on im odpowiedział: Wy sami mówicie, że ja jestem1.
εἶπανeipanThey saidG2036V-2AAI-3P πάντες·pantesall;G3956A-NPM σὺsuYou yourselfG4771P-2NS θεοῦ;theouof God?G2316N-GSM-T αὐτοὺςautousthemG0846P-APM ἔφη·ephēHe was saying;G5346V-IAI-3S ὑμεῖςhumeisYou yourselvesG4771P-2NP εἰμι.eimiam.G1510V-PAI-1S - J 1,34; 10,30.36.
71 A oni rzekli: Czyż jeszcze potrzebujemy świadectwa? Sami przecież słyszeliśmy z jego ust.
εἶπαν·eipanthey said;G2036V-2AAI-3P ἔχομενechomenhave weG2192V-PAI-1P μαρτυρίαςmarturiasof witnessG3141N-GSF χρείαν;chreianneedG5532N-ASF αὐτοὶautoiWe ourselvesG0846P-NPM ἠκούσαμενēkousamenheard [it]G0191V-AAI-1P στόματοςstomatosmouthG4750N-GSN αὐτοῦ.¶autouof Him.G0846P-GSM